تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1517

مساهمون:

ص١٥١٧

دغول

(
daqul
) ص . پ . داغول و حرامزاده و عيار و حيله باز و مكار .

دغون

(
daqun
) م . ع . دغن دغنا و دغونا . مر . دغن .

دغوى

(
daqvi
) و (
daqovi
) ا . پ . نام دشت و صحرائى كه برادران پيران ويسه در آنجا كشته شدند .

دغيات

(
daqay t
) ع . ج . دغية .

دغية

(
daqyat
) ا . ع . دغوة و خوى بد . ج : دغيات . و هو لذو دغيات اى اخلاق ردية .

دغيلة

(
daqilat
) ا . ع . تباهى . و زيان و خسارت . و غارت و تاراج . و بيشه و جنگل .

دف

(
daf
) ا . پ . طبل و دهل و طبل يك پوسته و تبوراك . و دف زدن : خواستن و درخواستن . و گدائى نمودن .

دف

(
daff
) ا . ع . پهلوى از هر چيز و يا كنارهء آن . و آواز كفش وقت رفتن . و پشتهء زمين . و پشتهء ريگ . و نرم از رفتار شتر . و رفتار سبك . و موضعى نزديك مكه ميان حرمين . و دف البعير : دو پهلوى شتر .

دف

(
daff
) م . ع . دف الطائر دفا ( از باب ضرب ) : جنبانيد مرغ هر دو بال را در پريدن . و منه : يوكل ما دف لا ما صف اى ما حرك جناحيه من الطير كالحمام لا ما لم يحرك كالنسور . و دف الشيئ : باد برد آن چيز را و از بيخ بركند آن را . و نيز دف : نرم رفتن . يق : دفت الجماعة دفا و دفيفا : نرم رفتند آن گروه .

دف

(
daff
) و (
doff
) ا . ع . سازى كه در سورها نوازند . ج : دفوف .

دفء

(
def '
) ا . ع . شدت گرما . و ناخوشى ج : ادفاء . و شير . و پشم . و بچهء ستور و جز آن كه از وى نفع گيرند . قوله تعالى :
وَ الْأَنْعامَ خَلَقَها لَكُمْ فِيها دِفْءٌ .
و دهش . و پس ردهء ديوار . يق : اقعدوا فى دفء هذا لحائط . و آنچه بدان پوشاك سازند از پشم و كرك و جز آن .

دفا

(
daf
) ا . ع . خميدگى و انحناء .

دفا

(
dafa '
) ا . ع . شدت گرما . و ناخوشى . ج : ادفاء . و خيمه . و ميوهء چيده شده . و كوزپشتى ( و الفعل من سمع ) .

دفأ

(
dafa '
) م . ع . دفئ دفا و دفاءة . مر . دفاءة .

دفآء

(
daf'a '
) ص . ع . زن جامهء گرم پوشيده .

دفاء

(
def '
) ا . ع . جامهء گرم .

دفاءة

(
daf at
) م . ع . دفئ و دفاءة دفاءة ( از باب سمع ) و دفوء دفاءة ( از باب كرم ) : گرم شد و جامهء گرم پوشيد . و دفئت ليلتنا : گرم شد شب ما .

دفأة

(
dafa'at
) ا . ع . شدت گرما .

دفاتر

(
daf ter
) ع . ج . دفتر و دفتر .

دفاتر

(
daf ter
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دفترها و كتابچه‌ها . و نامه‌ها . و روز نامه‌ها . و طومارها .

دفادف

(
daf def
) ع . ج . دفدفة .

دفار

(
daf re
) ا . ع . ( مبنيا على الكسر ) ا . ع . داه و دنيا . و ام دفار : دنيا . و يا دفار : اى متعفن و اى بدبو كه بكنيز چركين و ناپاك خطاب كنند .

دفاع

(
def '
) م . ع . دارادار كردن حق كسى را . و همديگر را راندن . و دور كردن از كسى . و منه قوله تعالى :
إِنَّ اللَّهَ يُدافِعُ عَنِ الَّذِينَ آمَنُوا .
. مر . مدافعة .

دفاع

(
def '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دفع شر . و دفاع كردن : دفع شر نمودن .

دفاع

(
daf '
) ا . ع . علم است مر ماده گوسپند را .

دفاع

(
daff '
) ا . ع . كسى كه استخوان واقع در كاسه را يك سو كند تا بجاى وى گوشت پاره آيد .

دفاع

(
doffa '
) ا . ع . موج بزرگ از دريا . و توجبهء بزرگ . و هر چيز بزرگ كه دفع كرده شود بمانند خودش .

دفاف

(
dafaf
) م . ع . داففته مدافة و دفافا . مر . مدافة .

دفاف

(
daff f
) ا . ع . دف ساز .

دفاق

(
def q
) ص . ع . ناقة دفاق : شتر مادهء جهجهان و شتاب رو . و فرسة دفاق كذلك . و جمل دفاق : شتر شتاب رو و يا گشاده گام . و شترى كه گاه بر اين پهلو رود و گاه بر آن پهلو .

دفاق

(
dof q
) ص . ع . سيل دفاق : توجبه‌اى كه بركند رود بار را . و ناقة دفاق : ماده شتر جهجهان و شتاب رو .

دفاق

(
dof q
) ا . ع . نام موضعى . و رود بارى .

دفآن

(
daf ' n
) ص . ع . رجل دفآن : مرد جامهء گرم پوشيده .

دفان

(
def n
) ص . ع . ركية دفان : چاه انباشته . ج : دفن .

دفأى

(
daf '
) ص . ع . زن خيمه نشين . و زن جامهء گرم پوشيده . و زن كوزپشت .

دفائن

(
daf en
) ع . ج . دفينة .

دفأى

(
dafaeyy
) ا . ع . باران آخر بهار .

دفة

(
daffat
) ا . ع . پهلوى و كنارهء از هر چيز و روى آن . دفتا الكتاب : دو طرف كتاب . و آنچه بدان كتاب را فراهم آرند . و دفتا الطبل : دو پوست كه بالاى سر طبل باشد .

دفتر

(
daftar
) ا . پ . كتاب و نامه .