تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1894

مساهمون:

ص١٨٩٤

سزيتونتن

(
sazitunetan
) ف ل . پ . بلغت زند رفتن .

سزيد

(
sazid
) ا . پ . سزا و مزد و جزا . و مكافات بدى . و پاداش نيكى . و قدر و لياقت و شايستگى .

سزيدن

(
sazidan
) ف ل . پ . سزاوار بودن و شايستن و مناسب شدن و لايق گشتن .

سسالى

(
sas li
) و

سساليوس

(
sas liyus
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - انغوزه .

سست

(
sost
) ص . پ . نرم و ملايم . و نازك . و ناتوان و ضعيف و درمانده و عاجز و كم زور و بىقوت . و آهسته . و كاهل و تنبل و كسل كند . و كند . و مانده . و بىمعنى و بيهوده و باطل . و افليج و مبتلا بفالج . و ناپاك و پليد . و باران سست : باران ملايم .

سست اذعان

(
sost - ez ' n
) ص . پ . ضعيف العقل و بىفراست .

سست اندام

(
sost - and m
) ص . پ . ناتوان و ضعيف و كم زور . و كسى كه مردى نداشته باشد و مجامعت نتواند .

سست بازو

(
sost - b zu
) ص . پ . كم زور ضد فولاد بازو و آنكه دستش كم قوت باشد .

سست بخت

(
sost - baxt
) ص . پ . بد بخت و بىطالع .

سست بينائى

(
sost - bin i
) ص . پ . كم بينائى .

سست پى

(
sost - pay
) ص . پ . آنكه آهسته راه مىرود و كندرو و تنبل .

سست پيمان

(
sost - paym n
) ص . پ . بىثبات در عهد و شرط و پيمان‌شكن .

سست پيمانى

(
sost - paym ni
) ا . پ . عهدشكنى و بىوفائى و خيانت و غدر .

سست خوان

(
sost - x n
) ص . پ . كسى كه در خواندن كند و عاجز باشد .

سست راى

(
sost - ra'y
) ص . پ . ضعيف العقل و بىتدبير و بىتميز .

سست رگ

(
sost - rag
) ص . پ . ناتوان . و كاهل . و غافل و بىدرد .

سست ريش

(
sost - ric
) ص . پ . احمق و ابله و ساده لوح .

سست عنان

(
sost - en n
) ص . پ . تنبل و كاهل .

سست گوش

(
sost - guc
) ص . پ . مطيع و رام و فرمان‌بردار .

سست مردم

(
sost - mardom
) ا . پ . مردم مفلس و تهيدست و فقير .

سست مهار

(
sost - mah r
) ا و ص . پ . ناقابل و بىاستعداد . و ابله و نادان و احمق . و مطيع و رام و فرمانبردار . و دست‌آموز . و اطاعت .

سست مهر

(
sost - mehr
) ا . پ . آنكه داراى مهر و محبت اندكى باشد .

سستى

(
sosti
) ا . پ . ضعف و ناتوانى و كم زورى و عدم توانائى . و عدم قدرت بر جماع . و كاهلى و تنبلى . و بطوء و عدم سرعت . و كسالت . و غفلت . و آهستگى . و تغافل . و تهاون . و درنگى . و نرمى . و تأمل . و سستى . كمر : عدم قدرت بر مجامعت .

سسطيعون

(
sasti'un
) ا . پ . - مأخوذ از سريانى - زوفرا و انيسون برى .

سسعند

(
sas'and
) ا . پ . - مأخوذ از سريانى - عود بلسان .

سشنبه

(
se - canbeh
) و (
se - canbe
) ا . پ . نام روز چهارم از هفته .

سصد

(
sa - sad
) و (
se - sad
) ص توصيفى عددى . پ . سيصد يعنى سه دفعه صد .

سطأ

(
sat '
) م . ع . سطأ الجارية سطأ ( از باب فتح ) : گائيد آن كنيزك را .

سطاح

(
sott h
) ا . ع . يك نوع گياهى . و هر گياهى كه بر زمين گسترده شود .

سطاحة

(
sott hat
) ا . ع . واحد سطاح يعنى يك گياه سطاح .

سطاخينس

(
sat xinos
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - نوعى از گند ناى برى .

سطاريون

(
sat ryun
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - يك نوع گياهى كه به فارسى برابران گويند .

سطاع

(
set '
) ا . ع . درازترين ستون خيمه . و شتر دراز فربه . و ستون خانه . و داغ گردن شتر بدرازا .

سطام

(
set m
) ا . ع . آتشكا و آهن سرپهن . و دروند و سربند قاروره . و تيزى تيغ . الحديث : العرب سطام الناس اى فى شوكتهم و حدتهم كالحد من السيف .

سطبر

(
setabr
) ص . پ . كلفت و غليظ و هنگفت و كثيف . و كلان و گنده . و جسيم . و منجمد . و متراكم .

سطبر گردن

(
setabr - gardan
) ص . پ . گردن كلفت .

سطبرى

(
setabri
) ا . پ . كلفتى . و گندگى و غلظت و هنگفتى . و انجماد . و كثافت .

سطبوس

(
satbus
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - گلنار و جلنار .

سطة

(
setat
) م . ع . وسطهم وسطا و سطة ( از باب ضرب ) : نشست ميان ايشان و در ميان آنها شد .

سطة

(
setat
) ص . ع . امراة سطة النساء : زن متوسط در حسب و نسب .

سطح

(
sath
) م . ع سطح الله الارض سطحا ( از باب فتح ) : گسترد خداى زمين را . و سطح فلانا : بر زمين افگند فلان را و خوابانيد . و سطح الشيئ : فرستاد