به پيغمبر گفتند : « بأمر اللَّه و امر رسوله ؟ » و اين اشارتست به اينكه اول و ثانى در روز غدير مضايقه كردند و گفتند مر حضرت پناه صلى اللَّه عليه و آله را كه اينمعنى را پيش خود قرار ميدهى يا أمر الهى برين نازل شده ؟ بعد از آنكه پيغمبر فرمود : كه : اين بأمر خدا و رسول او است سلام كردند بر على عليه السّلام باميرى مؤمنان پس كافر شدند وقتى كه حضرت رسالت پناه صلى اللَّه عليه و آله از اين عالم گذشتند و اقرار به بيعت سابقهء خود ننمودند و بعد از آن زياده كردند كفر را بسبب فرا گرفتن ايشان جمعى را كه در روز غدير بيعت بامير المؤمنين عليه السّلام كرده بودند به اينكه بيعت كنند براى ايشان در سقيفهء بنى ساعده پس در اين جماعت باقى نماند از سرمايهء ايمان چيزى .
بَشِّرِ الْمُنافِقِينَ
بشارت ده اى محمد منافقين را
بِأَنَّ لَهُمْ
به اينكه مر ايشانراست
عَذاباً أَلِيماً
عذابى دردناك .
الَّذِينَ يَتَّخِذُونَ الْكافِرِينَ أَوْلِياءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ
مىتواند كه « الذين » در محل نصب باشد تا آنكه صلهء منافقين باشد ، يعنى بشارت ده منافقين را به عذاب اليم .
آن منافقين را كه اخذ ميكنند كافران را دوستان خود نه مؤمنين را ، و محتمل است كه محلا مرفوع باشد به اين تقدير كه « هم الذين يتخذون الكافرين اولياء من دون المؤمنين » يعنى آن منافقين جمعىاند كه فرا ميگيرند كافران را دوست خود نه مؤمنين را
أَ يَبْتَغُونَ
آيا ميطلبند اين منافقان
عِنْدَهُمُ
از نزد كافران بسبب موالات ايشان
الْعِزَّةَ
غالبيت و قوت را و اين طلب باطلى است كه ميكنند
فَإِنَّ الْعِزَّةَ
زيرا كه قوت
لِلَّهِ
مر خداى راست
جَمِيعاً
همهء آن و آن را بأولياء خود ميدهد نه غيرى را چنانچه فرموده كه « 1 » : «
وَ لِلَّهِ الْعِزَّةُ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِلْمُؤْمِنِينَ
» بروايت على بن ابراهيم چنانچه آيهء اولى در شأن منافقين بنى تيم و بنى عدى و بنى اميه نازل شده اين آيه در باب خصوص بنى اميه نازل گرديده وقتى كه مخالفت كردند امر خدا را در اينكه امر خلافت را به بنى هاشم
هامش
( 1 ) - سورهء منافقين ، آيهء 8