و بىقدر . و حقير داشتن : خوار شمردن .
حقيرة
(
haqirat
) ص . ع . مؤنث حقير .
ج : حقار .
حقيرى
(
haqiri
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - حقارت و پستى و دونى و زبونى .
حقيق
(
haqiq
) ص . ع . سزاوار . يقال هو حقيق به . ج : احقاء . و حقيق ان يفعل كذا : سزاوار است چنين كند .
حقيق
(
hoqayq
) ا . ع . بنات الحقيق :
قسمى از خرما .
حقيقة
(
haqiqat
) ا . ع . خلاف مجاز . و آنچه واجب شود بر مردم حمايت آن . و علم . و يقين . و رايت . ج : حقايق . و فى الحقيقة : از روى راستى و درستى .
حقيقت
(
haqiqat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آميغ و اصل هر چيز . و راستى . و چگونگى و خوده . و باصطلاح صوفيان ماهيت .
حقيقة
(
haqiqatan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور راستى و درستى .
حقيقت شناس
(
haqiqat - cen s
) ص .
پ . عالم و دانا و هوشمند . و داناى بر خودهء هر چيزى .
حقيقى
(
haqiqi
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - راست و درست و صادق . و اصلى و آميغى و هابيغى و معنوى . و برادر حقيقى :
برادر صلبى و بطنى .
حقيل
(
haqil
) ا . ع . زمين سختى كه آنقدر بلند نباشد كه بتوان آن را كوه گفت . و نام گياهى . و نام موضعى .
حقيلة
(
haqilat
) ا . ع . آب لزج در رودها .
و خرماى تباه كه از درخت فرو ريزد .
ج : حقائل .
حقيمان
(
haqim ne
) ا . ع . ( بصيغهء تثنيه ) دو دنبالهء چشم .
حقين
(
haqin
) ص . ع . شير دوشيده كه بر شير خفته ريزند براى برآوردن مسكه . المثل :
ابى الحقين العذره اى العذر ، يقال للرجل الذى يعتذر و لا عذر له . و نيز نبيذ و شير جمع شده را حقين گويند .
حك
(
hakk
) ا . ع . سودن جرمى را بر جرمى . ج : حكوك .
حك
(
hakk
) م . ع . سودن و خراشيدن و خاريدن . المثل : ما حك جلدك مثل ظفرك ، يضرب فى ترك الاتكال على الناس .
و حك فى صدرى : خليد در دل من . و ما حك فى صدرى كذا : منشرح نشد بهر او دل من و ماند در آن چيزى از شك و ريب . و حكنى رأسى : محتاج بخاريدن گشت سر من ( و الفعل فى الكل من نصر ) .
حك
(
hakk
) و (
hak
) ا . پ . تراشيدگى و سودگى و محو . و حك كردن : تراشيدن و محو كردن .
حك
(
hekk
) ا . ع . شك . و حك شر :
بسيار پيش آيندهء ببدى .
حكا
(
hak '
) م . ع . حكا العقد حكا ( از باب فتح ) : بست گره را .
حكاء
(
hek '
) م . ع حاكا محاكاة و حكاء . مر . محاكاة .
حكأة
(
hok t
) و (
hokaat
) و حكاءة (
hok at
) ا . ع . نام دويبه و يا عظاءة ضخم ستبر است .
حكاة
(
hok t
) ع . ج . حاكى .
حكاك
(
hek k
) م . ع . محاكة .
حكاك
(
hek k
) ص . ع . پيش آيندهء ببدى .
يقال هو حكاك شر .
حكاك
(
hok k
) ا . ع . حاجت خاريدن و بوره .
حكاك
(
hakk k
) ا . ع . سودهگر و نگين ساى و مهركن .
حكاكات
(
hakk k t
) ا . ع . وسوسهها .
ج . حكاكة .
حكاكة
(
hok kat
) ا . ع . سرمه و سونش .
و آنچه بيفتد از سودن چيزى .
حكاكى
(
hakk ki
) ا . پ . شغل و عمل حكاك . و حكاكى كردن : بركندگى كردن به روى نگين .
حكام
(
hek m
) م . ع . حاكم محاكمة و حكاما . مر . محاكمة .
حكام
(
hokk m
) ع . ج . حاكم .
حكام
(
hokk m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرمان روايان و حاكمها . و حكام شرع : قاضيان و مفتيان . و حكام عرف :
حاكمهائى كه از جانب سلطنت حكومت مىكنند .
حكامة
(
hak mat
) م . ع . حكم فلان حكامة ( از باب كرم ) : حكيم گرديد فلان و محكم كار شد .
حكايات
(
hak y t
) و (
hek y t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نقلها و روايتها و داستانها و افسانهها و حكايتها .
حكاية
(
hek yat
) ا . ع . نقل و رواية .
حكاية
(
hek yat
) م . ع . حكا الحديث حكاية ( از باب ضرب ) : بازگفت حديث را و نقل كرد . و حكى عنه الكلام : نقل كرد از وى سخن را . و حكى فلانا : مشابه فلان شد و كرد فعل فلان را و يا حرف زد مانند فلان . و حكى العقدة : بست گره را و استوار كرد .
حكايت
(
hek yat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - داستان و افسانه و مرادش و قصه و نقل و بيان حال و تاريخ و روايت . و حكايت كردن : نقل كردن و قصه گفتن و بيان حال كسى كردن . و تقليد كردن . و روايت كردن .
حكة
(
hekkat
) ا . ع . خارش . و گر .
ج : حكك . و حاجت خاريدن . و نوعى از بازيچهء كودكان و آن استخوانى باشد كه آن را