شد دست بمناجات برداشته
قالَ
گفت
رَبِّ انْصُرْنِي
اى پروردگار من يارى ده مرا بانزال عذاب
عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِينَ
بر گروه تباه كاران بابتداع فاحشه و گذشتن اين طريقهء سيئه را بعد از خود يعنى اگر آنها را مستاصل نسازى در اين امر قبيح بيشتر اصرار كنند و اولاد ايشان بعد از ايشان به آن جا اقتدا نموده به آن عمل نمايند
پس حق تعالى بيان اجابت دعاى او مينمايد بقوله
وَ لَمَّا جاءَتْ رُسُلُنا
و آنهنگام كه آمدند فرشتگان ما يعنى جبرئيل امين با جمعى ديگر از فرشتگان
إِبْراهِيمَ بِالْبُشْرى
بسوى ابراهيم جهة بشارة فرزند و نبيره
قالُوا
گفتند بوى كه اى ابراهيم
إِنَّا مُهْلِكُوا
بدرستى كه ما هلاك كندگانيم
أَهْلِ هذِهِ الْقَرْيَةِ
اهل اين ديه را كه سدوم است چه ايشان تكذيب برادر زادهء تو كردند و از حد و حدود درگذشتند
إِنَّ أَهْلَها
بدرستيكه اهل آن ديه
كانُوا ظالِمِينَ
هستند ستمكاران بكفر و انواع منكرات
قالَ
گفت بايشانكه
إِنَّ فِيها لُوطاً
بدرستيكه در آن ديه لوطست و مادام كه پيغمبر در ميان امة باشد عذاب بر ايشان نازل نميشود پس چگونه عذاب بر ايشان فرود آيد
قالُوا
گفتند بوى كه
نَحْنُ أَعْلَمُ
ما داناتريم
بِمَنْ فِيها
بهر كس از مؤمن و كافر پس از حال لوط غافل نخواهيم بود
لَنُنَجِّيَنَّهُ
هر آينه برهانيم او را
وَ أَهْلَهُ
و كسان او را
إِلَّا امْرَأَتَهُ
مگر زن او را كه او
كانَتْ مِنَ الْغابِرِينَ
هست از باقى ماندگان از عذاب يا در ديه يعنى لوط را خواهيم گفت تا او از ميان قوم خود بيرون رود با كسانى كه با وى گرويدهاند مگر زن او كه در ميان قوم خواهد بود بجهة كفر و سخن چينى و با ايشان هلاك خواهد شد بعد از آن عذاب را بر ايشان نازل خواهيم ساخت پس ابراهيم را وداع كرده متوجه مؤتفكات شد
وَ لَمَّا أَنْ جاءَتْ
و آنهنگام كه آمدند
رُسُلُنا لُوطاً
فرستادگان ما بسوى لوط
سِيءَ بِهِمْ
اندوهناك شد و مغموم گشت بسبب ايشان يعنى جهت ترس آنكه مبادا كه قوم او قصد ايشان كند ببدى عمل چه ايشان بصورة مردان بودند بنيكوترين صورتى و لوط خبث قوم را با غربا ميدانست
وَ ضاقَ بِهِمْ
و تنك شد بايشان و تدابير امر ايشان
ذَرْعاً
از روى طاقت يعنى دل تنك شد و بيطاقة گشت كار ايشان و ندانست كه چه تدبير كند در حفظ ايشان تا دست تعرض قوم بدامن ايشان نرسد و گويند دلتنك شد بسبب قوم وقتى كه دانست عذاب بر ايشان نازل خواهد شد و چون فرشتگان اثر اندوه بر جبين لوط ديدند و اضطراب او را مشاهده كردند وى را تسلى دادند و
قالُوا لا تَخَفْ