ذؤابة
(
zo bat
) ا . ع . گيسو . و پيشانى .
و جاى بيرون آمدن موى پيشانى در سر . و موى بالاى پيشانى اسب . و ارجمندى . و شريف و اعلاى هر چيزى . و پوست پارهء آويزان بر مؤخر پالان . ج : ذوائب . و ذؤابة النعل : گيسوى كفش .
ذوابل
(
zav bel
) ع . ج . ذابل .
ذواة
(
zav t
) ا . ع . پوست گندم . و پوست دانهء انگور . و پوست خربزه .
ذوات
(
zav t
) ع . ج . ذات . و ذوات الاربع : چارپا . و ذوات السموم :
حشرات زهر دار مانند عقرب و مار .
ذواتا
(
zav t
) ا . ع . تثنيهء ذات كه مؤنث ذاو يا ذو باشد .
ذواد
(
zavv d
) ص . ع . رجل ذواد :
مرد حامى الحقيقة . و حامى حق خود و نگاهدارندهء آن .
ذواد
(
zovv d
) ع . ج . ذائد .
ذوارع
(
zav re '
) ع . ج . ذارع .
ذؤاف
(
zo f
) ا و ص . ع . سرعت موت .
و زهر كشنده . و موت ذؤاف : مرگ شتاب و زود كشنده .
ذواق
(
zav q
) م . ع . ذاق الطعام ذوقأ و ذواقا و مذاقا و مذاقة و ذوقانا ( از باب نصر ) : چشيد مزهء آن غذا را و امتحان آن كرد . و ذاق القوس :
كشيد زه را تا دريابد سختى و نرمى كمان را .
و ذاق ما عند فلان اى عرف خبرته . و ذاق فلان البأس اذا عرفه بنزوله به . و ذاق الرجل عسيلة المرأة و ذاقت المرأة عسيلة الرجل اذا حصل لهما حلاوة الخلاط و لذة المباشرة بالايلاج .
ذواق
(
zavv q
) ا . ع . مرد ملول .
ذواقن
(
zav qen
) ع . ج . ذاقنة .
ذؤالة
(
zo lat
) ا . ع . گرگ و هى معرفة غير منصرف . يق : خشن ذؤالة بالحبالة .
ج : ذئلان و ذؤلان . و نام مردى .
ذواهب
(
zav heb
) ع . ج . ذاهبة .
ذوائب
(
zav eb
) ع . ج . ذؤابة .
ذوب
(
zavb
) ا . ع . شهد و آنچه در خانهء زنبوران عسل باشد . و خلاصهء موم .
ذوب
(
zavb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گداختگى .
ذوب
(
zavb
) و ذوبان (
zavab n
) م . ع . ذاب ذوبا و ذوبانا ( از باب نصر ) :
گداخته شد . و ذابت الشمس : سخت شد گرمى آفتاب . و ذاب فلان : دوام كرد فلان بر خوردن شهد . و ذاب زيد : گول گرديد زيد پس از دريافت . و ذاب عليه حق : واجب و ثابت گرديد بر وى حقى .
و ما ذاب فى يدى منه خير يعنى حاصل نشد مر مرا از وى نيكى .
ذؤبان
(
zo'b n
) ا . ع . ذؤبان العرب : دزدان و درويشان تازيان . ج :
ذئب .
ذوبان
(
zub n
) ا . ع . باقى موى و يا پشم و يا موى بر گردن شتر و يا اسب و يال .
و ذوبان العرب : دزدان و درويشان تازيان .
ذوبة
(
zavbat
) ا . ع . باقى مال .
ذوج
(
zavj
) م . ع . ذاج الماء ذوجا ( از باب نصر ) : آشاميد آب را .
ذؤج
(
zauj
) ص . ع . احمر ذؤج :
نيك سرخ .
ذوح
(
zavh
) ا . ع . رفتار درشت .
ذوح
(
zavh
) م . ع . ذاح ذوحا ( از باب نصر ) : سخت رفت . و ذاح الغنم :
گرد آورد گوسپندان را .
ذود
(
zavd
) ا . ع . جماعت سه شتر ماده تا ده يا پانزده و يا بيست و يا سى و يا ما بين دو و نه و هو مونث و لا يكون الا من الاناث و يستوى فيه الواحد و الجمع او جمع لا واحد له من لفظه كالغنم او واحد جمعه اذواد . و قولهم : الذود الى الذود ابل الى هاهنا بمعنى مع اى اذا جمعت القليل مع القليل صار كثيرا .
ذود
(
zavd
) م . ع . ذاد الراعى ابله عن الماء ذودا و ذيادا ( از باب نصر ) : منع كرد شبان شتران خود را از آب .
و ذاد الابل : راند شتران را و دور كرد آنها را .
و ذا الشيئ : دفع كرد آن چيز را
ذود
(
zovvad
) ع . ج . ذائد .
ذوذح
(
zavzah
) ا . ع . تيتاء يعنى كسى حدث كند وقت جماع . و يا پيش از ادخال انزال نمايد . و كسى كه مردى نداشته باشد .
ذوذخ
(
zavzax
) ا . ع . كسى كه تغوط مىكند و حدث مىكند هنگام جماع . و كسى كه مردى نداشته باشد و عنين .
ذور
(
zavr
) م . ع . ذرته ذورا ( از باب نصر ) : ترسانيدم او را .
ذور
(
zur
) ا . ع . خاك و تراب .
ذور
(
zovar
) ع . ج . ذورة .
ذوراق
(
z vr q
) ا . پ . يك نوع طعامى كه از آرد گندم پزند .
ذورة
(
zurat
) ا . ع . مقدم چينه دان مرغ كه در آن آب بر مىدارد . ج : ذور .
ذورور
(
zavarvar
) ا . ع . چيز اندك .
يق : ما اعطاه ذرورا .
ذوسنطاريا
(
zusant ri
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - آماس روده كه با مغص و پيچش و تب همراه باشد و برنش و يا برش و زايمان نيز گويند .
ذوش
(
zuc
) ص . پ . تند خو و بد خلق .