أبى الجارود گويد كه : معنى اين آيه را از حضرت امام محمد باقر عليه السّلام پرسيدم ، فرمود كه : مراد ازين طعام حبوب و بقولست . و مراد از حبوب جو و گندم و ماش و مانند اينهاست ، و از بقول سبزيها . و همچنين در كافى از عتيبهء اعشى روايت كرده كه
« قال أبو عبد اللَّه عليه السّلام : كان أبى صلوات اللَّه عليه يقول : انما هو البقول و اشباهه »
يعنى حضرت صادق عليه السّلام فرمود كه : پدر بزرگوار من حضرت امام محمد باقر صلوات اللَّه عليه ميفرمود كه : مراد از طعام اهل كتاب حبوب و مانند آنست در من لا يحضره الفقيه از ورد بن زيد روايت كرده كه من از حضرت امام محمد باقر عليه السّلام پرسيدم كه چه مىفرمايى در مجوسى كه بسم اللَّه گويد و ذبح كند آيا گوشت آن ذبيحه را ميتوان خورد ؟ حضرت فرمود : « بخور كه خوردن آن جايز است » اينحديث نزد اكثر أصحاب محمول بر وقت ضرورتست كه اگر نخورد هلاك شود و يا محمول بر تقيه است ؛ يا تقيه امام عليه السّلام ، يا جواز خوردن آن در وقت تقيه و
فى الكافى عن اسماعيل بن جابر قال : « قلت لابى عبد اللَّه عليه السّلام : ما تقول فى طعام أهل الكتاب ؟ فقال : لا تأكله ثم سكت هنيئة ، ثم قال : لا تأكله ، و لا تتركه تقول : انه حرام ، و لكن تتركه تنزها عنه ان فى آنيتهم الخمر و لحم الخنزير »
يعنى اسماعيل بن جابر گفت كه من : از حضرت صادق عليه السّلام پرسيدم كه شما چه مىفرمائيد در باب أكل طعام أهل كتاب ؟ حضرت فرمود :
مخور طعام ايشان را پس ساكت شد اندك زمانى و فرمود : مخور طعام ايشان را و ترك مكن آن را از اينجهت كه بگويى آن حرام است و ليكن ترك آن كن از جهت تنزه و پاكى ، زيرا كه ظروف آنها آلوده به نجاست خمر و گوشت خوكست ، پس ازينحديث معلوم شد كه طعام أهل كتاب فى نفسه حرام نيست بلكه حرمت آن بواسطهء امور خارجيه است ، و محتمل است كه مراد ازين طعام غير ذبايح باشد تا جمع ميان أحاديث آسان گردد . اللَّه أعلم .
مخفى نماند كه بيان حليت طعام أهل كتاب از غير ذبايح ايشان بعد از حلّيت
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى ) — صفحة 614
مساهمون: مير جلال الدين حسينى ارموى (محدث)
ص٦١٤