تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1103

مساهمون:

ص١١٠٣
الزبد فيذهب جفاء اى باطلا . و كشتى خالى .

جفا آهنگ

(
jaf - hang
) و جفا پيشه (
jaf - pice
) ا و ص . پ . ستمگر . و معشوق .

جفأة

(
jaf'at
) ا . ع . العام جفأة ابلنا : امسال بيشتر شتران ما بچه آوردند .

جفاة

(
jof t
) ع . ج . جافى .

جفاجف

(
jaf jef
) ا . ع . هيئت و لباس .

جفاجو

(
jaf - ju
) و جفاجوى (
jaf - juy
) ص . پ . كسى كه در ايذاى مردم كوشش مىكند .

جفاخ

(
jaff x
) ص . ع . متكبر فخار و لاف زننده .

جفار

(
jef r
) ا . ع . چاهها . و شتران بسيار شير . و آبى مر بنى تميم را بنجد . و منه يوم الجفار . و ج . جفر . و ج . جفر و جفرة . و ج . جفرة .

جفاسة

(
jaf sat
) ا . ع . ناگوارد .

جفاسة

(
jaf sat
) م . ع . جفس جفسا و جفاسة ( از باب سمع ) : ناگوارد شد .

جفاف

(
jaf f
) م . ع . جف الثوت جفافا و جفوفا ( از باب ضرب و فتح ) : خشك گرديد آن جامه .

جفاف

(
jof f
) ا . ع . چيز خشك گرديده در ميان چيزهائى كه براى خشك كردن گذاشته باشند . و جفاف الطير ا خ : نام دهى .

جفافة

(
jof fat
) ا . ع . ريزه‌هاى كاه و سپست .

جفاكار

(
jaf - k r
) ا و ص . پ . ستمگار و مردم آزار و ظالم و ستمگر .

جفاكش

(
jaf - kac
) ص پ . مظلوم و ستمديده .

جفاكشى

(
jaf - kaci
) ا . پ . تحمل جفا و تحمل ايذا و اذيت .

جفاكيش

(
jaf - kic
) ص . پ . بىرحم و ظالم و ستمگر .

جفاگار

(
jaf - g r
) و جفاگر (
jaf - gar
) ص . پ . ستمگار و ستمگر .

جفال

(
jof l
) ا . ع . كف شير و هر چه به بسيارى آن را وصف كنند . و پشم بسيار و موى بسيار . و آب آورد سيل .

جفالة

(
jof lat
) ا . ع . جماعت و گروه مردم . و سر جوش ديك . و آب آورد سيل .

جف القلم

(
jaffalqalam
) پ . - كلمهء مأخوذ از تازى - در چيزى گويند كه در لوح محفوظ ثبت شده باشد و تغييرپذير نباشد .

جفاله

(
jaf le
) ا . پ . فوج و جوق و گلهء مرغان .

جفان

(
jef n
) ع . ج . جفنة .

جفان

(
joff ne
) ا خ . ع . بصيغهء تثنيه دو قبيلهء بكر و تميم .

جفاية

(
jof yat
) ا . ع . كشتى خالى .

جفة

(
jaffat
) ا . ع . جفة الموكب : آواز رفتن آن موكب .

جفة

(
jaffat
) و (
joffat
) ا . ع . جماعتى از مردم . و عدد بسيار . و جاؤا جفة واحدة اى جملة و جميعا و كذلك جاؤا جفة واحدة .

جفة

(
joffat
) ا . ع . دول بزرگ .

جفت

(
jaft
) ا و ص . پ . سقف خانه . و چوب بندى درخت رز . و خوشهء انگور . و مرد پير دو تاه شده و خميده و كج شده و كوز پشت . و قشر و پوست و چين‌دار و برشته شده . و جفت بلوط : پوست بيرون بلوط .

جفت

(
joft
) ا . پ . زوج مقابل فرد . و تروده و يوغ و دو گاوى كه پهلوى هم بسته زمين را شخم كنند . و هر دو چيز كه برابر و مثل هم باشند . و تودوه و هم نشين و مصاحب . و مانند و مشابه . و شوى و زن . و جفت آوردن : پيوستن و متصل كردن و زوج آوردن . و جفت بودن : پيوسته شدن و مانند هم بودن . و جفت جنين : مشيمه . و جفت شدن : بهم پيوستن و برابر هم شدن و مانند هم گشتن و بهم علاقه پيدا كردن . و مقاربت نمودن . و جفت فلك : آفتاب و ماه . و جفت مقوس : طاق ايوان و عمارت .

جفت

(
jeft
) ا . پ . جفت و زوج و تروده و دوگانه .

جفتا

(
jaft
) ص . پ . خميده و كج شده و خم گرديده

جفت آفريد

(
joft - farid
) ا . پ . خصية الثعلب .

جفت جفت

(
joft - joft
) م ف . پ . دو دو و زوج زوج .

جفت چهار

(
joft - cah r
) ا . پ . قسمى از بازى نرد .

جفت ساز

(
joft - s z
) ا . پ . نوعى از سازندگى و صفتى از صفات ساز ذوى الاوتار كه جفت ساز و راست ساز و يك و نيم ساز باشد .

جفتك

(
jaftak
) ا . پ . كاروانك و بو تيمار .

جفتك

(
joftak
) ا . پ . مرغى افسانه‌اى كه و نر و مادهء آن هر كدام يك بال دارند و بجاى بال ديگر نر را قلابى و ماده را حلقه‌ايست از استخوان و چون خواهند پرواز كنند نر قلاب را بر حلقهء ماده اندازد و در وقت دانه خوردن از يكديگر جدا شوند و نزديك بهم چرا كنند .

جفت گاو

(
joft - g v
) ا . پ . فدان و گاو زراعت .

جفتگى

(
jaftagi
) ا . پ . اعوجاج و پيچيدگى و خميدگى .

جفت‌گيرى

(
joft - giri
) ا . پ . بر جستن نر به روى ماده و بتازى سفاد گويند . و
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1103 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )