تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1796

مساهمون:

ص١٧٩٦
زهقا ( از باب سمع ) : بيرون آمد جان او .

زهق

(
zaheq
) ص . ع . سبك . و متحرك .

زهقى

(
zahaq
) ص . ع . فرس زهقى : اسب پيش‌رو اسبان ديگر .

زهك

(
zahk
) (
zehk
) ا . پ . آغوز و فله و لباء كه شير زن نوزائيده و يا حيوان نوزائيده باشد .

زهك

(
zahk
) م . ع . زهكه زهكا ( از باب فتح ) : كوفت آن را . و زهكت الريح الارض : برد و پرانيد باد خاك را .

زهكرده

(
zeh - karde
) ص . پ . كمان چله شده .

زهكونى

(
zeh - kuni
) ا . پ . زدن پشت پاى به زور هر چه تمامتر بر نشستنگاه كسى .

زهگير

(
zeh - gir
) ا . پ . انگشتر مانندى از شاخ و استخوان و جز آن كه در انگشت ابهام كنند . و رحم و زهدان .

زهل

(
zahl
) م . ع . زهل عن الشيئ زهلا ( از باب فتح ) : دور گرديد از آن چيز .

زهل

(
zahal
) ا . ع . سپيدى و تابانى .

زهل

(
zahal
) م . ع . زهل الشيئ زهلا ( از باب سمع ) : سپيد و تابان گرديد آن چيز .

زهل

(
zahel
) ص . ع . درخت بىعيب

زهلب

(
zahlab
) ص . ع . رجل زهلب : مرد سبك ريش .

زهلجة

(
zahlajat
) م . ع . با يكديگر نرمى كردن .

زهلخا

(
zehlax
) و

زهلخاد

(
zehlax d
) ا . پ . هر نوع آرايشى كه به روى موزه و كفش دوخته باشند .

زهلفة

(
zahlafat
) م . ع . زهلف الشيئ زهلفة : روان كرد آن چيز را و روا داشت .

زهلق

(
zehleq
) ا . ع . مرد سبك شتاب . و باد سخت و تند . و چراغ ما دامى كه در قنديل باشد . ج : زهالق .

زهلقة

(
zahlaqat
) ا . ع . نوعى از رفتار . و سپيد گردانيدن جامه را .

زهلقى

(
zehleqiyy
) ا . ع . كسى كه پيش از مجامعت انزال كند . و فحلى كه اسبان نجيب را بوى نسبت كنند .

زهلوق

(
zohluq
) ص . ع . فربه و سمين از خران وحشى . ج : زهالق و زهاليق .

زهلول

(
zohlul
) ا . ع . صاف و املس . ج : زهاليل . و نام كوهى .

زهم

(
zahm
) م . ع . زهم العظم زهما ( از باب نصر ) : مغزدار شد استخوان . و زهم عن كذا : بازداشت از آن و نهى كرد . و زهم فلانا : بسيار گفت فلان را و افزود سخن را بر آن .

زهم

(
zohm
) ا . ع . پيه . و پيه جانور دشتى . و پيه شتر مرغ . و پيه اسب . و زياد كه يك نوع غاليه‌ايست . و گند و بوى بد

زهم

(
zaham
) م . ع . زهم الرجل زهما ( از باب سمع ) : تخمه‌زده گرديد آن مرد . و زهمت يدى : چرب گرديد دست من و بوى بد گرفت .

زهم

(
zahem
) ا . ع . سمين بسيار پيه . و آنكه در وى بقيه‌اى از پيه و چربى باشد .

زهمان

(
zahm n
) ص . ع . مرد تخمه‌زده .

زهمان

(
zahm n
) و (
zahm n
) ا . ع . نام سگى . و نام موضعى .

زهمة

(
zohmat
) ا . ع . باد گنده . و بوى ريم و چربش . و بوى گوشت چرب برگشته بوى و متعفن .

زهمت

(
zehmat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بوى گوشت خام و بوى ماهى خام .

زهمة

(
zahemat
) ص . ع . يدزهمة : دست چرب و ريم گرفته .

زهمق

(
zahmaq
) ا . ع . پست بالاى گرد اندام .

زهمقة

(
zahmaqat
) ا . ع . گنده بوئى بدن از گنده بغلى و يا بوى بد ديگر .

زهملة

(
zahmalat
) م . ع . زهمل - المتاع زهملة : تو بر تو نهاد رخت را .

زهمن

(
zahman
) ا . پ . نام خانه‌اى در رى . گويند صاحب آن خانه مردى درويش و تهيدست بود شبى در خواب ديد كه در دمشق گنجى خواهد يافت پس بدانجا سفر كرد و در كوچه و بازار حيران و سرگردان مىگشت روزى مردى به دو دوچار شد پرسيد از كجائى و چرا سرگشته و حيرانى گفت رازىام و در خواب ديده‌ام در دمشق گنجى مىيابم باينجا بطلب گنج آمده‌ام و گنج مىجويم آن شخص بخنديد و گفت زهى سليم دل كه تو باشى من چند سال است بخواب ديده‌ام كه در رى خانه‌ايست زهمن نام و در آنجا گنجى نهان است و بر آن اعتماد نكردم شخص رازى چون اين بشنيد باز گرديد و بخانهء خود آمد و زمين را كاوش نمود هاونى يافت زرين به وزن سى من و از آن توانگر شد .

زهناك

(
zah - n k
) ص . پ . داراى نسل و اولاد .

زهناك

(
zeh - n k
) ص . پ . كسى كه فرزند نجيب آورد .

زهنجه

(
zehanje
) ا . پ . رياضت . و سختى و آزار .

زهنعة

(
zahnaat
) م . ع . زهنع الجارية : آرايش كرد آن دختر را و كذا زهنع المراة : آراست آن زن را .

زهو

(
zahv
) ا . ع . روى خوب و نيكو . و گياه تر و تازه . و شكوفهء گياه . و تازگى و درخش شكوفه . و ديدار نمايندهء