( از باب سمع ) : فسوس كرد با او و استهزاء نمود .
سخر
(
soxxar
) ا . ع . يك نوع ترهاى در خراسان و صاحب معيار مىگويد اين لغة تصحيف شده .
سخرة
(
soxrat
) ص . ع مطيع و فرمانبردار .
و هو سخرة لى : او مقهور و منقاد من است كه هر چه گويم بدون مزد مىكند . و نيز سخرة :
آنكه مردم بر وى فسوس كنند و استهزا نمايند .
و آنكه هر كس او را مقهور و فرمانبر سازد .
سخرة
(
soxrat
) م . ع . سخر سخرا و سخرة . مر . سخر - سخر .
سخرة
(
soxarat
) ص . ع . رجل سخرة : مردى كه بر مردم بسيار فسوس كند .
سخره
(
soxre
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هر كار بىمزد و اجرت . و هر كار كه از وى ظلم و تعدى و زبردستى كرده شود . و ستور و يا كشتى كه باروبنهء پادشاه را مفت و بدون اجرت كرايه حمل نمايد . و اسب الاغ . و زبون و زير دست . و فير و لاغ و تمسخر و فسوس . و خوش طبعى . و استهزا . و سخره گرفتن :
به زور و جبر گرفتن و جبر كردن .
سخرى
(
soxriyy
) و (
sexriyy
) ا . ع .
فسوس و تمسخر و سخريه .
سخرى
(
soxriyy
) و (
sexriyy
) م .
ع . سخره سخريا و سخريا ( از باب فتح ) : تكليف كرد او را به چيزى كه نمىخواست .
و چيره شد بر وى و مقهور ساخت او را . و نيز سخرى و سخرى : نادان شمردن و سبك داشتن كسى را .
سخرى
(
soxriyy
) و (
sexriyy
) ص .
ع . هو سخرى لى : واداشتم او را بر كار بدون مزد اعم از آنكه خادم من بود و يا نبود .
و كذلك هو سخرى لى .
سخريه
(
soxriyye
) ا . ع . فسوس و تمسخر .
سخريه
(
soxriyye
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تمسخر و فسوس و استهزا .
سخش
(
saxc
) ا . پ . برق و درخش .
و لغزش . و چيز كهنه مانند جامه و پوستين و كلاه .
سخط
(
saxat
) م . ع . سخطته و سخطت عليه سخطا ( از باب سمع ) :
خشم گرفت بر او فسخط هو : پس خشم كرد او .
سخط
(
saxat
) و (
soxt
) و (
soxot
) ا . ع . خشم . و ناخشنودى ضد رضا .
سخط
(
saxat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خشم و غضب و قهر . و اهانت . و كراهت و نفرت . و آزردگى و عدم رضائيت .
و ناخشنودى و عدم خشنودى خداوند عالم جل شأنه .
سخف
(
saxf
) ا . ع . تنگى زندگانى و تنگى معيشت . و فى عقله سخف اى نقص .
سخف
(
saxf
) و (
soxf
) ا . ع .
حماقت و سبكى عقل . و لاغرى از گرسنگى .
سخف
(
saxf
) و (
soxf
) م . ع . سخف سخفا و سخفا و سخافة . مر . سخافة .
سخف
(
soxf
) م . ع . سخف السقاء سخفا ( از باب كرم ) : دريده شد آن مشك .
سخفة
(
saxfat
) و (
soxfat
) ا . ع .
لاغرى از گرسنگى .
سخفة
(
soxfat
) م . ع . سخف سخافة و سخفا و سخفا . مر . سخافة .
سخل
(
saxl
) م . ع . سخلهم سخلا ( از باب فتح ) : صاف و پاكيزه گردانيد آنها را .
و سخل الشيئ : گرفت آن چيز را بفريب .
سخل
(
saxl
) ا . ع . ج . سخلة .
سخل
(
soxxal
) ا و ص . ع . مردان ضعيف فرومايه . و نيز سخل : هر چيزى كه از همه جهة كامل و تمام نشده باشد . و بلغت حجاز خرماى دانه سخت ناشده .
سخلات
(
saxl t
) ا . پ . گل ياس سفيد .
سخلان
(
soxl n
) ع . ج . سخلة .
سخلة
(
saxl t
) ا . ع . بره و بزغالهء نوزادهء نر و يا ماده . ج : سخل و سخال و سخلان و سخلة .
سخلة
(
sexalat
) ع . ج . سخلة .
سخم
(
saxam
) ا . ع . سياهى .
سخماء
(
saxm '
) ص . ع . مؤنث اسخم يعنى سياه . و نيز زمينى كه خاك آن آميخته از نرم و درشت باشد .
سخمة
(
soxmat
) ا . ع . كينه . و سياهى
سخن
(
saxn
) ا . ع . گرمى . و تب . و زيادتى گرمى . و ورمى كه در چشم از گريستن بهم رسد .
سخن
(
saxn
) و (
saxan
) م . ع .
سخنت عينه سخنا و سخنا و سخونا و سخنة و سخنة ( از باب سمع ) : اشك گرم گريست چشم او يعنى محزون و غمناك شد
سخن
(
soxn
) ص . ع . گرم مانند روز و آب .
سخن
(
saxan
) و (
soxon
) م . ع .
سخن سخونة و سخنة و سخانة و سخنا و سخنا ( از باب كرم و نصر و سمع ) :
گرم گرديد .
سخن
(
saxen
) ص . ع . يوم سخن :
روز گرم .
سخن
(
soxon
) و (
soxan
) و (
saxan
) و (
saxon
) ا . پ . كلام و قول و وات و گفت و حرف و گفتار و تقرير و بيان و گفتگو . و كلمه و لفظ . و نطق و صحبت .
و اراده . و آرزو . و خوشى و خرمى . و چيز و شيئ . و كار و شغل . و عمل . و قدرى