تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1250

مساهمون:

ص١٢٥٠
و پس آن را بلند كنند و بر آن سوار شوند .

حصار

(
hes r
) ا . ع . پناهى كه شخص را از دشمن نگاهدارد .

حصار

(
hes r
) م . ع . حاصر محاصرة و حصارا . مر . محاصرة .

حصار

(
hes r
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ديوار قلعه و بارو و دژغاله . و ديوار باغ و خانه . و هر جاى محصور و ديوار دارى . و نوائى از موسيقى . و ا خ : شهرى در شمال غربى هندوستان . و حصار برين : فلك . و حصار پولادى : انگشتوانهء خياطى . و آتش‌دان . و آسمان . و هر حصار سخت و محكم . و حصار پيروزه : آسمان . و حصار تركش : تيردان . و قلعه‌اى در جزيرهء ملاخه . و حصار شادمان خ : شهرى از تركستان . و حصار كردن : قلعه بندى كردن . و حصار معلق : آسمان . و حصار هزار ميخى : آسمان و فلك توابت

حصار

(
hass r
) ا . ع . جماعتى از تازيان .

حصارى

(
hes ri
) ص . پ . منسوب به حصار . و منسوب به شهر حصار و آواز حصار .

حصارى

(
hes ri
) ا . پ . مردم محصور شده .

حصاص

(
hes s
) م . ع . حاصوا محاصة و حصاصا . مر . محاصة .

حصاص

(
hos s
) ا . ع . گوش ستيخ كرده دم جنبان دويدن خر و تيز . و دويدن سخت . و جرب .

حصاصاء

(
has s '
) ا . ع . خاك .

حصاصة

(
hos sat
) ا . ع . آنچه باقى ماند بعد درودن انگور .

حصافة

(
has fat
) م . ع . حصف الرجل حصافة ( از باب كرم ) : استوار عقل گرديد آن مرد .

حصالبان

(
has lb n
) ا . ع . حسن لبه .

حصالة

(
hos lat
) ا . ع . گندم و جو باقى ماندهء در خرمن بعد بباد دادن آن . و تلخ دانه و جز آن كه از گندم برآيد .

حصام

(
hass m
) ص . ع . كسى كه بيشتر اوقات اخراج ريح كند .

حصان

(
has n
) ا و ص . ع . درة . و امراة حصان : زن پارسا و يا شوهردار . ج : حصن (
hoson
) و حصانات .

حصان

(
has n
) و (
hes n
) ا . ع . اسب نر و نجيب كه تخم آن عزيز دارند . ج : حصن (
hoson
) .

حصانات

(
has n t
) ص . ع . ج . حصان .

حصانة

(
has nat
) م . ع . حصن حصانة ( از باب كرم ) : استوار گرديد حصار و جز آن .

حصانة

(
has nat
) ا . ع . پارسائى زن . يق امراة بينة الحصانة .

حصانت

(
hes nat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - استوارى و استحكام .

حصانيات

(
has niyy t
) ا . ع . يك نوع مرغى .

حصائد

(
has ed
) ع . ج . حصيدة . و حصائد الالسنة : بياناتى كه زبان از گفتار آن قاصر است .

حصائل

(
has el
) ع . ج . حصيلة .

حصب

(
hasb
) م . ع . حصبه حصبا ( از باب ضرب و نصر ) : انداخت به روى سنگريزه . و حصب الرجل فى الارض : رفت آن مرد بر روى زمين . و حصب المكان : سنگريزه گسترد در آنجاى . و حصب عن صاحبه : اعراض كرد از صاحب خود . و نيز حصب : هيزم انداختن در آتش .

حصب

(
hasab
) ا . ع . سنگريزه . و هيزم و فروزينهء آتش از هر چه باشد و هيزم را ما دام كه آتش از وى افروخته نشود حصب نگويند . و انقلاب چله از كمان .

حصب

(
hasab
) ا . ع . حصب جلده حصبا ( از باب سمع ) : سرخجه برآورد پوست او . و حصب الرجل ( مجهولا ) : به بيمارى سرخجه مبتلا گرديد آن مرد .

حصب

(
haseb
) ا . ع . شير كه از سردى مسكهء وى نه برآيد . و محل پر از سنگريزه . و بادى كه سنگريزه‌ها را پراكنده كند .

حصباء

(
hasb '
) ا . ع . سنگريزه .

حصبة

(
hasbat
) ا . ع . سنگريزه . و ليلة الحصبة : شبى كه بعد از اباء تشريق بود .

حصبة

(
hasabat
) ا . ع . واحد حصب يعنى يك عدد سنگريزه .

حصبة

(
hasbat
) و (
hasabat
) و (
hasebat
) ا . ع . سرخجه .

حصبة

(
hasebat
) ا و ص . ع . باد سخت كه سنگريزه بردارد . و ارض حصبة : زمين سنگريزه‌ناك .

حصبه

(
hasbe
) ا . پ . يك نوع تب دائمى كه غالبا با بروز بثورات سرخ رنگ در سينه و شكم و پشت همراه است و گاه گاه بطور وبائى بروز مىكند و در خراسان دمنه و در آذربايجان خسته و مردم فرنگ تيفوس مىگويند .

حصة

(
hessat
) ا . ع . بهره . ج : حصص (
hesas
) .

حصحاص

(
hash s
) ا و ص . ع . خاك . و قرب حصحاص : شب روى سريع و شتاب بدون درنگ . و ذو الحصحاص ا خ : نام كوهى .

حصحص

(
heshes
) ا . ع . خاك و