شاگردانه
(
c gerd ne
) ص . پ .
منسوب بشاگرد .
شاگرد پيشه
(
c gerd - pice
) ا . پ .
نوكر و خدمتگار . و جلودار .
شاگردى
(
c gerdi
) ا . پ . ضد استادى . و كسب و تحصيل علم و كمال و صنعت در نزد معلم و استاد . و خدمت بمرشد و مريدى .
و تلميذى و شاگردانه و سعى و كوشش در تحصيل .
شال
(
c l
) ا . پ . نوعى از پارچهء منقش الوان بسيار اعلا كه در كشمير از پشم و كرك نرم بزهاى تبت بافند . و گليم كوچك . و بالاپوش درشت و خشنى كه از پشم و موى بز بافند و دراويش پوشند . و پارچهء موئى سپيد .
و پارچهء پشمينى كه با آن اسب را تيمار كنند .
و پارچهء پنبهاى و يا پشمى و يا كتانى كه مانند كمربند بر كمر بندند . و شال تنگ : پارچهء نوار مانندى پشمين كه بر روى جل نمد اسب بندند . و شال كشتن : خفه كردن با شال كه نوعى از سياست است . و شال كهنه داشتن : غايت افلاس و تنگدستى داشتن .
شالپوشى
(
c l - puci
) ا . پ . پارچهء كلفتى كه در زير سلاح اسب مىگذارند . و جامهء مردم فقير .
شالج
(
c lej
) و (
calaj
) ا . ع . نصف قفيز بغدادى .
شالخ
(
c lex
) ا . پ . نام پسر ارفخشد و جد ابراهيم .
شالدار
(
c l - d r
) ص . پ . تمغا زده شده مانند تمغاى شال .
شالده
(
c lde
) ا . پ . اساس و بنياد ديوار و عمارت و پى بنا .
شالم
(
c lam
) ا . ع . گندم ديوانه .
شالنگ
(
c lang
) ا . پ . گرفتن كسى را بجاى ديگرى . و برجستگى و فروجستگى شاطران و پياده روان . و گليمى كه در زير فرشها دوزند .
و نمد اسب .
شالنگى
(
c langi
) ا . پ . لواف و موتاب و ريسمان تاب و كسى كه جهة خيمه و مانند آن ريسمان تابد .
شال نمد
(
c l - namad
) ا . پ . نمدى كه از پشم بز ماليده باشند نه از پشم گوسپند .
شاله مار
(
c lem r
) ا . پ . نام باغى دلپذير در كشمير .
شالهنگ
(
c lhang
) ا . پ . گرو و گروكان . و رهن و مرهون . و اشتلم و غوغا . و سركشى و نافرمانى . و مكر و حيله و فريب .
شالى
(
cali
) ا . پ . شلتك و برنج از پوست برنيامده . و شالى آبى : قسمى از برنج غير مزروع و خود رو . و شالىكارى :
برنجزار .
شالى پايه
(
c li - p ye
) ا . پ . شالىزار و برنجزار .
شالىزار
(
c li - z r
) ا . پ . كشتزار برنج و زمينى كه در آن برنج كشتهاند .
شام
(
c m
) م ف . پ . اول شب . و عشا و زمانى كه تاريكى شب بروز كند تا هنگام خفتن . و شام و سحر : اول شب و بامداد .
شام
(
c m
) ا . پ . غذائى كه در اول شب خورند مقابل چاشت . و شام خوردن :
طعام خوردن در اول شب . و شام دادن :
طعام شب به كسى دادن . و شام شكستن :
شام خوردن . و شام غربت : طعام شب كه بمفلسان و فقرا و مسافرين بىنوا دهند .
و شام كردن : شام خوردن . و نماز شام : نماز عشا و نماز خفتن كه نماز پنجم باشد .
شام
(
c m
) ا . پ - مأخوذ از تازى - ملك هاماوران كه ملك سور نيز گويند .
شام
(
c m
) ا . ع . ج . شامة .
شام
(
c m
) ا . ع . ملك سوريه و هاماوران و سورستان .
شأم
(
ca'm
) ا . ع . شهرهاى سوى دست چپ قبله كه ملك سوريه و هاماوران باشد و مذكر و مؤنث هر دو آيد .
شأم
(
ca'm
) م . ع . شأم فلان قومه شأما ( از باب فتح ) : بد فالى آورد فلان بر قوم خود . و كذلك شأم على قومه . و شئم عليهم ( مجهولا ) : بد فال گرديد برايشان .
شام
(
c mm
) ص . ع . بو دارنده و بوكننده .
شامات
(
c m t
) ع . ج . شام . و ج .
شامة .
شاماخ
(
c m x
) ا . پ . قسمى از ارزن .
شاماخ
(
c m x
) و
شاماخچه
(
c m x - ce
) ا . پ . سينهبند زنان يعنى پارچهاى كه پستانهاى خود را بدان بندند .
شامار
(
c m r
) و
شاماز
(
c m z
) ا . پ . نام موضعى كه گروهى از آتشپرستان در آن سكنا دارند .
شاماك
(
c m k
) ا . پ . جامهء كوتاه مر زنان را كه تا نصف ساق مىپوشاند . و پيراهنى كه در هواى گرم و در وقت كار پوشند . و سينهبند زنان .
شاماكچه
(
c mak - ce
) ا . پ . شكمبند .
و سينهبند . و پيراهن بىآستين و كرته . و جليقه . و بالاپوش .
شاماكه
(
c m ke
) ا . پ . زفت صلب و سخت .
شاماكى
(
c m ki
) ا . پ . سينهبند .
شاماله
(
c m le
) ص . پ . اسمر و گندمگون . و قهوهاى رنگ .
شامان
(
c m n
) ا . پ . اندازه و پيمانه .
شآمة
(
c mat
) م . ع . شؤم عليهم شآمة ( از باب كرم ) : بد فال شد بر ايشان .
شآمت
(
ca mat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بد فالى و شومى و بديمنى و نكبت .
شأمة
(
ca'mat
) ا . ع . سوى دست چپ .