تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2212

مساهمون:

ص٢٢١٢

ضنأة

(
zan'at
) م . ع . ضنأ ضنأ و ضنأة . مر . ضنأ .

ضنأة

(
zon'at
) ا . ع . ضرورت و حاجت .

ضناط

(
zen t
) م . ع . ضانطوا على البئر و نحوها مضانطة و ضناطا : بسيار انبوهى كردند بر چاه و مانند آن .

ضناك

(
zan k
) و (
zen k
) ا . ع . زن پر گوشت و زن درشت .

ضناك

(
zen k
) ا . ع . درخت بزرگ .

ضناك

(
zen k
) ص . ع . استوار خلقت و توانا و قوى ( يستوى فيه المذكر و المؤنث ) . و امراة ضناك : زن گران سرين . و كذلك : ناقة ضناك .

ضناك

(
zon k
) ا . ع . زكام و نزله .

ضنأك

(
zon'ak
) ا . ع . ماده شتر بزرگ هيكل .

ضناك

(
zon'ak
) و (
zan'ak
) ا . ع . سخت گوشت .

ضناكة

(
zan kat
) م . ع . ضنك ضنكا و ضناكة و ضنوكة ( از باب كرم ) : تنگ شد . و ضنك فلان ضناكة : سست راى و ضعيف عقل و سست بدن و سست جان گرديد فلان . و ضنك ( مجهولا ) : بزكام گرفتار گشت .

ضناكة

(
zon kat
) ا . ع . زن پرگوشت .

ضنأكة

(
zon'akat
) ا . ع . ماده شتر بزرگ هيكل .

ضنان

(
zan n
) و

ضنانة

(
zan nat
) م . ع . ضن ضنا و ضنانا و ضنانة . مر . ضن (
zenn
) .

ضنائن

(
zana'en
) ا . ع . ضنائن الله : خاصان خلق خدا .

ضنب

(
zanb
) م . ع . ضنب به الارض ضنبا ( از باب ضرب ) : كوفت او را بر زمين . و ضنب على الشيئ : گرفت آن چيز را .

ضنبس

(
zenbes
) ا . ع . سست بطش و زود شكسته شونده و سست . و فرومايه . و زود رنج .

ضنة

(
zannat
) ا . ع . بخل و امساك .

ضنة

(
zennat
) م . ع . ضن ضنا و ضنة . مر . ضن (
zenn
) .

ضنة

(
zennat
) ا . ع . نام پنج قبيله ز تازيان . و از اعلام است .

ضندل

(
zandal
) ا . ع . كلان سر .

ضنط

(
zant
) م . ع . ضنطت المراة ضنطا ( از باب نصر ) : دو يار و دو معشوق گرفت آن زن .

ضنط

(
zant
) ا . ع . ضيق و تنگى .

ضنط

(
zanat
) ا . ع . شادمانى . و شحم و پيه .

ضنط

(
zanat
) م . ع . ضنط من اللحم ضنطا ( از باب سمع ) : فربه و پر گوشت شد . و ضنط فلان : شادمانى نمود فلان . و لاف زد . و نيز ضنط : بىبهره شدن زن از شوى . يق : ضنطت المراة .

ضنفس

(
zenfes
) ا . ع . سست بطش و زود شكسته شونده . و سست . و فرومايه . و زود رنج .

ضنك

(
zank
) ص . ع . تنگ و ضيق از هر چيزى خواه مذكر باشد و يا مؤنث . يق : دار ضنك و مكان ضنك . قوله تعالى :
فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنْكاً .

ضنك

(
zank
) م . ع . ضنك ضنكا و ضناكة . مر . ضناكة .

ضنكة

(
zonkat
) ا . ع . زكام و نزله .

ضنن

(
zanan
) ا . ع . مرد دلاور و شجاع و ماهر و متبحر در كارها .

ضنو

(
zanv
) و (
zenv
) ا . ع . فرزند .

ضنوء

(
zonu '
) ا . ع . ضنء و ضنء .

ضنوء

(
zonu '
) م . ع . ضنأ ضنأ و ضنوء . مر . ضنأ .

ضنوط

(
zanut
) ص . ع . زن دو دوست گيرنده .

ضنوكة

(
zonukat
) م . ع . ضنك ضناكة و ضنوكة . مر . ضناكة .

ضنى

(
zan
) م . ع . ضنى ضنى و ضناء ( از باب ضرب ) . مر . ضناء . و ضنى ضنى ( از باب سمع ) . بيمار شد و ملازم بيمارى گرديد . و مشرف بر مرگ شد . و ضنيت المراة : بسيار فرزند گرديد آن زن .

ضنى

(
zan
) و (
zani
) ص . ع . بيمار . يق : تركته ضنى او ضنيا .

ضنيك

(
zanik
) ا . ع . زندگانى و معيشت تنگ . و نوكرى كه بنان خدمت كند و مواجب نخواهد . و مقطوع و بريده .

ضنيك

(
zanik
) ص . ع . سست تدبير و سست عقل . و ضعيف بدن . و ضعيف جان .

ضنين

(
zanin
) ص . ع . زفت و بخيل . و ناكس . قوله تعالى :
وَ ما هُوَ عَلَى الْغَيْبِ بِضَنِينٍ
اى بخيل .

ضوء

(
zav '
) و (
zu '
) ا . ع . روشنائى . و روشنائى كه از خود آن چيز بود بدون اكتساب از غير بخلاف نور . ج : اضواء . و الضوء الازرق : شفق . و روشنائى صبح . و الضوء الاسود : روشنائى غروب .

ضوء

(
zav '
) و (
zu '
) م . ع . ضاء ضوء و ضوء و ضواء ( از باب نصر ) : روشن گرديد . و ضاءت النار : روشن شد آتش .

ضواء

(
zev '
) ا . ع . روشنائى و ضياء .

ضواء

(
zov '
) م . ع . ضاء ضوء و ضوء و ضواء . مر . ضوء .

ضوابح

(
zav beh
) ع . ج . ضابح .