معانى « 1 » بكسر سين و ضم كاف نيز به نظر رسيده « 21 » .
سكج
- [ بفتح سين و كسر كاف ] در فرهنگ بمعنى مويز آورده « 22 » و به اين بيت شهاب الدين فامى متمسك شده :
بيت « 2 »
در جوانى پير گشتم از جفاى ناكسان * همچو انگورى كه اندر غوركى گردد سكنج « 3 »
سنگخوارج
- مرغيست كه او را اسفرود « 4 » نيز گويند و به عربى قطا گويند .
سفج
- [ بفتح سين و سكون فا ] خربزهء نارسيده باشد يعنى كالك « 23 » . مثالش شمس فخرى گويد :
بيت « 2 »
ستم را سرزنش مىكرد عدلش * كه خوردست از فلان پاليزيك سفج
سكار آهنج
- [ بضم سين ] آن آهن سر كژ را گويند كه گوشت يا نان به آن از تنور بيرون آرند .
مع الجيم الفارسى
سراغچ
- [ بضم غين ] و سراغوچ دامى باشد كه زنان بدان زيب كنند و در فرهنگ مانند كيسهء دراز چيزى باشد كه بر يكسر آن كلاهى وضع كنند و زنان بر سر نهند و گيسو را در آن اندازند . مثال اول شاعر گويد در تعريف است :
بيت
گفتى يكى عروس پديد آمد از حبش * از عنبرش سراغچ « 5 » وز مشك پيرهن
مثال دوم شيخ نظامى گويد :
بيت
سراغوجى برآموده بگوهر * برسم « 6 » چينيان افكنده بر سر
سفچ
- [ بفتح سين و سكون فاء ] سيكى باشد و آن نوعى از شراب باشد كه به عربى مثلث خوانند بواسطهء آنكه آن مقدار جوشانند كه سه يكى از آن بماند « 24 » .
هامش
( 1 ) « س » : معنى .
( 2 ) « س » ندارد .
( 3 ) « س » : سكنج .
( 4 ) « الف » : سفرود .
( 5 ) « س » « الف » : سراغج . ( متن از « ب » است ) .
( 6 ) « س » : بر
( 21 ) در برهان معنى گندگى دهن و بوى دهان نيز دارد و گويد بفتح اول و سكون دوم و فتح سوم سنگى است كه بوى قير كند و از وادى جهنم شام آرند .
( 22 ) سيج نيز به اين معنى است .
( 23 ) برهان سفچ نيز آورده و بمعنى شراب جوشانيده ( مثلث ) نيز گفته است .
( 24 ) برهان بمعنى سفچ يعنى خربزهء نارسيده نيز آورده است .