تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 798

مساهمون:

ص٧٩٨
را از مادرهايشان بچرا . و بهموا بالمكان : اقامت كردند در آن جاى .

تبى

(
tabi
) ا . پ . جامهء درشت و كلفت بافته شده .

تبى

(
tabbey
) و (
tebbi
) ا . ع . نوعى از خرما .

تبياذه

(
tab - y ze
) و

تبيازه

(
tab - y ze
) ا . تب نوبه‌اى كه از بزرگ شدن سپرز عارض شود .

تبيان

(
teby n
) و (
taby n
) م . ع . پيدا و آشكار كردن .

تبيب

(
tabib
) ا . ع . زيان و هلاكى . مر . تب (
tabb
) .

تبيت

(
tabayyot
) م . ع . باز داشتن كسى را از حاجتش .

تبيدن

(
tabidan
) ف ل . پ . تپيدن و لرزيدن .

تبير

(
tabir
) و

تبيره

(
tabire
) ا . پ . دهل و كوس و نقاره و طبل . و دهلى كه ميانش باريك و هر دو سرش پهن باشد . و خانه‌اى كه سرگين و پليدى در آن بريزند . و زبيل دان .

تبيره زن

(
tabire - zan
) ا . پ . طبال و طبل‌زن .

تبيزلة

(
tobayzelat
) ص . ع . رجل تبيزلة : مرد كوتاه .

تبيع

(
tabi '
) ا . ع . مددگار . و كسى كه شخص را بر وى مال باشد . و پس رو قوله تعالى ثم لا تجدوا لكم به علينا تبيعا اى ناصرا و تابعا . و گوساله . ج : اتبعة (
atbeat
) و تباع (
teb
) و تبايع . و آنكه شاخ و گوش وى برابر باشد .

تبيع

(
tobay '
) ا خ . ع . نام شخصى .

تبيعة

(
tabi'at
) ا . ع . مؤنث تبيع يعنى گوسالهء ماده . ج : تباع و تبايع .

تبيعت

(
tabeyat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - همراهى و پيروى .

تبيغ

(
tabayyoq
) م . ع . تبيغ عليه الامر : شوريده شد به روى كار . و تبيغ الدم : در هيجان آمد و غلبه كرد خون . الحديث : عليكم بالحجامة لا يتبيغ الدم باحدكم فيقتله . و تبيغ الماء : جوش زد آب در چشمه . و تبيغ اللبن : بسيار شد شير .

تبيقر

(
tabayqor
) م . ع . فراخ و گشاده شدن .

تبيكه

(
tabike
) و تبيله (
tabile
) ا . پ ابزار نانوائى .

تبين

(
tabayyon
) م . ع . پيدا و آشكار گوديدن . و تبينته : پيدا و آشكار كرم آن را ( لازم است و متعدى ) .

تبين

(
tabayyon
) ا . ع . تأنى و وقار . الا ان التبين من الله و العجلة من الشيطان .

تبينه

(
tabine
) ا . پ . عنكبوت . و قى و آنكه قى مىكند .

تبيوء

(
tabayyo '
) م . ع . پيدا و آشكار كردن . و قصد كردن .

تبيهس

(
tabayhos
) م . ع . بناز خراميدن و جاء تبيهس : آمد و نبود چيزى با او .

تبيى

(
tabayyi
) م . ع . پيدا و آشكار كردن . و قصد كردن . و شمشير در غلاف كردن .

تبيئة

(
tabyeat
) ا . ع . بيان و تفسير

تبيية

(
tabyeyat
) م . ع . پيدا و آشكار كردن .

تبييت

(
tabyit
) م . ع . بيت الامر تبييتا : ارادهء آن كار كرد در شب و تدبير آن نمود و اندازه كرد قوله تعالى :
إِذْ يُبَيِّتُونَ ما لا يَرْضى مِنَ الْقَوْلِ .
و در حديث آمده انه كان لا يبيت مالا و لا يقيله اى اذا جاءه مال لم يمسكه الى الليل و لا الى القايلة بل يعجل قسمته . و بيت النخل : پيراست و خشاره كرد خرما بن را . و بيت العدو : شبيخون زد بر دشمن .

تبئيج

(
tab'ij
) م . ع . بسيار آواز كردن يق بأج الرجل .

تبييح

(
tabyih
) م . ع . تبييح اللحم : بريدن گوشت و قسمت كردن آن .

تبييش

(
tabyic
) م . ع . بيش الله وجهه تبييشا : سپيد و نيكو گرداند خداى روى آن را .

تبييض

(
tabyiz
) م . ع . بيضه تبييضا : سپيد گردانيد آن را ( ضد سوده ) و پر گردانيد . و خالى نمود ( از لغات اضداد است ) . و بيض الرجل : جامهء سپيد پوشيد آن مرد . و بيضت البهمى : نصال افكند گياه بهمى و آن پيكان مانندى است كه بر برگ آن ظاهر مىشود و مىافتد .

تبييغ

(
tabyiq
) م . ع . بيغت به : فرو ماندم در راه بسبب و جهتى . و كذلك بيغ به ( مجهولا ) .

تبيين

(
tabyin
) م . ع . پيدا و آشكار شدن المثل : قد بين الصبح لذى عينين . و بينه : پيدا و آشكار كرد آن را ( لازم است و متعدى ) . و بين بنته : كدخدا كرد دختر خود را . و بين الشجر : روئيد درخت . و بين القرن : برآمد شاخ .

تبيين

(
tabyin
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بيان و تفسير . و وضوح و آشكارائى و هويدائى .

تپ

(
tap
) ا . پ . تب و اضطراب و التهاب و بىقرارى و بىآرامى . و گرمى و حرارت . و تپ دق : تب دق و سل .

تپاس

(
tap s
) ا . پ . رياضت . و رنج كم‌خوراكى و كم‌خوابى و ايذاى نفس .

تپاسبد

(
tap s - bod
) ا و ص . پ . رياضت
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 798 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )