تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1265

مساهمون:

ص١٢٦٥

حقة

(
haqqat
) ا . ع . بلاى ثابت و اخص است از حق . و حقيقت چيزى .

حقة

(
heqqat
) م . ع . حقت الابل حقا و حقة . مر . حق .

حقة

(
heqqat
) ا . ع . حق واجب . يق هذه حقتى . و ماده شتر در سال چهارم درآمده . ج : حقق و حقاق . و حقة بيته الحقة يعنى ماده شترى كه آشكار باشد در سال چهارم درآمدن آن .

حقة

(
hoqqat
) ا . ع . ظرفى از چوب و جز آن كه در وى مرواريد و گوهر و معجون و مانند آن كنند . ج : حق و حقاق و حقق . و ج ج : احقاق و حقاق و حقوق . و نيز حقة : زن و مراة .

حقة

(
hoqqat
) و (
haqqat
) ا . ع . بلا و سختى و داهيه .

حق‌جو

(
haq - ju
) ص . پ . جويندهء حقيقت و راستى .

حقحاق

(
haqh q
) ص . ع . قرب حقحاق : سير سريع و شتاب .

حقحقة

(
haqhaqat
) ا . ع . بلند بر داشتن اسب دست و پاى را و جنبان رفتن آن و يا اول شب رفتن . او اللجاج فى السير . او ان يلج فى السير حتى تعطب راحلته او تنقطع .

حقد

(
heqd
) ا . ع . كينه و سرول . ج : حقود و احقاد و حقائد .

حقد

(
heqd
) و (
haqd
) و (
haqad
) م . ع . حقد عليه حقدا و حقدا و حقدا و حقيدة ( از باب ضرب و سمع ) : كينه گرفت بر او .

حقد

(
haqad
) م . ع : حقد المطر حقدا ( از باب سمع ) : ايستاد باران . و حقد السماء : نباريد آسمان . و حقد - المعدن : منقطع گرديد كان و چيزى بيرون نداد . و حقدت الناقة ( از باب نصر ) : پيه‌ناك گرديد آن ماده شتر .

حقدار

(
haq - d r
) ص . پ . مالك و كسى كه چيزى را بطور حق متصرف باشد .

حقدارى

(
haq - d ri
) ا . پ . - مالكيت و تصرف از روى حقانيت .

حقر

(
haqr
) م . ع . حقر حقرا ( از باب ضرب ) : زبون و خوار گرديد . و حقره : زبون و خوار و خرد شمرد آن را و زبون و خوار كرد ( لازم و متعدى ) . و حقرت و نقرت ( بكسر العين فيهما ) : حقير و نقير گشتى تو .

حقرة

(
hoqrat
) ا . ع . زبونى و خوارى و خردى .

حقرية

(
hoqriyyat
) ا . ع . خوارى و زبونى و پستى .

حقز

(
haqz
) م . ع . حقزته المراة برجلها حقزا ( از باب ضرب ) : سپوخت وى را آن زن و لگد زد .

حقشناس

(
haq - cen s
) ص . پ . خدا شناس و معتقد بحقيقت و راستى . و اداكنندهء حق كسى و قدر دان و شكرگزار .

حقشناسى

(
haq - cen si
) ا . پ . اداى حق . و شكرگزارى و قدردانى .

حقصا

(
haqsan
) ا . ع . سبقنى حقصا و قبصا و شدا : هر سه بيك معنى مىباشند يعنى بتندى و چالاكى سبقت گرفت از من .

حقط

(
haqat
) ا . ع . سبكى جسم . و بسيارى حركت .

حقط

(
heqet
) ا . ع . كلمه‌اى كه بدان اسب را زجر كنند .

حقطان

(
heqett n
) و حقطانة (
heqett nat
) ا . ع . مرد كوتاه .

حقطبة

(
haqtabat
) م . ع . بانگ كردن تذرو نر .

حقطة

(
haqtat
) ا . ع . زن كوتاه و يا سبك جسم .

حق طراز

(
haq - ter z
) ص . ع . رعايت كنندهء حقيقت و راستى .

حقف

(
heqf
) ا . ع . ريگ تودهء كج . ج : احقاف و حقاف و حقوف . و ج ج : حقائف و حقفة . و ريگ تودهء كلان و مدور و دراز مشرف . و بن ريگ توده . و بن كوه . و بن ديوار .

حقفة

(
heqafat
) ع . ج . حقف .

حق فروز

(
haq - foruz
) ص . پ . آنكه راستى و درستى منتشر مىسازد .

حقق

(
haqaq
) م . ع . سم پا را بجاى سم دست گذاشتن اسب در رفتار . و خوى نكردن اسب ( و الفعل من سمع ) .

حقق

(
heqaq
) و (
hoqoq
) ع . ج . حق .

حقق

(
hoqaq
) ع . ج . حقة .

حقق

(
hoqqaq
) ا . ع . كلام بىعيب و درست . و جامهء محكم بافته .

حق گزار

(
haq - goz r
) ص . پ . دادگر و عدالت‌گستر . و قدردان و شكرگزار .

حق گزارى

(
haq - goz ri
) ا . پ . اداى احسان و اجراى خدمت و شكر گزارى و پاداش لطف و مرحمت .

حق گزين

(
haq - gozin
) ص . پ . پسند كنندهء عدالت و دادخواهى .

حق گوى

(
haq - guy
) ص . پ . راست گوى و حقيقت گوى . و مرغ حق .

حقل

(
haql
) ا . ع . زمين سادهء صالح زراعت . و كشتى كه همهء گياه آن رسته باشد . و كشتى كه تازه برگ بيرون آورده و ساقش هنوز ستبر نشده باشد . و كشت سبز . ج : حقول .

حقل

(
haql
) م . ع . حقل حقلا ( از باب ضرب ) : زراعت كرد .

حقل

(
heql
) ا . ع . هودج . و نوعى از بيمارى شكم . و رطوبت لزج در رودها .

حقلة

(
haqlat
) ا . ع . زمين سادهء صالح