تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1515

مساهمون:

ص١٥١٥
و لاى و دردى هر چيز . و خس و خاشاك . و دغا نمودن : فريفتن و غدر نمودن و فريب دادن .

دغاباز

(
daq - b z
) ا و ص . پ . مكار و حيله باز و غدار و عيار و خائن و حرامزاده و فريبنده و فريب دهنده .

دغابازى

(
daq - b zi
) ا . پ . فريب و تزوير و غدر و حيله و مكر .

دغاپيشه

(
daq - pice
) ا و ص . پ . عيار و مكار و حيله‌باز .

دغارة

(
daqarat
) ا . ع . ربوده گرفتن چيزى را و ربودگى .

دغال

(
deq l
) ع . ج . دغل .

دغام

(
doq m
) ا . ع . بيمارى كه در حلقوم عارض شود .

دغامر

(
daq mer
) ا . ع . مردم زيرك تيز فهم و بىباك و دلير .

دغاول

(
daq vel
) ا . ع . سختيها و بلاها ( لا واحد له ) .

دغبجة

(
daqbajat
) م . ع . دغبج المال : بر آب خور آورد شتران را هر روز . و هم يدغبجون انفسهم يعنى در ناز و نعمت‌اند .

دغة

(
doqat
) ا . ع . نام زنى گول و احمق و هى مثل فى الحمق . يق : احمق من دعة .

دغت

(
daqt
) م . ع . دغته دغتا ( از باب فتح ) : خفه كرد او را تا كشته گرديد .

دغثر

(
daqsar
) ا . ع . گول و احمق .

دغد

(
doqd
) ا . پ . عروس و بيوگ .

دغدار

(
daq - d r
) ا و ص . پ . داغدار . و عيبناك و معيوب . و بنده .

دغدار

(
doqd r
) ا . پ . باز شكارى .

دغدغة

(
daqdaqat
) ا . ع . سستى كلام . و فسوس . و خارش درون گلو و بغل و خارش در فرج زن و نره وقت انزال . و جاى باريك از كف پا و قد لا يكون لبعض الانسان . و پنهان كردن چيزى . و جستن بند سر مشك را جهة كشادن . و نرم ماليدن چيزى را .

دغدغة

(
daqdaqat
) م . ع . دغدغه بكلمة دغدغة : طعن كرد به روى .

دغدغك

(
daqdaqak
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دغدغه .

دغدغه

(
daqdaqe
) و (
doqdaqe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ترس و تشويش خاطر . و ميل به چيزى .

دغدغه

(
deqdeqe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جنبش انگشتان در زير بغل و پهلوى كسى تا بخنده افتد . و خاراندن كف پا .

دغدو

(
doqdu
) ا . پ . نام مرغى كه وزن آن قريب شش هفت من بوده و اكنون وجود ندارد .

دغدو

(
doqdu
) و دغدويه (
doqduve
) ا . پ . نام مادر شت زردشت پيغمبر .

دغر

(
daqr
) م . ع . دغره دغرا ( از باب فتح ) : فشرد او را تا آنكه مرد . و دغر عليهم : درآمد بر آنها . و نيز دغر : راندن . و سپوختن در حلق . و برداشتن زن كام كودك را بانگشت . الحديث : علام تعذبن اولاد كن بالدغر . و درآميختن . و ناگوارد شدن غذاى كودك . و سير نادادن شير كودك را .

دغر

(
daqar
) ا . ع . بدخوئى . و بسودن سنگ حجر الاسود را بلب و يا بدست . و روارو درآمدن در حرب جاى . و ناگهان درآمدن بدون توقف و درنگ ( و الفعل من سمع ) .

دغر

(
daqer
) ص . ع . آنكه ناگهان درآيد و بدون درنگ زود برگردد .

دغرا

(
daqran
) و دغراء (
daqr '
) ا . ع . مر . دغرى و دغرى .

دغرة

(
daqrat
) ا . ع . ربوده گرفتن چيزى را و ربودگى .

دغرة

(
daqerat
) ص . ع . مؤنث دغر .

دغرور

(
doqrur
) ا . ع . آنكه مردمان را بسيار بفحش كنايه كند و ببدى پيش آيد .

دغرى

(
daqr
) ا . ع . ناگهان درآمدن و بدون درنگ و توقف زود برگشتن .

دغرى

(
daqr
) و (
daqar
) ا . ع . حملهء بر دشمن بدون رعايت ترتيب نظامى . يق : دغرى يعنى درآئيد بر دشمن و حمله كنيد . و كذلك دغرى و دغراء . و نيز مىگويند دغرى لا صفى و دعرا لا صفا اى ادغروا عليهم و لا تصافوهم .

دغسر

(
daqsar
) ا و ص . پ . اصلع و كسى كه سرش كچل و بىموى باشد .

دغش

(
daqc
) م . ع . دغش عليهم دغشا ( از باب فتح ) : بناگاه درآمد بر ايشان . و دغش فى الظلام : در تاريكى درآمد .

دغش

(
daqac
) ا . ع . تاريكى و ظلمت .

دغص

(
daqas
) م . ع . دغصت الابل دغصا ( از باب سمع ) : بسيار خوردند شتران گياه صليان را پس گلو گرفته شدند از پيچيده شدن آن گياه در اطراف حلقوم آنها . و نيز دغص : پر خشم شدن . و امتلا آوردن شتر چنان كه نشخوار نزند .

دغصان

(
daqs n
) ا . ع . خشمناك و غضبان .

دغف

(
daqf
) م . ع . گرفتن بسيار ( و الفعل من فتح ) .

دغفاء

(
daqf '
) ا . ع . اين لفظ را در تحميق كسى استعمال كنند و گويند يا ابا