حارض
(
h rez
) ا و ص . ع . آنكه اندوه و بيمارى وى دراز باشد . و آنكه ناكس و فرومايه باشد . و مرد بيمار بر جاى مانده و مشرف بر مرگ و گداخته جسم .
حارضة
(
h rezat
) ا . ع . مرد بيمار بر جاى مانده و مشرف بر مرگ و گداخته جسم .
حارق
(
h req
) ا و ص . ع . سوزان . و دندان سبع .
حارقة
(
h reqat
) ا . ع . آتش . و زن تنگ فرج . و زنى كه جماع دهد مرد را به نيمهء اسفل و نيمهء اعلاى خود را به كار ديگر وا دارد .
وزن مغلوب الشهوة حتى تحرق انيابها بعضها على بعض اشفاقا من ان تبلغ الشهوة بها الشهيق او النخيز . و زنى كه زنان همسايه را دشنام بسيار دهد . و جماع با زن بر پهلو خوابانيده و يا همچو شتر خوابانيده
حارقتان
(
h req t ne
) ا . ع . به صيغهء تثنيه سرهاى دوران در دو سرين و يا دو پى در سرين .
حارك
(
h rek
) ا . ع . سر كتف ستور و استخوان بلند از دو جانب دوش . و رستنگاه يال اسب از سوى پشت كه سوار در دست گيرد .
حارم
(
h rem
) ا خ . ع . شهر كوچكى در شام . و هو بحارم عقل : او خردمند و با عقل است .
حاروق
(
h ruq
) ص . ع . امراة حاروق : زن خوش جماع .
حاروقة
(
h ruqat
) ا . ع . شمشير تيز و بران .
حارى
(
h riy
) ص . ع . منسوب به حيرة از بلاد بين النهرين . و لا آتيه حارى دهر يعنى نيايم پيش وى گاهى .
حارية
(
h reyat
) ا . ع . مار پير پر خطر .
حاز
(
h zz
) ا . ع . بريدگى دو شوخ سينهء شتر از آسيب آرنج وى پس اگر خون برآيد گويند : فى البعير حاز و اگر نه برآيد ماسح گويند .
حازب
(
h zeb
) ص . ع . امر حازب : كار سخت و دشوار . ج : حزب و حوازب .
حازة
(
h zzat
) ا . ع . آنچه در دل اثر كند و مورث خلجان آن گردد . ج : حواز . و فى المثل حزت حازة من كوعها يضرب فى اشتغال القوم بامرهم عن غيره .
حازر
(
h zer
) ا . ع . ترس از شير .
و نبيذ دردى ترش و عبوس . و آرد جو كه بوى آن خوش نباشد .
حازق
(
h zeq
) ا . ع . آنكه موزهء تنگ پاى وى را فشارده باشد ( در اين جا فاعل بمعنى مفعول است ) .
حازقة
(
h zeqat
) ا . ع . جماعت و گروه .
حازم
(
h zem
) ا و ص . ع . هشيار در كار خويش . ج : حزمة . و از اعلام است .
حازمية
(
h zemeyyat
) ا خ . ع .
طايفهاى از اعراب .
حازى
(
h zi
) ا . ع . كسى كه به نگريستن خال و كف دست فال گويد .
حاسب
(
h seb
) ص . ع . شمارگير .
حاسة
(
h ssat
) ا . ع . قوهء شاعره و سرما و جز آن كه بسوزاند گياه را يق اصابتهم حاسة . ج : حواس . مر . حواس .
حاسد
(
h sed
) ص . ع . بدخواه و رشكين و خصم . و تمناكنندهء انتقال نعمت و فضيلت كسى بسوى خويش و تمناكنندهء زوال آن . ج : حسد (
hossad
) و حساد و حسدة .
حاسر
(
h ser
) ص . ع . امراة حاسر :
زن برهنه ذراع و بىمعجز . ج : حواسر و حسر .
حاسر
(
h ser
) ا . ع . برهنه و مبارزى كه زره و خود و يا سپر نداشته باشد . ج : حسر (
hossar
) . و گشن بازماندهء از گشنى .
حاسن
(
h sen
) ا و ص . ع . ماه . و خوب روى و صاحب جمال . و نيكوكار .
حاسوس
(
h sus
) ا . ع . جاسوس و جاسوس در خير . و مرد بديمن . و قحط سال سخت .
حاسى
(
h si
) ع . ج ج . حسوة (
hosvat
) .
حاسى الذهب
(
h seyozzahab
) ا خ . ع . لقب ابن جذعان زيرا آوندى داشت از طلا كه بدان مىآشاميد .
حاش
(
h ca
) و حاشا (
h c
) ع .
اسم فعل تحشى كردن . و حاش لله و حاشا لله اى معاذ للّه . و حاشا منهم فلانا :
استثنا كرد از ايشان فلان را . و حاشاك و حاشا لك يعنى دور باد از تو . و نيز حاشا :
از حروف جاره است مانند حتى .
حاشا
(
h c
) پ . كلمهء انكار - مأخوذ از تازى - يعنى نه چنين است . و حاشا زدن و يا حاشا كردن : انكار كردن و ابا نمودن .
حاشاء
(
h c '
) ا . ع . داروئى شبيه به آويشن و از طايفهء لبيه كه به لاطينى تيموس گويند .
حاشد
(
h ced
) ا و ص . ع . خوشهء بسيار بار از خرما . و ا خ . نام گروهى از تازيان . و جاء فلان حافلا حاشدا :
آمد فلان مستعد و مهيا . و رجل حاشد :
مردى كه بچالاكى دوشد ناقه را .
حاشر
(
h cer
) ا . ع . گرد آرنده . و از نامهاى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله .
حاشك
(
h cek
) ص . ع . پى هم آينده .
ج : حواشك . و الرياح الحواشك :
بادهائى كه از جهات مختلف وزند و بادهاى تند و يا