تأبيب
(
ta'bib
) م . ع . ابب تأبيبا :
آواز بر آورد و فرياد كشيد .
تأبية
(
ta'biat
) م . ع . ابيت له تأبية :
گفتم او را پدر من فداى تو باد .
تأبيخ
(
ta'bix
) م . ع . ابخه تأبيخا :
سرزنش نمود آن را و ملامت كرد .
تأبيد
(
t bid
) م . ع . ابده تأبيدا :
جاويد كرد آن را .
تابيدن
(
t bidan
) ف ل . م . درخشيدن .
و پيچيدن . و تافتن . و قوى و توانا شدن .
و برابر شدن با بارى و هم بار شدن .
تأبير
(
ta'bir
) م . ع . گشن دادن و اصلاح نمودن خرما بن زراعت را يق ابر النخل و الزرع .
تأبيس
(
ta'bis
) م . ع . بند كردن . و پيش آمدن كسى را بمكروه . و خرد و حقير پنداشتن كسى را .
تأبيش
(
ta'bic
) م . ع . فراهم آوردن و ابشت كاملا تأبيشا : گرفتم سخن را كه جيد و ردى آن بهم آميخته بود .
تأبيل
(
ta'bil
) م . ع . صاحب شتران بسيار گشتن . و غالب شدن . و قوى گرديدن و برگزيدن شتران را براى بچه و شير . و ابل ابله :
گرد آورد و گله گله كرد شتران خود را . و تأبيل الابل : فربه گردانيدن شتران را .
و يأتبل الميت : ثناى مرده كردن . و انه لا يأتبل : او ثابت نمىماند به نگهبانى و چرانيدن شتران و خدمت نيكو بجا نمىآورد و يا او ثابت نمىماند بر شتران در حالت سوارى .
تأبين
(
ta'bin
) م . ع . عيب كردن كسى را در روى او . و رگ زدن تا خون را گرفته و بريان كرده خورد شود . و محاسن مرده را شمرده و گريستن بر او . و در پى اثر چيزى شدن . و چشم داشتن و انتظار كشيدن چيزى را .
تابين
(
t bin
) ا . پ . مطيع و فرمان بردار و تابع . و هر فردى از افراد يك اداره تابين است رئيس آن اداره را .
تأبيه
(
ta'bih
) م . ع . آگاه گردانيدن كسى را و به ياد او دادن . و ابهته بكذا :
تهمت كردم او را بچنين .
تاپاك
(
t p k
) ا . پ . طپش و اضطراب و بىقرارى . و خشم و قهر .
تاپال
(
t p l
) و تاپان (
t p n
) ا . پ .
تنهء درخت . و سرگين گاو . و دراز قد . و بال و جناح .
تاپو
(
t pu
) ا . پ . ظرفى كه از گل سازند و در آن غله و گندم و نان و مانند آن كنند .
تاپه
(
t pe
) ا . پ . سرگين گاو . و تپاله .
تاپير
(
t pir
) ا . پ حيوانى چارپا كه داراى بينى درازى است به شكل خرطومى كوتاه و در امريكا ديده مىشود .
تات
(
t t
) پ . مخفف تاتورا و تاكهتورا .
تاتا
(
t t
) ا . پ . گرفتگى و لكنت زبان .
تأتاء
(
ta'ta '
) ا . ع . آنكه زبانش در تاء لكنت داشته باشد . و آنكه وقت جماع حدث كند و يا پيش از ادخال انزال كند .
و حكايت آواز و رفتار كودك . و تبختر در جنگ .
تأتاء
(
te't '
) و تأتأ (
te'ta '
) م . ع .
تاتأ الرجل تأتأة و تأتاء : گنگلاخ گرديد آن مردبتا . و فيه تاتأة اى تردد فى الكلام بالتاء . و تاتأ التيس : خواند تكه را براى جهيدن بر ماده بلفظ تاتا .
تاتار
(
t t r
) ا خ . پ . طايفهاى كه اصلا در تاتارستان بوده و از آنجا به بسيارى از ممالك آسياى شمالى و غربى و اروپاى شرقى پراكنده و متفرق شدهاند و اكنون همهء طوايف آسياى وسطى را كه از كنار درياى خزر تا بمشرق منزل دارند تاتار مىگويند و نيز تاتار شامل مملكت تاتارستان مىشود .
تاتارستان
(
t t rest n
) ا خ . پ .
مملكتى كه بواسطهء طوايف تاتار بنا شده و تاتارستان آن ممالك متعلقهء بحكومت چين را گويند كه در جنوب و مغرب واقع شده و نيز بيشتر از مملكت روس را به اين اسم مىنامند يعنى هم ممالك آسيائى و هم اروپائى اين دولت را .
تاتارى
(
t t ri
) ا و ص . پ . منسوب به تاتار . و مشك اعلا . و يك قسم لباس مخصوص به تاتار كه از پهلو باز شود . و رفيق موافق خواه زن باشد و يا مرد .
تأتب
(
taattob
) م . ع . آماده شدن و سخت شدن و گذاشتن چلهء كمان را بر سينه و بيرن آوردن هر دو بازو را از آن . و تاتب قوسه على ظهره : نهاد كمان را بر پشت خود . تاتب بالاتب : پوشيد اتب را .
تاتلى
(
t teli
) ا . پ . سفره و دستار خوان . و دستمال .
تاتو
(
t tu
) ا و ص . پ . جانورى كه در حمامها و جز آن متكون شود و بتازى ابن - دردان گويند . و اسب تاتو : اسب پريال و دمى كه تيزرو باشد .
تاتوره
(
t ture
) ا . پ . چدار و بخاو و ريسمانى كه بر دست و پاى اسب و استر گذارند . و گياهى سمى كه بتازى جوز ماثل گويند .
تاتول
(
t tul
) ا و ص . پ . كسى كه دهانش كج شده باشد .
تاتوله
(
t tule
) ا . پ . جوز ماثل .
تاتونك
(
t tunak
) ا . پ . اتحاد .
و مرد پير و ضعيف كم زور و فرتوت .
تاته
(
t tah
) ا . ع . بلغت اعراب افريقا حرباء و بوقلمون .