تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 788

مساهمون:

ص٧٨٨
درانيد سيل كنارهء نهر را . و بثقت العين : زود اشك گرديد چشم .

تبثيث

(
tabsis
) م . ع بثت الخبر : پراكنده و فاش كرد خبر را . و بثت امره : پراكنده كرد كار خود را .

تبثير

(
tabsir
) م . ع . آبلهء ريزه برآوردن پوست .

تبثيع

(
tabsi '
) م . ع . گوشت پارهء مثال دندان كه آن را بثع گويند برآوردن زخم .

تبثيق

(
tabsiq
) م . ع . بثق النهر تبثيقا : درانيد كنارهء نهر را .

تبجبج

(
tabajboj
) م . ع . تبجبج لحمه : بسيار فرو هشته گرديد گوشت وى .

تبجح

(
tabajjoh
) م . ع . شادمانه گرديدن و بزرگوارى نمودن و فخر كردن .

تبجر

(
tabajjor
) م . ع . تبجر - النبيذ : كناره كرد در نوشيدن نبيذ .

تبجس

(
tabajjos
) م ع . تبجس - الماء : روان گرديد آب .

تبجيج

(
tabjij
) م . ع . شادمانه كردن . و بزرگ داشتن كسى را .

تبجيد

(
tabjid
) م . ع . مقيم شدن .

تبجيس

(
tabjis
) شكافتن ريش . و بجس الماء : روان كرد آب را .

تبجيل

(
tabjil
) م . ع . گرامى داشتن كسى را و بجل (
bajal
) گفتن يعنى بس است ترا جائى كه رسيدى .

تبجيل

(
tabjil
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تعظيم و تكريم و گرامى داشتگى . و تبجيل كردن : احترام كردن و گرامى داشتن .

تبجيلات

(
tabjil t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تشريفات .

تبجيم

(
tabjim
) م . ع . خاموش ماندن از بيان از عجز و يا از ترس و بيم و و درنگ نمودن و منقبض گرديدن و تيز نگريستن .

تبحبح

(
tabahboh
) م ع . جاى گرفتن و فرود آمدن و تبحبح الدار : جاى گرفت در وسط خانه و تبحبح الحبا : فراخ باريد باران و جاى گرفت در زمين .

تبحتر

(
tabahtor
) م . ع . خود را منسوب ساختن به قبيلهء بحتر .

تبحث

(
tabahhos
) م . ع . كاويدن و تفتيش كردن .

تبحثر

(
tabahsor
) م . ع . پراكنده گرديدن .

تبحر

(
tabahhor
) م . ع . تبحر فى المال : بسيار مال گرديد . و تبحر فى العلم : بسيار علم شد . و نيز تبحر بلغت مصرى : رفتن به سمت دريا يعنى به سمت شمال .

تبحر

(
tabahhor
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بسيارى علم و دانش و غوطه‌ورى در بحر علوم .

تبحلس

(
tabahlos
) م . ع . جاء يتبحلس : آمد در حالى كه فارغ بود .

تبحيح

(
tabhih
) م . ع . جاى گرفتن و فرود آمدن .

تبخال

(
tab - x l
) ا . پ . جوششى كه از سورت و حرارت تب در اطراف لب برآيد . و تبخال كردن : ظاهر شدن تبخال در لب .

تبخاله

(
tab - x le
) ا . پ . تبخال . و حباب شراب . و مرغى از جنس ترقه .

تبخبخ

(
tabaxbox
) م . ع . تبخبخ - الحر : فرونشست گرما و تبخبخت الغنم : آرام گرفتند گوسپندان در جائى كه بودند .

تبختر

(
tabaxtor
) م . ع . خراميدن بناز .

تبختر

(
tabaxtor
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خراميدگى و خرامش با ناز و شوكت و به اين طرف و آن طرف ميل كردن در رفتن .

تبخترية

(
tabaxtariyat
) ا . ع . رفتار باوقار و تبختر .

تبخثر

(
tabaxsor
) م . ع . پراكنده و متفرق گرديدن .

تبخدجة

(
tabaxdajat
) م . ع . نوعى از راه رفتن كه پيش پاها را نزديك گذارد و پاشنه‌ها دور .

تبخر

(
tabaxxor
) م . ع . بخور كردن يق تبخر به : بخور كرد به آن .

تبخس

(
tabaxxos
) م . ع . نماندن مغز مگر در استخوانهاى انگشتان و چشم . مر . تبخيس .

تبخص

(
tabaxxos
) م . ع . تيز نگريستن و باز ماندن چشم و برگرديدن پلكها .

تبخضل

(
tabaxzol
) م . ع . تبخضل لحمه : ستبر و بسيار شد گوشت او .

تبخلص

(
tabaxlos
) م . ع . تبخضل .

تبخيت

(
tabxit
) م . ع . ساكت كردن و غلبه كردن به حجت . و سخن گفتن از روى بىعقلى و حماقت . و خوش‌بخت شدن .

تبخير

(
tabxir
) م . ع . بخور كردن و بخور دادن .

تبخير

(
tabxir
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بخار شدن . و تبخير كردن : بخار كردن .

تبخيس

(
tabxis
) م . ع . بخس - المخ تبخيسا : نماند مغز مگر در استخوانهاى انگشتان و چشم . يقال ان آخر ما يبقى فيه - المخ من البعير اذا عجف السلامى و العين فاذا ذهب منهما لم يكن له بقية بعد .

تبخيل

(
tabxil
) م . ع . بخله تبخيلا : نسبت كرد او را به بخل .

تبد

(
tebed
) ا . پ . تبت و پشم نرمى