ضبيز
(
zabiz
) ص . ع . گرگ سخت حيله . و گرگ افروخته چشم . يق : ذئب ضبيز .
ضبيس
(
zabis
) ا . ع . مرد پليد دشوار خوى و گران تن و گرانجان بددل . و گول سست بدن حريص كم عقل . و اسب سركش و بدخوى . و هو ضبيس شر : او صاحب شر و فساد است .
ضبيطر
(
zabaytar
) ا . ع . شيرى قوى پنجهء سخت .
ضبيئ
(
zabi '
) ص . ع . دوسيده بر زمين .
ضتع
(
zat '
) ا . ع . جانوركى و يا مرغى .
ضتيريب
(
zotayrib
) ا . ع . جنبش و حركت اندك .
ضج
(
zajj
) م . ع . ضج ضجا و ضجيجا ( از باب ضرب ) : ناليد و فرياد كرد از بيم . و ضج ضجا : فروتن و مطيع شد .
ضجاج
(
zaj j
) ا . پ . هر درختى كه عطر و بوى خوش از آن عمل آيد .
ضجاج
(
zaj j
) ا . ع . عاج و دندان فيل .
و قسمى از مرواريد و يا مهره . و زبردستى . و قهر . و نيز اسم است مضاجة را .
ضجاج
(
zaj j
) م . ع . ضجه ضجاجا ( از باب نصر ) : بستم بر كارى داشت آن را .
ضجاج
(
zej j
) ا . پ . نوعى از صمغ سفيد كه بجاى صابون كار فرموده جامه و چيزهاى ديگر را بدان شويند .
ضجاج
(
zej j
) ا . ع . قسمى از صمغ مأكول . و هر بار درختى كه بدان طيور و سباع را زهر دهند .
ضجاج
(
zej j
) م . ع . ضاجه مضاجة و ضجاجا : شور و غوغا نمود با او و بانگ و فرياد كرد و نزاع و خصومت نمود .
ضجاع
(
zej '
) م . ع . ضاجع مضاجعة و ضجاعا . مر . مضاجعة .
ضجاعم
(
zaj 'em
) و
ضجاعمة
(
zaj 'emat
) ا . ع . كسانى كه از گروه ضجعم مىباشند . مر . ضجعم .
ضجة
(
zajjat
) ا . ع . بانگ و فرياد مردم .
ضجحرة
(
zajharat
) م . ع . ضجحر القربة ضجحرة : پر كرد آن مشك را
ضجر
(
zajr
) ص . ع . مكان ضجر :
جاى تنگ .
ضجر
(
zajar
) م . ع . ضجر منه و به ضجرا ( از باب سمع ) : ناليد . و طپيد .
و بىقرارى نمود . و تفته گرديد از اندوه و ملول شد . و ضجرت الناقة :
بانگ كرد آن ماده شتر هنگام دوشيدن و يا بار كردن .
ضجر
(
zajar
) ا . ع . تفتگى و بيقرارى از اندوه و جز آن .
ضجر
(
zajer
) ص . ع . بيقرار و ملول تفته . و طپان . و جمل ضجر : شتر طپان با بانگ . و مكان ضجر : جاى تنگ .
ضجرة
(
zojrat
) ا . ع . اندوه و ملال .
و فيه ضجرة : در وى ملال و اندوه است .
و نيز نام مرغى .
ضجرة
(
zajerat
) ص . ع . مؤنث ضجر .
ضجع
(
zaj '
) ا . ع . چيزى است كه بدان جامه شويند . و گياهى مانا بخيار و بادرنگ ريزه و از آن بزرگتر كه شاخههاى چهار پهلو دارد .
ضجع
(
zaj '
) م . ع . ضجع ضجعا و ضجوعا ( از باب فتح ) : بر پهلو خفت و يا پهلو را بر زمين نهاد . و ضجع النجم ضجعا و ضجوعا ايضا : مايل بغروب شد شد آن ستاره .
ضجع
(
zej '
) ا . ع . ميل و رغبت . يق :
ضجع فلان الى : ميل و رغبت فلان بسوى من است .
ضجعاء
(
zaj ' '
) ا . ع . گوسپندان بسيار .
ضجعة
(
zaj'at
) ا . ع . يك بار بر پهلو خفتن .
و سستى رأى و عقل . و واحد ضجع يعنى يك غاسول كه بدان جامه شويند .
ضجعة
(
zej'at
) ا . ع . سستى . و هيئت بر پهلو خفتگى . و يق : فلان حسن الضجعة كما يقال حسن الجلسة .
ضجعة
(
zoj'at
) ا . ع . سستى رأى و عقل .
و بيمارى . و كسى كه مردم وى را بسيار بر پهلو اندازند .
ضجعة
(
zoj'at
) و (
zoja'at
) ص . ع .
رجل ضجعة : مرد لازم گيرندهء خانه كه برنمىآيد و برنميخيزد از جهة بزرگ منشى و يا عاجزى . و مرد مقيم به جائى . و مرد بسيار خسبنده و كاهل . و كذلك رجل ضجعة .
ضجعة
(
zaja'at
) ا . ع . خفتگى بر پهلو .
ضجعم
(
zoj'am
) و (
zaj'am
) ا . ع .
پدر بطنى از قبيلهء قضاعة كه اولاد او را ضجاعم و يا ضجاعمة گويند و در شام پادشاهى كردند .
ضجعى
(
zej'iyy
) و (
zoj'iyy
) و
ضجعية
(
zej'iyyat
) و (
zoj'iyyat
) ص .
ع . رجل ضجعى و رجل ضجعية :
مرد بسيار خسبنده و كاهل و لازم گيرندهء خانه از جهة بزرگى و يا عاجزى . و مقيم به جائى . و كذلك رجل ضجعى و ضجعية .
ضجم
(
zajam
) ا . ع . كجى دهن و لب و زنخ و گردن . و ميل بينى به طرف يكى از دو جانب روى . و كجى يكى از دو دوش .
و كجى چاه . و كجى جراحت ( و الفعل من سمع ) .
يق : ضجم ضجما .
ضجمة
(
zojmat
) ا . ع . نام جانوركى بدبوى .