تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1173

مساهمون:

ص١١٧٣
به قدر يك وجب زننه و بازى كنند . و طاق و ايوان عمارت . و خفاش و شبپره .

چفته

(
cafte
) و چفده (
cafde
) ص . پ . خميده و خم شده .

چفده

(
cafde
) ا . پ . خوشهء انگور . و سر گوسپند . و گمان بد .

چفرسته

(
cafraste
) ا . پ . كلبتين و انبر مانندى كه جراحان بدان رگها را گيرند .

چفرسته

(
cafroste
) ا . پ . ماشورهء جولاهگان و ريسمان خامى كه در وقت رشتن بر دوك پيچد .

چفسانى

(
cafs ni
) ا . پ . لزوجت و التصاق و پيوستگى .

چفسيدگى

(
cafsidagi
) ا . پ . چسپيدگى و التصاق و پيوستگى .

چفسيدن

(
cafsidan
) ف ل . م . پ . چسپيدن و ملصق شدن و پيوستن .

چفسيده

(
cafside
) ص . پ . چسپيده .

چفنك

(
cofnok
) و (
cafnok
) ا . پ . كاروانك و بوتيمار .

چفود

(
cefud
) ا . پ . جهود و يهود و تيداك .

چق

(
caq
) ا . پ . چوبى كه بدان ماست را بشورانند تا مسكه بر آرد .

چق

(
ceq
) ا . پ . پرده‌اى كه از نى و يا حصير درست كرده بر در اطاق آويزان كنند .

چق

(
coq
) ا . پ . چوبى كه بر گردن گاو گردون‌كش بندند . و گاو گردون‌كش .

چقاچاق

(
caq c q
) و چقاچق (
caq caq
) ا . پ . صدا و آواز بر خورد پياپى تير بر جائى .

چقچقى

(
caqcaqi
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - قسمى از ساز كه از چوب سازند .

چقدر

(
ceqadar
) م ف . پ . بچه اندازه و چه مقدار و چه بسيار .

چقر

(
caqar
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - مىخانه و شراب‌خانه و ميكده .

چقشور

(
caqcur
) ا . پ . قسمى از چاقشور سرخ رنگ .

چقماچى

(
caqm ci
) ا . پ . ملامت و طعن و سرزنش .

چقماق

(
caqm q
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - آتش‌زنه و چخماق .

چقماقى

(
caqm qi
) ا و ص . پ . دشنام و سرزنش . و منسوب به چقماق . و تفنگ چقماقى : نوعى از تفنگ كه داراى سنگ و چقماق است .

چقمق

(
caqmaq
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - چقماق و آتش‌زنه .

چقندر

(
caqondor
) و (
caqondar
) ا . پ . چغندر .

چقيدن

(
caqidan
) ف ل . م . پ . نيزه نصب نمودن و ميخ فرو كردن . و حمله كردن و بيك ديگر زدن و همهمه شدن و خصومت كردن . و درمانده شدن .

چك

(
cak
) ا . پ . برات و وظيفه و مواجب . و حجت و منشور . و بيعانه . و قبالهء خانه و باغ و جز آن . و صك و آواز زخم تيغ . و صدائى كه از شكستن چوب و جز آن و از برخورد چيزى بر چيزى برآيد . و سخن . و مشتهء حلاجان . و افزار پنج شاخه و دسته‌دار كه خرمن كوفته را بدان برباد دهند . و قطع شاخهء درخت انگور و جر آن تا بار دهد . و معدوم و نابود . و فك اسفل و زنخدان . و طپانچه . و چك مسافر : تذكره و باشپرت . و شب چك : شب برات .

چك

(
cak
) ص . پ . چكان .

چك

(
cak
) و (
cek
) ا . پ . قطره و چكه .

چك

(
cek
) ا . پ . ثمن و هشت يك و نصف ربع . و يك جانب از چهار جانب پجول كه آن را دزد نيز گويند . و گردوئى كه مغز آن به آسانى برنيايد .

چك

(
cok
) ا . پ . چول و نره و آلت تناسل . و زانو .

چكا

(
cak
) ا . پ . چكاوك .

چكابه

(
cak be
) ا . پ . چنبه .

چكاچاك

(
cak c k
) ا . پ . آواز و صداى برخورد تيغ و شمشير و گرز و جز آن بر جائى كه پى هم زنند .

چكاچك

(
cak cak
) ا . پ . چكاچاك و صداى بر هم خوردن دندانها .

چكاچك

(
cok cok
) ا . پ . سخنى و چيزى كه در افواه افتد .

چكاد

(
cak d
) و چكاده (
cak de
) ا . پ . فرق سر . و قلهء كوه . و برآمدگى پيشانى و سپر .

چكار

(
cek r
) م ف . پ . چه‌كار و كدام كار .

چكاره

(
cek re
) ص . پ . نابكار و باطل و بيفايده .

چكارى

(
cek ri
) ص . پ . نابكار و باطل و بىقدر و حقير .

چكاسه

(
cak se
) و چكاشه (
cak ce
) ا . پ . خارپشت .

چكاك

(
cak k
) ا . پ . پيشانى و ناصيه . و قباله‌نويس و منشورنويس . و آنكه درو گوهر را سوراخ مىكند .

چكاگه

(
cak ge
) ا . پ . چوب گنده‌اى كه پس در اندازند .

چكاله

(
cak le
) ا . پ . قطرات و قطره‌ها .

چكامه

(
cak me
) ا . پ . قصيده و چغامه .

چكان

(
cak n
) ص . پ . مايعى كه در حالت چكيدن باشد و اين صفت هميشه مركب با موصوف استعمال مىگردد مانند خون