كه بدرقهء طعام شود و رفع تشنگى كند و به حد سرور و نشاط مفرط نرسد كه بىاختيار سازد و از صنف سفيد و رقيق و زرد و سرخ و ممزوج باشد . در معتدل المزاج بارد المزاج به قدر نهايت سرور و غير ممزوج . و « 1 » در قوى الابدان و صاحبان خلط غليظ ، قدرى كه به حد طرب برسد و ثقل و خواب آورد .
و سبب سكر و مستى آن متغير شدن حواس است به رسيدن بخارات پىدرپى به دماغ پيش از تحليل آنچه اول صعود نموده و لهذا ضعيف الدماغ مرطوب ، زود مست مىگردد و قوى الدماغ يابس ، دير مست مىشود به سبب تحليل بخارات .
بدان كه در هر مزاج ، شراب محرك خلط غالب و ظهور آثار آن است مثلا كثيف الخلط سوداوى را باعث ملال و گريه و لطيف الخلط را سبب خنده و سرور و صاحبان اخلاط حاره را موجب غضب و تهور و اخلاط باردهء رطبه و يابسه را علت سكوت و نوم و خوف . و لكن ملاحظهء شرايط « 2 » مضار آن زياده از منافع است « 3 » .
هامش
( 1 ) . ب : - و
( 2 ) . ب : - شرايط
( 3 ) . الف : - است