تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 791

مساهمون:

ص٧٩١

تبرؤ

(
tabarro '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بيزارى . و تبرؤ كردن : بيزارى جستن .

تبرى

(
tabri
) و (
tobri
) ا . پ . سماق .

تبرى

(
tabarri
) م . ع . تبريت لمعروفه : متعرض احسان او شدم .

تبرى

(
tabarri
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بيزارى و تبرى كردن : بيزارى جستن . و ذمهء خود را برى كردن .

تبرئة

(
tabreat
) م . ع . براك تبرئة : پاك گردانيد ترا از آن و بيزار ساخت .

تبرية

(
tebreyat
) ا . ع . سبوسهء سر .

تبريج

(
tabrij
) م . ع . برج بنا نهادن . و ظاهر ساختن مرد لياقت خود را وزن لباس خود را .

تبريح

(
tabrih
) م . ع . برح به الامر تبريحا : در مشقت و شدت انداخت وى را آن كار . و برح الله عنك اى فرج .

تبريخ

(
tabrix
) م . ع . برخ تبريخا : فروتنى نمود .

تبريد

(
tabrid
) م . ع . برده تبريدا : خنك گردانيد آن را و يا ببرف آميخت . و نيز تبريد : نوشانيدن شربتى كه سرد گرداند قلب را . و سست و ضعيف ساختن و قولهم لا تبرد عن فلان اى لا تشتمه ان ظلمك فتنقص من ائمه .

تبريد

(
tabrid
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سرد و خنك گردانيدگى .

تبرير

(
tabrir
) م . ع . غلبه كردن . و بواسطهء سخن و يا كار مطيع كردن . و محقق كردن . و آشكار كردن و ظاهر نمودن بىگناهى را .

تبرير

(
tabrir
) م . ع . ما اصبت منه تبريرا : نيافتم از وى چيزى .

تبريز

(
tabriz
) و (
tabriz
) ا خ . پ . شهر حاكم‌نشين آذربايجان كه در زمانى مقر شخص ولايت عهد بود و جمعيت آن را اگرچه 000 ، 200 نفر تخمين كرده‌اند ولى كمتر از 000 ، 500 نفر نبايد باشد . مر . ايران .

تبريز

(
tebriz
) ا . پ . سفره و نطع . و ميز و كرسى . و نشيمن .

تبريز

(
tabriz
) م . ع . برز تبريزا : فزون شد بر اقران بفضل و شجاعت . و برز الفرس على الخيل : سبقت گرفت آن اسب بر ديگر اسبان . و برز الفرس راكبه : يكسو برد سوار خود را آن اسب . و برزه : پيدا و گشاده كرد آن را .

تبريزى

(
tabrizi
) ا و ص . پ . منسوب به شهر تبريز . و درخت سپيدار .

تبريس

(
tabris
) م . ع . نرم كردن زمين را

تبريص

(
tabris
) م . ع . سر تراشيدن . و رسيدن باران به زمين پيش از شيار كردن .

تبريض

(
tabriz
) م . ع . برضت - الارض تبريضا : بسيار بارض شد زمين .

تبريق

(
tabriq
) م . ع . برقت - المراة : آراسته شد و زينت گرفت آن زن . و برق عينيه : نيكو گشاد هر دو چشم را و تيز نگريست . و برق فلان : سفر دور و دراز كرد فلان . و برق منزله : زينت داد خانه را و منقش كرد . و برق فى - المعاصى : استبداد كرد در گناهان . و برق بى الامر : دشوار شد بر من كار .

تبريك

(
tabrik
) م . ع . دعا كردن كسى را به بركت . و برك البعير : فرو خفت شتر .

تبريك

(
tabrik
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دعاى خير و دعاى بركت و مباركباد و تبريك گفتن : دعاى بركت و ميمنت عرضه كردن و مبارك باد گفتن . و تبريك عيد : مبارك باد عيد . و تبريك عروسى : مبارك باد عروسى .

تب‌زده

(
tab - zade
) ص . پ . كسى كه مبتلا به تب باشد .

تبزر

(
tabazzor
) م . ع . گفتن اينكه من از بنى بزرى هستم كه طايفه‌ايست از عرب .

تبزع

(
tabazzo '
) م . ع . تبزع - الغلام : ظريف و مليح گرديد آن كودك . و تبزع الشر : بزرگ شد و بهيجان آمد فتنه و بدى .

تبزعر

(
tabaz'or
) م . ع . تبزعر علينا : بدخلقى نمود با ما .

تبزق

(
tabazzoq
) م . ع . تبزق تبزقا : خدو انداخت .

تبزل

(
tabazzol
) م . ع . شكافته شدن و تبزل الخمر : آوند شراب را سوراخ كرده بر آورد آن را .

تبزلة

(
tebzelat
) و (
tebzellat
) ص . ع . رجل تبزلة : مرد كوتاه . و كذلك تبزلة .

تبزيج

(
tabzij
) م . ع . آراستن و زينت دادن .

تبزيخ

(
tabzix
) م . ع . بزخ تبريخا : فروتنى نمود .

تبزيغ

(
tabziq
) م . ع . بزغ الحاجم و البيطار تبزيغا : نشتر زد حجامتگر و بيطار .

تبزيل

(
tabzil
) م . ع . بزله تبزيلا : شكافت آن را .

تبسبس

(
tabasbos
) م . ع . تبسبس - الماء : روان شد آب .

تبست

(
tabast
) ا و ص . پ . تباه و ضايع . و چيز تباه شده و از كار افتاده . و سست . و زشت .

تبست

(
tabest
) ا . پ . آئين و مذهب ضعيف و سست . و ملت ضعيف و سست .

تبستغ

(
tabastoq
) ا . پ . مردم فصيح و تند زبان . و كسى كه تند حرف زند .

تبسته

(
tabaste
) ا . پ . گليم ريشه -
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 791 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )