تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1542

مساهمون:

ص١٥٤٢
دندان در فك اعلا باشد و بتازى طواحن گويند و دندان آفرين كردن : آرايش دندان نمودن و خلال كردن . و دندان به خون بردن : گزيدن و گزندگى كردن . و دندان بزهر خائيدن : مكروه داشتن . و درشت و سخت گشتن كه ناشى از نهايت دشمنى و عداوت باشد . و دندان بكام خود بردن : كامياب شدن و مستولى گرديدن . و دندان پوشيده كردن : عاجز شدن . و فروتنى كردن . و خنده كردن . و دندان تيز كردن : چشيدن . و برابر كردن . و خصومت ورزيدن و كينه خواستن . و طمع داشتن و حريص و آزناك گرديدن . و دندان حوت : باران ريزه . و اشك چشم . و دندان خنده : ضواحك . و دندان داشتن : چشم داشت و توقع داشتن . و كينه ورزيدن . و اقدام نمودن و در كارى بجد ايستادن . و دندان زدن : چسبيدن . و برابرى كردن . و خصومت ورزيدن و كينه خواستن . و دندان سپيد كردن : ترسيدن . و عاجز شدن . و فروتنى كردن . و خنده كردن . و دندان شير : بيست دندانى كه در طفوليت و از هفت سالگى بناى سقوط گذارند . و دندان طمع : ظلم و بدخواهى . و دندان فرو بردن : خشم و قهر داشتن و كينه ورزيدن . و كارى را بجد گرفتن . و خام طمعى و اقامت نمودن در كارى . و دندان فرو گذاشتن : اقدام نمودن و سخت بجد شدن در كارى . و چشم داشت و تواقع داشتن . و كينه ورزيدن . و دندان فيل : عاج . و دندان كردن : ظلم كردن . و اعراض كردن . و مضايقه نمودن . و دندان كليد : زبانهء كليد . و دندان كندن : از ريشه بيرون آوردن دندان . و قطع طمع كردن . و دندان گرد : طماع و حريص . و دندان گوساله : نوعى از تير كه پيكان آن از استخوان باشد . و دندان گير : دندانهاى پيشين . و دندان مصرى : نوعى از حلوا . و دندان ناب : دندان كلبى و نيش كه بتازى انياب گويند . و دندان نمودن : ترسيدن . و ترسانيدن . و عاجز شدن . و زارى كردن . و تهديد نمودن . و خوشحال گرديدن و خنده كردن . و دندان نهادن : قبول كردن . و رغبت نمودن و طمع به چيزى بستن . و دندان نيشتر : دندان ناب و دندان كلبى و انياب .

دندان

(
dend n
) ا . ع . آواز خفى .

دندان آپريز

(
dand n - priz
) و دندان آپريش (
dand n - pric
) و دندان آفريز (
dand n - friz
) و دندان آفريش (
dand n - fric
) دندان اپريز (
dand n - apriz
) و دندان اپريش (
dand n - apric
) ا . پ . خلال و هر چيزى كه بدان ميان دندان‌ها را پاك كنند .

دندان پريز

(
dand n - pariz
) و دندان پريش (
dand n - paric
) ا . پ . خلال .

دندان تيز

(
dand n - tiz
) ص . پ . بىرحم و ظالم و جفاكار و متعدى . و بدخواه و حسود .

دندان خاى

(
dand n - x y
) ص . پ . سگ گزنده .

دندان ريخته

(
dand n - rixte
) ص . پ . بىدندان و كسى كه هيچ دندان ندارد .

دندان زد

(
dand n - zad
) ص . پ . مطلوب و آرزو شده .

دندان زنى

(
dand n - zani
) ا . پ . عداوت و دشمنى و خصومت .

دندان سا

(
dand n - s
) ا . پ . تخم خرفه .

دندانساز

(
dand n - s z
) ا . پ . آنكه دندان عاريه مىسازد .

دندانسازى

(
dand n - s zi
) ا . پ . شغل دندان ساز .

دندان سفيد

(
dand n - safid
) ص . پ . خندان . و فروتن . و متملق .

دندان فريز

(
dand n - fariz
) و دندان فريش (
dand n - faric
) ا . پ . خلال .

دندان كاو

(
dand n - k v
) ا . پ . خلال .

دندان كن

(
dand n - kan
) ا . پ . كلبتين و ابزارى كه بدان دندان را برميكنند .

دندان كنان

(
dand n - kan n
) ا . پ . قطع كنندهء طمع . و بىوقرى . و بيقرارى و زارى . و رسوائى . و قباحت . و خجالت .

دندان كنان

(
dand n - kon n
) ص . پ . رسواكنان و خوار و زاركان .

دندان گير

(
dand n - gir
) ا و ص . پ . هر چيز كند كنندهء دندان مانند ترشىها . و گاز گيرنده مانند اسب .

دندان مال

(
dand n - m l
) ا . پ . سنون و داروى دندان .

دندان مز

(
dand n - maz
) ا . پ . شيرينى و ميوه‌اى كه بعد از طعام خورند .

دندان مزد

(
dand n - mozd
) ا . پ . پول و يا جنسى كه پس از خوردن طعام به مهمانهاى فقير و مسكين دهند و آن را مزد دندان نيز مىگويند .

دندان نماى

(
dand n - nam y
) ص . پ . خشم آلود و غضبناك . و كسى كه اظهار قهر و غضب و عجز و فروتنى كند . و بسيار روشناس و معروف .

دندانه

(
dand ne
) ا . پ . دندان وسن و ضرس . و هر چيز شبيه بدندان . و شاخه‌هاى شانه . و برآمدگيهاى دم اره و جز آن .