تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1309

مساهمون:

ص١٣٠٩
ببنو الخارجية كه گروهى است از تازيان . و منسوب بخوارج .

خارجية

(
x rejiyyat
) ا . ع . گروهى از تازيان .

خارچنگ

(
x rcang
) ا . پ . خرچنگ و سرطان .

خارچه

(
x r - ce
) ا . پ . خارجنگ كه گياهى است خاردار .

خارچينه

(
x r - cine
) ا . پ . موچينه . و منقاش سر تراشان . و سرهاى دو ناخن سبابه و ابهام كه بدان نشكنج گيرند .

خارچينى

(
x r - cini
) ا . پ . مادهء سخت و صلب كه مردم چين از آن آئينه سازند . و پيكان تير . و زخم مهلك .

خارخار

(
x r - x r
) ا . پ . خارش . و خلجان . و تعلق خاطر كه ابتداى ميل و خواهش بود . و بقيهء ميل و خواهش . و حسد و رشك .

خار خسته

(
x r - xaste
) ص . پ . مجروح شده و خسته گشتهء از خار .

خار خسك

(
x r - xasak
) ا . پ . يك نوع خارى كه مانند دوا به كار مىبرند .

خارخيز

(
x r - xiz
) ا . پ . خاربست .

خارد

(
x red
) ص . ع . ساكت بواسطهء حيا .

خاردار

(
x r - d r
) ص . پ . چيزى كه داراى خار و شوك باشد . و دشوار . و دل آزار . و سخت .

خارز

(
x rez
) ا . ع . كسى كه صراحى چرمى مىدوزد .

خارزار

(
x r - z r
) ا . پ . جاى پر خار .

خارزد

(
x r - zad
) ا . پ . گلبنى خاردار .

خارستان

(
x rest n
) ا . پ . جاى پرخار .

خارسر

(
x r - sar
) ص . پ . هر چيز نوك‌دار .

خار سربر

(
x r - sar - bor
) ا . پ . برندهء خار و ابزارى كه بدان خار مىبرند مانند داس .

خارش

(
x rec
) ا . پ . حكه و جرب و گرى . و ريش . و خارش كردن : خاريدن .

خارش

(
x rec
) پ . م . ح . خاريدن .

خارشناك

(
x rec - n k
) ص . پ . خارشى و جربى و داراى خارش .

خارص

(
x res
) ص . ع . كسى كه بازديد كند ميوه را بر درخت و كشت را بر زمين . ج : خراص . و گرسنهء سرمازده .

خارط

(
x ret
) ص . ع . بعير خارط : شتر ريخ زننده از خوردن گياه تر . و شاة خارط : گوسپندى كه از پستان وى زرد آب با شير منجمد برآيد از جهة نشستن آن و به زمين نمناك رسيدن وى و كذلك ناقة خارط .

خارف

(
x ref
) ا . ع . نگهبان نخلها . و نام قبيله‌اى در يمن .

خارق

(
x req
) ص . ع . از هم درنده و پاره كننده و شكافنده .

خارق

(
x req
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كرامت . و خارق عادت : چيزى كه بر خلاف عادت باشد مانند معجزهء انبياء و كرامت اوليا .

خارك

(
x rak
) ا . پ . جزيرهء كوچكى در خليج ايران .

خارك

(
x rak
) ا . پ . مصغر خار . و نوعى از خرما . و نوعى از خرماى خشك .

خاركش

(
x r - kac
) ا و ص . پ . نوائى از موسيقى . و كسى كه شغل او آوردن خار از بيابان و فروختن آن در شهر باشد .

خاركش

(
x r - koc
) ا . پ . سر موزه و جرموق .

خاركف

(
x rkof
) ا . پ . نام شهرى در جنوب غربى مملكت روس كه پايتخت سابق اوكرن است و داراى 42000 نفر جمعيت مىباشد .

خاركن

(
x r - kan
) ا و ص . پ . كسى كه خار را از زمين مىكند . و نام نوائى از موسيقى . و بوته پر خار . و زنبيلى كه با آن خار حمل مىكنند . و مرد پرستار .

خارم

(
x rem
) ا و ص . ع . سرد و بارد . و باد سرد . و مفسد . و تارك . يق : فلان خارم العلم اى تاركه .

خار ماهى

(
x r - m hi
) ا . پ . استخوان ماهى . و ماهى اره دار .

خار مهك

(
x rmahk
) ا . پ . يك نوع گياهى ، و خار مهك (
x r - mahk
) نيز گويند .

خارناك

(
x r - n k
) ص . پ . خاردار .

خارو

(
x ru
) ا . پ . استخوان ماهى . و داژ گندم و جو .

خاروار

(
x - v r
) ص . پ . خاردار و تيز و نوك‌دار مانند خار .

خاروج

(
x ruj
) ا . ع . نوعى از خرما بن .

خار و خس

(
x r - o - xas
) ا . پ . خاشاك و خاكروبه .

خاروف

(
x ruf
) ا . ع . ميش بچه .

خارون

(
x run
) ا . پ . هر آنچه خراشيده شده باشد . و سركش .

خاروه

(
x rve
) ا . پ . ملاح .

خاره

(
x re
) ا . پ . سنگ سخت و سنگ خارا . و پارچهء ابريشمين موج دار كه خارا نيز گويند . و خاده يعنى چوب راست و بلندى كه جاروب بر سر آن بندند . وزن .

خارئ

(
x ri '
) ص . ع . تغوط كننده .

خارى

(
x ri
) ا . پ . حقارت و پستى و دونى و ذلت و رسوائى و فضيحت .

خاريدن

(
x ridan
) ف ل . م . خراشيدن و خارش داشتن و خارش نمودن . و تيمار كردن اسب . و قهر انگيختن و غضبناك كردن .

خارين

(
x rin
) ا . پ . هر آنچه خراشيده شده باشد . و سركش و خارون .

خاز

(
x z
) ا . پ . نوعى از جامهء كتان