ضغيطة
(
zaqitat
) ص . ع . گياه سست و نرم .
ضغيغ
(
zaqiq
) ا . ع . فراخى سال . و اقمت عنده فى ضغيغ دهره اى قدر تمامه . و اقمت عنده فى ضغيغ اى فى خصب .
ضغيغة
(
zaqiqat
) ا . ع . مرغزار تر و تازه . و خمير تنك . و گروه مردم مختلط از هر صنف . و نان برنج تنك . و زندگى خوش با فراخى و خصب .
ضغيفة
(
zaqifat
) ا . ع . نضارت و سبزى و تازگى تره . يق : ضغيفة من بقل اذا كانت الروضة ناضرة متخلية .
ضغيل
(
zaqil
) ا . ع . آواز دهن حجام وقت مكيدن خون از شاخ .
ضغينة
(
zaqinat
) ا . ع . كينه . ج : ضغائن .
و نيز خصومت . و تنفر . و پيوستگى . و ميل .
ضغينى
(
zaqiniyy
) ا . ع . شير بيشه .
ضف
(
zaff
) ص . ع . رجل ضف الحال :
مرد تنك و رفيق حال . و مردى كه درآمد كم دارد و عيال بسيار .
ضف
(
zaff
) م . ع . ضف الناقة ضفا ( از باب نصر ) : بهمهء كف دست دوشيد آن ماده شتر را . و ضفه : گرد آورد او را .
و ضف المصطلى : درهم نمود انگشتان خود را و نزديك آتش داشت .
ضف
(
zoff
) ا . ع . جانوركى مانند كنه تيره و خاكسترى رنگ كه چون كسى را بگزد بر پوست وى آبله برآيد . ج . ضففة .
ضفا
(
zaf
) ا . ع . جانب و كرانه .
ضفات
(
zaff t
) ع . ج . ضفة .
ضفات
(
zaff t
) و (
zeff t
) ع . ج . ضفة و ضفة .
ضفادع
(
zaf de '
) و
ضفادى
(
zaf di
) ع . ج . ضفدع . و قولهم : نقت ضفادع بطنه يعنى گرسنه گرديد و هو كناية .
ضفار
(
zaf r
) ا . ع . ريسمان تابيده كه بدان شتر و پالان بندند . ج : ضفر .
ضفاريط
(
zaf rit
) ع . ج . ضفروط .
ضفاز
(
zaff z
) ا . ع . سخنچين و نمام و مفترى .
ضفاط
(
zaff t
) ص . ع . بسيار ريخ زننده .
ضفاط
(
zaff t
) ا . ع . سازبان . و شتر كرايه دهنده . و برندهء متاع و كالا از جائى به جائى . و فربه فروهشته گوشت و گران بدنى كه با قوم همراهى نتواند .
ضفاط
(
zoff t
) ا . ع . مردمان فرومايه و رذل .
ضفاطة
(
zaf tat
) ا . ع . نادان و سستى عقل . و كلانى شكم . و دف . و بازيگر دف .
قول عمر رضى اللّه عنه : اللهم انى اعوذ بك من الضفاطة .
ضفاطة
(
zaf tat
) م . ع . ضفط الرجل ضفاطة ( از باب كرم ) : ضعيف عقل و سست رأى گرديد آن مرد و كلان شكم شد .
ضفاطة
(
zaff tat
) ا . ع . گروه بزرگ از مسافران كه با هم همراه باشند . و شتر باركش .
ضفافة
(
zaf fat
) ا . ع . كسى كه بىعقل باشد .
ضفائر
(
zaf er
) ع . ج . ضفيرة . و ضفائر الجن : پر سياوشان .
ضفائز
(
zaf ez
) ع . ج . ضفيزة .
ضفة
(
zaffat
) ا . ع . يك بار انبوهى كردن مردمان بر آب . ج : ضفات .
ضفة
(
zaffat
) ص . ع . شاة ضفة الشخب : گوسپندى كه بيك دست كشيدن بر پستان وى شير بسيار آيد .
ضفة
(
zeffat
) و (
zaffat
) ا . ع . ضفة النهر : كرانهء جوى . و ضفة البئر :
كرانهء چاه و در اخرى كره اشهر است . و ضفة الصدر : كنار سينه . و ضفة البحر :
ساحل دريا . و ضفة الماء : يك بار ريختن آب . و ضفة القوم : جماعت آن قوم ج : ضفات و ضفات و ضفف .
ضفتان
(
zaffat ne
) و (
zeffat ne
) ا .
ع . هر دو بصيغهء تثنيه : دو كرانهء نهر . و دو كرانهء چاه . و دو طرف سينه .
ضفد
(
zafd
) م . ع . ضفده ضفدا ( از باب ضرب ) : تپانچه زد او را .
ضفدع
(
zafda '
) و (
zefde '
) و (
zofda '
) (
zefda '
) ا . ع . غوك و قرباغه . ج : ضفادع و ضفادى .
ضفدع
(
zefde '
) ا . ع . استخوانى در شكم سم اسب .
ضفدعة
(
zafdaat
) م . ع . ضفدع الماء ضفدعة : غوكناك گرديد آن آب .
و ضفدع ببطنه : گرسنه شد .
ضفدعة
(
zefdeat
) ا . ع . واحد ضفدع يعنى يك غوك . و نيز غوك ماده .
ضفر
(
zafr
) ا . ع . ريسمان تابيده كه بدان شتر و پالان بندند . ضفور و ضفر . و هر دستهء موى بافتهء جداگانه . و ريگ تودهء كلان فراهم آمده . و ريگهاى فراهم آمده كه بعضى از آن بر بعضى نشسته باشد . و سنگچين .
و بنائى كه با سنگ بىگل و آهك كرده باشند .
ج : ضفور .
ضفر
(
zafr
) م . ع . ضفر ضفرا ( از باب ضرب ) : برجست و دويد . و سعى نمود .
و ضفر الشعر : بافت موى را . و ضفر الحبل : تافت رسن را . و نيز ضفر : انداختن علف در دهان ستور . و گرد آوردن موى .
ضفر
(
zafer
) ع . ج . ضفرة .
ضفر
(
zofor
) ع . ج . ضفار . و ج . ضفر .
و ج : ضفيرة .