تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 936

مساهمون:

ص٩٣٦
اندك و جامهء درشت و چركين زيست كردن .

تقشف

(
taqaccof
) ا . ع . درويشى . و باصطلاح طب تقشف جلد : تيرگى و خشونت جلد .

تقشقش

(
taqacqoc
) م . ع . به شدن از چيچك و خشك گرديدن گروريش .

تقشيب

(
taqcib
) م . ع . آلودن به چيزى . و ببدى ياد كردن . و رنج رسانيدن يقال قشبنى ريحه اى ازانى كانه قال سمنى ريحه

تقشية

(
taqceyat
) م . ع . قشيت العود : پوست كندم از چوب و خراطى كردم آن را . و قشيت الحية : پوست انداخت آن مار . و قشاه عن حاجته : باز داشت آن را از حاجتش .

تقشير

(
taqcir
) م . ع . باز كردن پوست درخت و جز آن را .

تقشيش

(
taqcic
) م . ع . قشش الرجل : ازين جاى و آن جاى خورد آن مرد .

تقصار

(
teqs r
) و تقصارة (
teqs rat
) ا . ع . گردن‌بند . ج : تقاصير .

تقصبة

(
taqsebat
) ا . ع . توك موى پيچيده .

تقصد

(
taqassod
) م . ع . شكسته شدن يق تقصدت الرماح اى تكسرت . و مردن يق تقصد الكلب و غيره اى مات .

تقصر

(
taqassor
) م . ع . مشغول داشتن بكارى و بسنده كردن يق تقصرت الصبى به : مشغول داشتم آن كودك را به آن .

تقصص

(
taqassos
) م . ع . ياد گرفتن سخن را و در پى رفتن .

تقصع

(
taqasso '
) م . ع . تقصع الدمل بالصديد : پر شد آن دنبل از چرك و آب زرد .

تقصف

(
taqassof
) م . ع . شكسته شدن و فراهم آمدن . و لهو و لعب كردن بر طعام .

تقصم

(
taqassom
) م . ع . شكسته شدن .

تقصى

(
taqassi
) م . ع . بنهايت رسيدن .

تقصيب

(
taqsib
) م . ع . دشنام دادن . و توك ساختن موى را . و مرغول و پيچان گردانيدن موى را . و هر دو دست را به گردن بستن . و ساق بر آوردن كشت يق قصب الزرع تقصيبا .

تقصيبة

(
taqsibat
) ا . ع . تقصبة و توك موى پيچيده .

تقصية

(
taqseyat
) م . ع . ناخن تراشيدن . و اندكى از گوشت شتر بريدن .

تقصيد

(
taqsid
) م . ع . شكستن چوب و جز آن .

تقصير

(
taqsir
) م . ع . سستى كردن در كار . و باز ايستادن در كارى . و آرميدن . و فرو نشستن در دو خشم . و داغ كردن در بن گردن به داغ قصار . و هيچ‌كاره گردانيدن دهش را . و كوتاه كردن . و منه التقصير فى الصلاة و الشعر . و تقصير الثوب : كوفتن جامه . و قصر عنه : گذاشت آن را چونكه نتوانست .

تقصير

(
taqsir
) ا . ع . داغى مر ستور را .

تقصير

(
taqsir
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قصور و كوتاهى و فرو گذار و مانيد و سهو و غفلت و خطا و غلط و گناه و جرم و عيب و اختصار . و تقصير كردن : كوتاهى كردن و گناه و خطا كردن .

تقصيرات

(
taqsir t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خطاها و تقصيرها و گناهها .

تقصير دار

(
taqsir - d r
) ص . پ . گناهكار و مجرم و عاصى .

تقصير كار

(
taqsir - k r
) ا . پ . مقصر و آنكه داراى گناه و تقصير باشد و آنكه سهو و غفلت كرده باشد .

تقصير مند

(
taqsir - mand
) و تقصير وار (
taqsir - v r
) ص . پ . بزه‌مند و مجرم .

تقصيص

(
taqsis
) م ع . گچ اندود كردن بنا را .

تقصيع

(
taqsi '
) م . ع . بر آوردن كلاكموش خاك را از قاصعاء . و قصع الماء عطشه فرو نشانيد آب تشنگى او را و تسكين داد و قصع البيت : لازم گرفت خانه را . و قصع الزرع : برآمد گشت از زمين و شكافت خاك را . و قصع القوم من نقب الجبل : نمايان شدند قوم و بر آمدند از شكاف كوه . و قصع فى ثوبه : در خود پيچيد جامه را .

تقضب

(
taqazzob
) م . ع . بريده گرديدن . و دراز كشيدن آفتاب شعاع را .

تقضض

(
taqazzoz
) م . ع . فرود آمدن مرغ از هوا . و فرود آمدن خواستن .

تقضع

(
taqazzo '
) م . ع . پاره‌پاره شدن . و پراكنده گرديدن .

تقضقض

(
taqazqoz
) م . ع . پراكنده شدن .

تقضوء

(
taqazzo '
) م ع . فرومايه و خسيس شمردن حسب كسى را .

تقضى

(
taqazzi
) م . ع . نيست و نابود شدن و سپرى گرديدن . و فرود آمدن باز از هوايق تقضى البازى اذا انقض . و تقضى الطائر : فرود آمد مرغ از هوا و فرود آمدن خواست - و هى فى الاصل تقضض مانند تظنى كه از ظن مىآيد .

تقضيب

(
taqzib
) م . ع . بريدن . و دراز گستردن آفتاب شعاع را . و شاخ بريدن از درخت در بهار .

تقضية

(
taqzeyat
) م . ع . قضيت حاجته تقضية و قضاء ( للكثرة ) پرسيدم بحاجت وى و روا كردم آن را . و قضاه