تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1864

مساهمون:

ص١٨٦٤

سدد

(
sodod
) ا . ع . چشمهاى گشاده كه به نظر قوى ديدن نتوانند .

سددة

(
sedadat
) ع . ج . سد .

سدر

(
sadr
) م . ع . سدر الشعر سدرا ( از باب نصر ) : فروهشت موى را . و سدر الستر : فروهشت پرده را ( لغة فى سدل ) .

سدر

(
sedr
) ا . ع . درخت كنار . ج : سدرات و سدرات و سدرات و سدر و سدور .

سدر

(
sadar
) م . ع . سدر سدرا و سدارة . مر . سدارة .

سدر

(
sadar
) ا . ع . بيمارى مانا بدوار كه بيشتر كشتى نشينان را عارض مىشود .

سدر

(
sader
) ا و ص . ع . سراسيمه و خيره چشم . و دريا .

سدر

(
sedar
) ع . ج . سدر .

سدر

(
sedar
) ا . پ . كنار و درخت كنار . و نوعى از آلو .

سدر

(
soddar
) ا . ع . بازيچه‌اى مر كودكان تازى را .

سدرات

(
sedr t
) و (
seder t
) و (
sedar t
) ع . ج . سدر .

سدرة

(
sedrat
) ا . ع . واحد سدر يعنى يك درخت كنار . و سدرة المنتهى : درختى در آسمان هشتم .

سدرت قامت

(
sedrat - q mat
) و

سدرة قد

(
sedrat - qad
) ص . پ . بلند قامت و بلند قد .

سدره نشينان

(
sedre - necin n
) ا . پ . ملائكهء مقرب .

سدس

(
sads
) م . ع . سدسهم سدسا ( از باب نصر ) : شش يك از مال ايشان گرفت . و سدسهم سدسا ( از باب ضرب ) : ششم ايشان گرديد .

سدس

(
seds
) ا . ع . بهر شش روز و يا بهر پنج روز يك بار نوبت آب شتر .

سدس

(
sods
) و (
sodos
) ا . ع . شش يك . و ج . سدس و يا سديس . و سدس ثمن : يك ششم از هشتم يعنى يك چهل و هشتم .

سدس

(
sadas
) ا . ع . دندان هشت سالگى شتر و آن پيش از بازل باشد ( يستوى فيه المذكر و المونث ) . ج : سدس و سدس .

سدع

(
sad '
) م . ع . سدع الشيئ بالشيئ ( از باب فتح ) : بهم زد آن چيز را بآنچيز . و سدع الشاة : گلو بريد آن گوسپند را . و سدع الشيئ : گسترد آن چيز را .

سدعة

(
sad'at
) ا . ع . رنج و اذيت . يق : سدع سدعة شديدة ( مجهولا ) : رسانده شد به او رنج و اذيت سخت . و در دعا گويند : نفذا لك من كل سدعة يعنى سلامت باد مر تو را از هر رنج .

سدغ

(
sodq
) ا . ع . صدغ و ما بين چشم و گوش از مردم . و موى پيچه .

سدف

(
sadaf
) ا . ع . تاريكى . و روشنائى ( از اضداد است ) . و صبح . و شب . و سياهى شب . و برآمدن صبح . و پاره‌اى از شب . و ميش . و كالبد كه از دور نمايد . ج : سدوف و سدف سدف در وقتى گويند كه ميش را براى دوشيدن خوانند .

سدفة

(
sadfat
) و (
sodfat
) ا . ع . بلغت تميم تاريكى و بلغت قيس روشنائى .

سدفة

(
sodfat
) ا . ع . در خانه و درگاه . و پوششى كه بر دروازه سازند تا آن را از باران نگاهدارد .

سدق

(
sadaq
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - تركش

سدق‌دار

(
sadaq - d r
) ا . پ . تركش دار و كمان‌دار

سدك

(
sadk
) و (
sadak
) م . ع . سدك به سدكا و سدكا ( از باب سمع ) : لازم گرفت آن را .

سدك

(
sadek
) ا . ع . مرد حريص و سبك دست و بسيار نيزه زننده . و لازم چيزى .

سدكام

(
sadk m
) ا . پ . طلب از كسى چيزى از روى اضطرار و ضرورت .

سدكس

(
sadkas
) و

سدكيس

(
sadkis
) و

سدكيش

(
sadkic
) ا . پ . قوس قزح و آژفنداك .

سدگاه

(
sad - g h
) ا . پ . درگاه .

سدل

(
sadl
) م . ع . سدل الشعر سدلا ( از باب ضرب و نصر ) : فروهشت موى را . و سدل ثوبه : فروهشت جامهء خود را و شكافت آن را . و سدل فى البلاد : رفت در شهرها . و فى الحديث : نهى عن السدل فى الصلاة و هوان يلتحف بثوبه و يدخل يديه من داخل فيركع و يسجد كذلك .

سدل

(
sedl
) ا . ع . رشتهء جواهر كه بر سينه افتد . ج : سدول . و پرده . ج : سدال و سدول و اسدل .

سدل

(
sodl
) ا . ع . سترو پرده . ج : اسدل و سدول . و هر چيز آويخته و فروهشته .

سدل

(
sadal
) ا . ع . كژى . و پرده‌اى كه در پيش هودج كشند .

سدل

(
sodol
) ع . ج . اسدل . و ج . سديل .

سدلى

(
sedell
) ا . ع . - مأخوذ از پارسى - خانه‌اى كه داراى سه اطاق باشد .

سدم

(
sadm
) م . ع . سدم الباب سدما ( از باب نصر ) : بند كرد و برآورد در را

سدم

(
sadam
) ا . ع . اندوه . و اندوهى كه با پشيمانى باشد . و خشمى كه با اندوه بوده . و آز . و شيفتگى . و آزمندى . يق : ما له هم و لا سدم الاذاك .