تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1897

مساهمون:

ص١٨٩٧
و ساعة و سعة ( از باب كرم ) : فراخ گام و گرامى نژاد گرديد آن اسب .

سعتر

(
sa'tar
) ا . پ . آلتى مصنوعى به شكل نره كه آن را بر كمر بندند و با زن ديگر مجامعت كنند و كير كاشى و چير چنگ . و نيز زنى كه عاشق زن باشد .

سعتر

(
sa'tar
) ا . ع . آويشن .

سعترباز

(
sa'tar - b z
) و

سعترى

(
sa'tari
) ص . پ . زن شهوت‌پرست . و زنى كه سعتر به كار برد چه در خود و چه در زن ديگر .

سعترى

(
sa'tariyy
) ا . ع . مرد شوخ و بىباك . و جوانمرد دلاور .

سعد

(
sa'd
) ا . ع . نيك‌بختى . و سه يك خشت خام . ج : سعود . و نام موضعى . و نام شهرى . و نام قبيله‌اى . و نام بتى . و سعد بلع و سعد الاخبية : نام سه ستاره بر شكل ديگ پايه . و سعد الذابح و سعد السعود اين هر چهار از منازل قمر در برج جدى و دلو . و سعد ناشرة و سعد الملك و سعد البهام و سعد الهمام و سعد البارع و سعد مطر : نام ستارگان كه از منازل قمر نيستند و هر يك از اين شش ستاره دو ستاره‌اند كه ميان هر دو تاى آنها مقدار يك ذراع به نظر مىآيد و اين ده ستاره را سعود النجوم گويند . و سعد السعود : ستارهء مشترى . و نام منزل بيست و چهارم از منازل قمر . و نيز سعد : نام چندين نفر صحابى و تابعى و جز آنها . المثل : اسعد ام سعيد يعنى محبوب است يا مكروه ، يضرب فى الاستخبار عن الامرين الخير و الشر ايهما وقع .

سعد

(
sa'd
) م . ع . سعد يومنا سعدا و سعودا و سعودة ( از باب فتح ) : مبارك و ميمون شدن روز ما .

سعد

(
sa'd
) ص و م ف . پ . - مأخوذ از تازى - نيك و خوش و با بركت و با سعادت و با اقبال و بهره‌مند و فيروز ضد نحس . و سعد اصغر : زهره . و سعد اكبر : مشترى .

سعد

(
so'd
) ا . ع . بيخ گياهى خوش بوى كه مشك زير زمين گويند .

سعد

(
saad
) ا . ع . نام آبى كه از زير كوه ابو قبيس جارى بود . و نام بيشه‌اى .

سعد

(
sood
) ا . ع . نوعى از خرما .

سعداء

(
soad '
) ع . ج . سعيد .

سعدان

(
sa'd n
) ا . ع . نام گياهى كه خوش‌ترين و نيكوترين علف است مر شتران را و آن را خارى باشد سه پهلو كه سر پستان را بدان تشبيه كنند . و نام قسمى از ميمون . المثل : مرعى و لا كالسعدان در حق شخصى گويند كه به كمتر چيزى قناعت كند و اصله ان امرء القيس الكندى تزوج امراة من طى بعد زوج لها فقال اين انا من زوجك الاول فقالت مرعى و لا كالسعدان .

سعدان

(
so'd n
) ا . ع . كلمهء تحسين مانند سبحان و اسم است اسعاد را . يق : سبحانه و سعدانه اى اسبحه و اطيعه .

سعدان

(
sa'd ne
) ا . ع . السعدان بصيغهء تثنيه مشترى و زهره را گويند ضد نحسان كه زحل و مريخ باشد .

سعدانات

(
sa'd n t
) ع . ج . سعدانة . و ناخنهاى زير خردگاه شتر .

سعدانة

(
sa'd nat
) ا . ع . دكمهء پستان زن . و سياهى گرد دور پستان مرد و پنجم سپل شتر . و كبوتر . و نام كبوترى . و گره بند نعل . و حلقهء دبر . و گره رشتهء ترازو . و ناخن زير خردگاه شتر . ج : سعدانات .

سعدى

(
sa'di
) ا . پ . مصلح الدين سعدى شيرازى از فصحاى نامدار ايران در سال 691 در شيراز وفات نمود و مرقدش اكنون مزار عامه و حمد اللّه مستوفى در تاريخ گزيده مشرف الدين بن عبد اللّه شيخ مصلح الدين گويد و صحيح همين است .

سعدى

(
sa'd
) ا . ع . از اعلام زنان است

سعدى

(
sa'd
) ص . ع . مؤنث اسعد نيك‌بخت . و نيك‌بخت‌تر .

سعديا

(
sa'diy
) پ . كلمهء ندا يعنى اى سعدى .

سعديك

(
sa'dayk
) ع . قولهم لبيك و سعديك اى اسعادا بعد اسعاد و بنيك‌بختى يار تو باد .

سعدين

(
sa'dayn
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دو ستارهء سعد كه مشترى و زهره بود . و قران سعدين : نزديك شدن آن دو ستاره بهم و اقتران آنها .

سعر

(
sa'r
) م . ع . سعر النار سعرا ( از باب فتح ) : افروخت آن آتش را . و سعر الحرب : گرم كرد جنگ را و برانگيخت . و سعر البعير الابل : گرم كرد آن شتر شتران ديگر را . و سعر الرجل ( مجهولا ) : باد گرم رسيد آن مرد را . و سعره شرا : بدى رسانيد او را .

سعر

(
sa'r
) ا . ع . طواف . يق : لاسعرن سعره اى لاطوفن طوفه يعنى طواف او خواهم كرد .

سعر

(
se'r
) ا . ع . نرخ . ج : اسعار .

سعر

(
so'r
) ا . ع . گرمى آتش . و ديوانگى و گرسنگى . و سختى گرسنگى . و سخت آزمندى گوشت . و انتقال بيمارى مسرى از صاحب خود به ديگرى .

سعر

(
saer
) ص . ع . ستمگر و ظالم . و ديوانه . و خشمناك . ج : سعرى .

سعر

(
soor
) ا . ع . ديوانگى . و گولى و كندى ذهن . و رنج و عذاب . و ج . سعار . و ج . سعير .