تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2158

مساهمون:

ص٢١٥٨

صقل

(
soql
) ا . ع . پهلو و تهيگاه . و سبك از ستور .

صقل

(
saqal
) ا . ع . درازى تهيگاه .

صقل

(
saqal
) م . ع . صقل الشيئ صقلا ( از باب سمع ) : صقل‌دار گرديد آن چيز .

صقل

(
saqel
) ص . ع . مختلف در رفتار . و اسب كم گوشت . و اسب دراز تهيگاه و دراز ميان .

صقل

(
soqal
) ا . ع . نام شمشيرى .

صقلاب

(
seql b
) ا و ص . ع . پرخور و بسيار خور . و سپيد و سرخ . و سرسخت . و شتر سخت خوار . و نيز صقلاب : نام چندين قوم مانند اسلاو و روس و جز آنها . ج : صقالبة .

صقلة

(
saqlat
) ا . ع . تهيگاه .

صقلة

(
saqalat
) ع . ج . صاقل .

صقل‌گر

(
saql - gar
) ا . پ . كسى كه شمشير را جلا مىدهد .

صقلية

(
seqeliyyat
) و (
seqliyat
) ا . ع . نام جزيرهء سيسيل .

صقوب

(
soqub
) ع . ج . صقب .

صقور

(
soqur
) ع . ج . صقر .

صقور

(
saqqur
) ص . ع . زن جلب و ديوث .

صقورة

(
soqurat
) ع . ج . صقر .

صقوف

(
soquf
) ع . ج . صقف .

صقيع

(
saqi '
) ا . ع . نوعى از زنبور . و پشكى كه شبها مانند برف بر زمين افتد .

صقيع

(
saqi '
) م . ع . صقع صقعا و صقاعا و صقيعا . مر . صقاع .

صقيل

(
saqil
) ا و ص . ع . زدوده و جلا داده . و شمشير .

صك

(
sakk
) ا . ع . مأخوذ از چك فارسى و بمعنى آن . ج : اصك و اصكك و صكوك و صكاك . و صك المسافر : چك مسافر و تذكرهء عبور آن .

صك

(
sakk
) م . ع . صكه صكا ( از باب نصر ) : سخت زد آن را و كوفت . و صك الباب : فراز كرد در را . و صك الصك : نوشت چك را .

صكاء

(
sakk '
) ص . ع . مونث اصك : زن سست زانو و سست پى پاشنه كه در رفتن زانوهاى وى بهم سائيده گردد .

صكاك

(
sek k
) ع . ج . صك .

صكاك

(
sok k
) ا . ع . هواى جو و آتموسفر .

صكاك

(
sakk k
) ا . ع . محررى كه فتاوى قاضى را مىنويسد .

صكة

(
sakkat
) ا . ع . سختى گرماى نيمروز و آن را بسوى عمى اضافه كنند و گويند : لقيته صكة عمى يعنى ديدم او را در شدت گرماى نيمروز . و عمى نام مردى بود از عمالقة كه غارت كرد قومى را در نيمروز و از بن بركند آنها را . و نيز صكة : لطمهء در .

صكك

(
sakak
) م . ع . صكك صككا و صكيكا ( از باب سمع ) : سست زانو گرديد و زانوهاى وى بهم سائيده گرديد .

صكم

(
sakm
) م . ع . صكمه صكما ( از باب نصر ) : زد او را و راند . و صكم الفرس على لجامه : گرفت آن اسب لگام را بدندان و دراز كرد گردن را . و صكمته صواكم الدهر : رسيد او را سختيهاى زمانه .

صكم

(
sokkam
) ا . ع . ج . صاكم يعنى خف و سپل شتر و شترمرغ .

صكمة

(
sakmat
) ا . ع . كوفت سخت به سنگ و جز آن . و صدمة .

صكوك

(
sokuk
) م . ع . صك لحمه صكوكا : درشت و سخت گرديد گوشت آن .

صكوك

(
sokuk
) ا . ع . ج . صك .

صكيك

(
sakik
) ا . ع . صك صككا و صكيكا . مر . صكك .

صكيك

(
sakik
) ا . ع . ضعيف و ناتوان .

صل

(
sall
) م . ع . صل الشراب صلا ( از باب نصر ) : صاف و روشن شد شراب . و صل الحب المختلط بالتراب : جدا كرد دانه را از خاك بريختن آب . و صلتهم الصالة : رسيد ايشان را حادثه و بلا . و صللت الخف صلا : از پوست نيكو ساختم كفش را .

صل

(
sell
) ا . ع . مار . و مار باريك زرد رنگ . و مار خرد كه فسون نپذيرد . و بلا و سختى . ج : اصلال و صلال . و مانند و همتا . و شمشير بران . و نام درختى . ج : اصلال . و نيز نام گياهى . و يق : انها صل اصلال صفا اذا كانت منكرة مثل الافعى . و دربارهء مردى كه در خصومت و نزاع سخت بود و بلاى بدى باشد گويند : انه لصل اصلال يعنى او مارى است از مارها و مانند مار فسون نمىپذيرد .

صل

(
sall
) و (
sell
) ا . ع . باران فراخ و ريزان . و باران كم و پريشان .

صل

(
soll
) ا . ع . برگرديده بو و مزه از گوشت و جز آن .

صلا

(
sal
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - افروختگى آتش جهة سرماى سخت . و فريادى كه براى طعام دادن بدرويشان و فقيران و يا فروختن چيزى كنند . و خواندن براى نماز گزاردن .

صلا

(
sal
) ا . ع . ميانهء پشت از مردمان و از چارپايان . و طرف سرين . و فرجهء ميان كون و دنب . و آنچه در جانب راست و چپ دنب است . ج : صلوات و اصلاء . و نيز صلا : بريانى . و وقود و گيرائى آتش باتش .

صلا

(
sal
) م . ع . صليت الفرس
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2158 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )