ذوط
(
zavt
) م . ع . ذاطه ذوطا ( از باب نصر ) : خفه كرد آن را چنان كه برآورد زبان خود را .
ذوطة
(
zavtat
) ا . ع . تنندهء زرد پشت .
ج : اذواط .
ذوع
(
zav '
) ذاع ماله ذوعا ( از باب نصر ) : از بيخ بركند و مستأصل نمود مال او را .
ذوف
(
zavf
) م . ع . ذاف ذوفا ( از باب نصر ) : گام نزديك و گشاده گذاشته رفت .
ذؤفان
(
zo'f n
) و (
zuf n
) ا . ع . زهر و سم قاتل .
ذوق
(
zavq
) م . ع . ذاق ذوقا .
مر . ذواق .
ذوق
(
zavq
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - چاشنى و مزه . و لذت و نشاط و خوشى و خوشحالى و شعف . و ذوق كردن : چشيدن .
و شعف و خوشحالى كردن . و لذت بردن . و ذوق زده شدن : از بسيارى خوشحالى بيمار شدن و يا مردن . و اهل ذوق :
عياش و شكم پرست و شهوت پرست .
ذوقان
(
zavaq n
) م . ع . ذاق ذوقانا مر . ذواق .
ذؤلان
(
zo'l n
) ا . ع . شغال . و گرگ .
و ج : ذؤالة .
ذولق
(
zavlaq
) ا . ق . تيزى هر چيزى .
و ذولق اللسان و السنان : كرانهء زبان و نيزه و تيزى آنها .
ذولقية
(
zavlaqiyyat
) ص . ع . لسانى .
و سه حرف از حروف الذلق يعنى لام وراء و نون .
ذؤنون
(
zo'nun
) ا . ع . نوعى از تره .
ج : ذآنين (
za nin
) .
ذووا
(
zavu
) ع . ج . ذو .
ذؤوب
(
zaub
) ا . ع . شتر مادهء فربه .
ذؤوج
(
zauj
) ص . ع . احمر ذؤوج :
نيك سرخ .
ذوون
(
zavun
) ع . ج . ذو .
ذووى
(
zavaviyy
) ص . ع . منسوب بذو .
ذوى
(
zavay
) ا . ع . تثنيهء مذكر ذو مانند ذوا يعنى دو صاحب . و من ذوى عدل يعنى از دو شخصى كه داراى عدالت باشند .
ذوى
(
zavi
) ع . ج . ذو يعنى صاحبان .
و ذوى الاحترام : صاحبان احترام . و ذوى العقول : صاحبان عقل و مردمان عاقل .
ذوى
(
zev
) ا . ع . گوسپندان ريزه .
ذوى
(
zoviyy
) م . ع . ذوى البقل ذويا ( از باب ضرب و سمع ) : پژمريد آن تره .
ذويل
(
zavil
) ا . ع . خشك از گياه و جز آن .
ذويلة
(
zovaylat
) ا . ع . مصغر ذال يعنى حرف ذال كوچك .
ذه
(
zeh
) و (
zehe
) ع . اسم اشاره كه بدان بمونث اشاره كنند يعنى اين زن .
ذه
(
zahh
) ا . ع . تيزى خاطر و نيك دانائى و زيركى .
ذهاب
(
zah b
) ا . ع . روزى است از روزهاى تازيان . و وضع متداول كلام .
و نام قبيلهاى .
ذهاب
(
zah b
) م . ع . ذهب ذهابا و ذهوبا و مذهبا ( از باب فتح ) : گذشت .
و ذهب فى الارض : رفت . و ذهب مذهب فلان : قصد كرد قصد و طريقهء فلان را . و ذهب فى الدين : بدعت گذاشت در دين و داراى راى شد . و ذهب بفلان : برد فلان را و دور گردانيد .
ذهاب
(
zeh b
) ع . ج . ذهب . و ج .
ذهبة .
ذهاب
(
zeh b
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوچ و روانگى و رحلت . و ذهاب و اياب : رفتن و بازگشتن .
ذهب
(
zahab
) ا . ع . زر و طلا و يؤنث .
يقال : هى الذهب الحمراء . ج : اذهاب و ذهوب و ذهبان . و زردهء تخم مرغ . و پيمانهاى مراهل يمن را . ج : ذهاب و اذهاب . و ج ج :
اذاهيب .
ذهب
(
zahab
) م . ع . ذهب الرجل ذهبا ( از باب سمع ) و در لغة بنى تميم بكسرتين ناگاه در آمد آن مرد در كان زر . و متحير ماند و خيره شد چشم او از ديدن زر بسيار .
ذهب
(
zahab
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - زر و طلا .
ذهبان
(
zohb n
) ع . ج . ذهب .
ذهبة
(
zehbat
) ا . ع . باران ريزه . و باران بسيار . ج : ذهاب .
ذهبة
(
zahabat
) ا . ع . قراضه و شكالهء زر و هو اخص من الذهب .
ذهبى
(
zahabi
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب بزر يعنى طلائى .
ذهبى
(
zahabiyy
) ص . ع . منسوب بذهب .
ذهبيون
(
zahabiyyuna
) ا . ع . طايفهاى از محدثين .
ذهر
(
zahar
) م . ع . ذهر فوه ذهرا ( از باب سمع ) : سياه شد دندانهاى او .
ذهل
(
zahl
) م . ع . ذهله و عنه ذهلا و ذهولا ( از باب فتح ) : گذاشت او را بر عهد سابق و فراموش نمود وى را جهة ناپروائى و يا از جهة خرسندى نفس و بىغمى از دوستى .
و ذهلت عن الشيئ و ذهلته : غفلت كردم و فراموش نمودم آن چيز را .