تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1737

مساهمون:

ص١٧٣٧
كننده . ج : زائرون و زوار و زور .

زائرات

(
z er t
) ع . ج . زائرة .

زائرة

(
z erat
) ص . ع . مؤنث زائر زن زيارت‌كننده . ج : زائرات و زور (
zovvar
) و زور (
zovar
) . يق : نسوة زور و زور .

زائرون

(
z eruna
) ع . ج . زائر .

زايش

(
z yec
) پ . م ح . زائيدن . وا . افزونى و بركت و زيادتى . و ايجاد و حصول .

زائغون

(
z equn
) ص . ع . مردمان آوارهء از راه و سرگشته .

زائف

(
z ef
) ا و ص . ع . شير بيشه . و درهم زائف : درم ناسره .

زايگر

(
z y - gar
) ص . پ . باربردار و حمل‌دار . و ميوه‌دار و ثمردار .

زائل

(
z el
) ص . ع . دور شوندهء از جاى . و مستحيل شونده . و هر چيز جنبنده و ذى حيات و جاندار . و ليل زائل النجوم : شب بىستاره و زال زائل الظل : ايستاد نصف نهار .

زايل

(
z yel
) ص و م ف . پ . - مأخوذ از تازى - ناتمام و ناقص و كم . و ناپديد . و نابود و فانى . و هلاك . و ساقط . و غايب . و ناپايدار . و زايل شدن : هلاك گشتن . و مردن و فانى و ناپديد شدن . و غايب شدن . و كم شدن و ناقص گشتن . و زايل كردن : تلف نمودن و اتلاف كردن و نابود كردن و فانى نمودن و نيست كردن و محو كردن . و ساقط كردن .

زائلة

(
z elat
) ا . ع . شكار . و زن . و ستاره . و هر جاندارى و هر جنبنده‌اى . ج : زوائل .

زائن

(
z en
) ص . ع . امراة زائن : زن آراسته .

زايندگان

(
z yandag n
) پ . ج . زاينده .

زاينده

(
z yande
) ا و ص . پ . هر چيز كه بزايد و فزونى آورد . و مادر .

زائيدگى

(
z idagi
) ا . پ . وضع حمل و بچه آوردن .

زائيدن

(
z idan
) ف ل و م . پ . زادن و بچه آوردن و توليد كردن . و صادر شدن . و پديد آمدن و ظاهر شدن . و بيرون آمدن .

زائيده

(
z ide
) ص . پ . متولد و مولود و زاده . و پيدا شده .

زب

(
zab
) و (
zeb
) ص . پ . سهل و آسان . و مفت و رايگان و بلاعوض . و راست و مستقيم .

زب

(
zabb
) م . ع . زب القربة زبا ( از باب نصر ) : پر كرد مشك را . و زبت الشمس زبا و زببا ( از باب ضرب ) : قريب بفرو شدن گرديد آفتاب . و زب شد قاه : كفك آورد كنج دهان او . و كذا زبب شد قاه و زب البعير : بسيار موى گرديد آن شتر .

زب

(
zobb
) ا . ع . نرهء مرد و يا عام است . ج : ازب و از باب و زببة . و ريش و يا سر ريش بلغت اهل يمن . و بينى . و نرهء كودك .

زبا

(
zobba
) ا . پ . دختر پادشاه خيره كه تا خديمه قاتل پدر خود را نكشت موى زهار نكند .

زباء

(
zabb '
) ص . ع . مؤنث ازب . و زن دراز موى . و زمين كه در آن غله و علف فراوان باشد .

زباء

(
zabb '
) ا . ع . است و دبر . و بلاى سخت . و زباء ذات و بر : بلاى سخت .

زباب

(
zab b
) ا . ع . موش كلان كر و يا موش سرخ و يا موش بىموى . و نمام . و باجگير . و جاهل . و از اعلام است .

زباب

(
zabb b
) ا . ع . مويز و كشمش فروش .

زبابة

(
zab bat
) ا . ع . واحد زباب ، موش كر . و العرب تضرب بها المثل فتقول اسرق من زبابة و يشبه به الجاهل .

زبأة

(
zab'at
) ا . ع . پوست بز كوهى نر . و پوست ماهى . و پوست پارهء گرد از شتر . و پا تخته سنگ صلب .

زباد

(
zab d
) ا . ع . نوعى از بوى خوش و يا حيوانى از جنس سنور كه اين بوى خوش را از آن مىگيرند . و نام شهرى . و نام شخصى .

زباد

(
zobb d
) ا . ع . هر چيز بىقدر . و كفك شير . و گياهى . و زباد اللبن : آنچه بىخير باشد . المثل : اختلط الخاثر بالزباد .

زبادى

(
zobb d
) و (
zob d
) ا . ع . گياهى .

زباذية

(
zab ziyat
) ا . ع . شر و بدى . يق : بينهم زباذية اى شر . او الصواب . بالراء .

زباريق

(
zab riq
) ا . ع . زباريق المنية : لمعان و اضطراب مرگ . و زرديها كه طارى شود .

زبازاء

(
zab z
)

زبازاة

(
zab z t
) ا . ع . زن كوتاه بالا .

زبازب

(
zab zeb
) ا . ع . ج . زبزب .

زبازية

(
zab ziyat
) ا . ع . بدى و فساد . و فى القوم زبازية اى شر .

زبال

(
zeb l
) ا . ع . آنچه مورچه به دهان برداشته برد .

زبال

(
zeb l
) و (
zob l
) ا . ع . چيز اندك و حقير . و ما اصاب زبالا يعنى نرسيد چيزى را . و كذا ما اصاب زبالا .

زبال

(
zabb l
) ا . ع . سرگين كش و كود بر .