تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1210

مساهمون:

ص١٢١٠
و چيزى اندك يق ما اكتحل حثاثا يعنى بخواب نرفته . و ما ذاق حثاثا اى شيئا .

حثاث

(
hes s
) ع . ج . حثيث .

حثارة

(
hos rat
) ا . ع . كاه ريزه و سبوس .

حثارم

(
hos rem
) ا . ع . آنكه لب پائين وى ستبر باشد .

حثافير

(
has fir
) ا . ع . اخذت بحثافير الامر : گرفتم تا آخر كار را .

حثالة

(
hos lat
) ا . ع . دانهء تلخ و جز آن كه با گندم آميزد و پوست جو و برنج و خرماى كوفته و مانند آن و كنجاره . و هر چيز بىخير و بلايه از هر چيزى . و منه قيل لعبد اللّه ابن عمر كيف انت اذا بقيت فى حثالة من الناس اى ارذالهم .

حثام

(
hes m
) ع . ج . حثمة .

حثائل

(
has el
) ع . ج . حثيل .

حثحاث

(
hash s
) ص . ع . سريع و شتاب و قرب حثحاث اى سريع ليس فيه فتور .

حثحثة

(
hashasat
) م . ع . جنبانيدن . و حثحث البرق : جنبيد برق در ابر . و حثحثه عليه : برانگيزانيد او را بر آن .

حثحوث

(
hoshus
) ا . ع . بسيار . و سريع . و بز مادهء زشت . و لشكر .

حثحوث

(
hoshus
) م . ع . حث حثا و حثيثى و حثحوثا . مر . حث .

حثر

(
hasr
) ا . ع . طعام اندك و حقير

حثر

(
hasar
) ا . ع . دردى . و بار درخت پيلو . و غورهء انگور و خرما . و دانه‌هاى نو برآمدهء انگور در خوشه . و نوعى از سماروغ و آن به خاك جمع كرده شده ماند و هرگاه آن را بركنند از زير آن ريگ برآيد .

حثر

(
hasar
) م . ع . حثر الشيئ حثرا ( از باب سمع ) : درشت و ستبر گرديد آن چيز . و حثر العسل : دانه بست انگبين تا فاسد گردد . و كذلك حثر الدبس . و حثر الجلد : بثره دميد در پوست . و نيز حثر : دانهء سرخ برجستن در چشم و يا آماسيدن پلك ازرمد . و فراخ و وسيع گرديدن چيزى .

حثرب

(
hosrob
) ا . ع . گياهى كه در زمين نرم رويد او نبات لا ينبت الا فى جلد . و چركابى كه در ته ديگ باشد .

حثربة

(
hasrabat
) م . ع . حثرب الماء : تيره و كدر گرديد آب . و حثربت البئر : آميخته شد آب چاه به گل سياه و كدر گرديد .

حثربة

(
hesrebat
) ا . ع . مغاكچهء زير بينى در ميان لب برين .

حثربة

(
hosrobat
) ا . ع . واحد حثرب يعنى يك عدد گياه حثرب .

حثرة

(
hasarat
) ا . ع . واحد حئركه نوعى از سماروغ باشد .

حثرما

(
hasarm
) ا . پ . نوعى از نعناع .

حثرمة

(
hasramat
) ا . ع . ستبرى لب .

حثرمة

(
hesremat
) ا . ع . نوك بينى و مغاكچهء زير بينى در ميان لب برين .

حثف

(
hasef
) و (
hesf
) ا . ع . هزار خانهء شكنبه .

حثفر

(
hosfor
) ا . ع . دردى روغن و جز آن كه بتك نشيند . و مال نبهره و بلايه .

حثفرة

(
hosforat
) ا . ع . خس ريزه . و تيرگى آب كه در تك سبو نشيند .

حثفل

(
hosfol
) ا . ع . بقيهء شوربا يا اشكنهء باقى زير شوربا . و دردى روغن . و مال بلايه . و چرك زهدان . و مردم فرومايه . و ريزه‌هاى گوشت در بن ديگ ( لغتى است در حتفل ) .

حثفلة

(
hasfalat
) م . ع . نوشيدن حثفل از ديگ .

حثل

(
hasl
) ا . ع . بد شير خوردگى كودك و تبه حالى . و فرومايه . و بلايهء از هر چيز . الحديث اعوذ بك ان ابقى فى حثل من الناس .

حثل

(
hesl
) ا . ع . لاغر و باريك اندام .

حثل

(
hasal
) م . ع . حثل حثلا ( از باب سمع ) : كلان شكم گرديد .

حثلب

(
hesleb
) ا . ع . دردى روغن و مسكه .

حثلة

(
heslat
) ا . ع . آب اندك در حوض .

حثلم

(
heslem
) ا . ع . دردى روغن و مسكه .

حثم

(
hasm
) م . ع . حثم له حثما ( از باب نصر ) : داد او را . و نيز حثم : نرم و رام كردن . و حثمته اى دلكته .

حثمة

(
hasmat
) ا . ع . نوك بينى و كنار آن . و اسب كره . ج : حثام . و پشته و راه بالا . و از اعلام زنان است .

حثمة

(
hasmat
) و (
hasamat
) ا . ع . پشتهء خرد سرخ و يا سياه از سنگها .

حثمة

(
hosmat
) ا . ع . جاى ريختن آب نزديك سد .

حثو

(
hasv
) م . ع . حثا التراب عليه حثوا و حثيا و تحثاء و حثيانا ( از باب نصر و ضرب ) : خاك پاشيد بر وى . و حثا التراب : ريخته و پاشيده شد خاك ( لازم و متعدى ) . و نيز حثو : برداشتن خاك بدست و ريختن آن فاحثوا التراب فى وجهه ( بصيغهء امر ) و حثوت له حثوا : عطاى اندك دادم او را .

حثواء

(
hasv '
) ص . ع . ارض حثواء : زمين بسيار خاك .

حثوات

(
hasav t
) ا . ع . ج . حثوة يق ثلاث حثوات من الماء اى ثلاث غرفات .

حثوة

(
hosvat
) ا . ع . پارهء خاك . ج : حثى (
hos
) .

حثوث

(
hasus
) ا . ع . سريع و شتاب .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1210 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )