تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1545

مساهمون:

ص١٥٤٥
پس از طى 950 1 كيلومتر مسافت در درياى سياه مىريزد .

دنى پرور

(
dani - parvar
) ص . پ . پرورش دهندهء بدى . و چرخ دنى پرور : زمانهء پرورش دهندهء مردمان شرور و فاجر .

دنية

(
denyatan
) ا . ع . لاصق النسب . يقال : هو ابن عمى دنية . مر . دنيا و دنيا .

دنية

(
daniyyat
) ا . ع . عيب و نقص . و كلاه قاضى .

دنية

(
danniyyat
) ا . ع . كلاه قاضى ( شبهت بالدن ) .

دنيدن

(
danidan
) ف ل . پ . از روى نشاط دويدن و بخوشحالى راه رفتن . و از جاى درآمدن و از خشم و قهر جوشيدن .

دنيده

(
danide
) ص . پ . روان با شوكت و حشمت . و خراميدهء بنشاط . و خوشحال و مسرور .

دنيسر

(
donayser
) ا . پ . نام شهرى در بين النهرين معروف به خوبى آب و هوا .

دنيع

(
dani '
) و دنيعة (
dani'at
) ص . ع . ناكس بىخير و بىعقل .

دنيق

(
daniq
) ا . ع . كسى كه در روز تنها خورد و در شب در روشنائى ماه تا مهمان او را نبيند . و كسى كه بر عيال خود تنگ گيرد . ج : دنق .

دنيلس

(
danilas
) ا . ع . نوعى از صدف .

دنين

(
danin
) ا . ع . سخن بآواز خفى كه بفهم نيايد . و گياه كهنهء سياه .

دنين

(
danin
) م . ع . دن فلان دنينا ( از باب ضرب ) : آهسته سخن گفت فلان كه فهميده نشد . و دن الذباب : بانگ كرد مگس .

دنيوى

(
donyavi
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به دنيا ضد اخروى .

دنيوى

(
donyaviyy
) ص . ع . منسوب به دنيا .

دنيى

(
donyi
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دنيا و اين جهان .

دنيى

(
donyiyy
) ص . ع . منسوب به دنيا .

دنيئة

(
dani'at
) ا . ع . عيب و نقيصة . الحديث : علام يعطى الدنيئة فى ديننا اى الخصلة المذمومة .

دو

(
dav
) ا . پ . عدو و رفتار با سرعت زياد . و نيك دو : تند دو و خوش دونده .

دو

(
du
) ع . صيغهء جمع از امر حاضر ودى دية يعنى خون بها بدهيد اى مردان حاضر .

دو

(
do
) و (
du
) ص . پ . اثنان و عددى كه ضعف واحد و نصف چهار است .

دو

(
davv
) ا . ع . بيابان و دشت و ميدان وسيع .

دوء

(
dav '
) م . ع . داء دوء و داء . مر . داء .

دوا

(
dav
) ا . ع . - مأخوذ از تازى - دارو و هر چه بدان بيمارى و ناخوشى را چاره كنند .

دواء

(
dav '
) و (
dev '
) و (
dov '
) ا . ع . دارو . و داروى فربهى زن . و داروى لاغرى و باريكى اسب يعنى شيرى كه باسب مىخورانند تا باريك شود . ج : ادوية .

دواء

(
dev '
) م . ع . داويته دواء و مداواة . مر . مداواة .

دوآب

(
do - b
) ا . پ . ايالتى از هندوستان كه واقع است در ما بين رود گنگ و رود جمانا .

دواب

(
dav b
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - حيوانات سوارى و باركش مانند اسب و استر و خر و شتر و فيل و گاو و گاوميش .

دواب

(
dav bb
) ع . ج . دابة .

دوابة

(
dov bat
) ا . ع . پرده . و غشاء و پوست نازك .

دوابل

(
dav bel
) ع . ج . دوبل .

دواة

(
dav t
) ا . ع . سياهى دان و مركب دان . ج : دوى و دوى و دوى . و پوست حنظل . و پوست دانهء انگور . و پوست خربزه .

دوات

(
dav t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آمه و مركب دان كه خوالستان و خوالسته نيز گويند . و هر ظرفى فلزى و يا چينى و يا كاشى كه در آن مركب تحرير كنند و از آن بنويسند . و قلمدان . و دوات سياهى : مركب دان و خالسته .

دوات آر

(
dav t - r
) ا . پ . مهردار .

دوآتش

(
do - tec
) ا . پ . دو لب معشوق .

دو آتشه

(
do - tece
) ص . پ . هر چيزى كه دو مرتبه تقطير شده باشد . و عرق دو آتشه : عرق شرابى كه دو مرتبه تقطير كرده باشند . و هر چيز زوردار و قوى .

دواج

(
dav j
) ا . پ . لحاف و بالاپوش و شمد .

دواج

(
dovv j
) ا . ع . لحافى كه پوشيده شود . و جامهء فراخى كه همهء بدن را بپوشد .

دواجن

(
dav jen
) ع . ج . داجن .

دواحق

(
dav heq
) ع . ج . داحق .

دواحيل

(
dav hil
) ع . ج . داحول .

دواخس

(
dav xes
) ا . ع . ديگدانها .

دواخل

(
dav xel
) ع . ج . داخلة . و ج . دوخلة .

دواخن

(
dav xen
) ع . ج . دودكشهاى مطبخ و گلخن .

دواخن

(
dav xen
) و دواخين (
dav xin
) ع . ج . دخان و دخان .

دواد

(
dov d
) ا . ع . كرم ريزه . و خشك ريشه . و جرب خشك . و مرد تيزرو و شتابنده .

دوادم

(
dav dem
) ع . سرخ كه