و گمراه گردانيد و ايشان را راه ننمود و نجات نداد اين جواب آنست كه او گفت :
[ وَ ما أَهْدِيكُمْ إِلَّا سَبِيلَ الرَّشادِ ]
.
[ سوره طه ( 20 ) : آيات 80 تا 84 ]
يا بَنِي إِسْرائِيلَ قَدْ أَنْجَيْناكُمْ مِنْ عَدُوِّكُمْ وَ واعَدْناكُمْ جانِبَ الطُّورِ الْأَيْمَنَ وَ نَزَّلْنا عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَ السَّلْوى ( 80 ) كُلُوا مِنْ طَيِّباتِ ما رَزَقْناكُمْ وَ لا تَطْغَوْا فِيهِ فَيَحِلَّ عَلَيْكُمْ غَضَبِي وَ مَنْ يَحْلِلْ عَلَيْهِ غَضَبِي فَقَدْ هَوى ( 81 ) وَ إِنِّي لَغَفَّارٌ لِمَنْ تابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ صالِحاً ثُمَّ اهْتَدى ( 82 ) وَ ما أَعْجَلَكَ عَنْ قَوْمِكَ يا مُوسى ( 83 ) قالَ هُمْ أُولاءِ عَلى أَثَرِي وَ عَجِلْتُ إِلَيْكَ رَبِّ لِتَرْضى ( 84 )
آنگه بر سبيل امتنان بر بنى اسرائيل بر آن نعمتها كه بر ايشان كرده است گفت :
اى فرزندان يعقوب ما شما را برهانيديم از دشمن شما يعنى فرعون ، و وعده داديم شما را جانب راست كوه طور تا آنجا موسى را توراة دهيم و آنچه صلاح شما در آنست در توراة بيان كنيم ، و فرو بفرستاديم بر شما مرغ بريان و ترنگبين در تيه ، و شما را گفتيم : بخوريد از طعامهاى پاك و پاكيزه و حلال از آنچه شما را روزى كرديم و گفتيم كه طغيان مكنيد و از حدّ در مگذريد در آنچه شما را روزى كرديم يعنى در معصيت صرف مكنيد ، كلبى گفت : كفران مكنيد آن نعمت را ، و گفتند : حرام را حلال مكنيد چه خشم من بر شما فرود آيد « 1 » و هر كه خشم من بوى فرود آيد « 2 » هلاك شود و در دوزخ افتد .
[ وَ إِنِّي لَغَفَّارٌ لِمَنْ تابَ ]
و من آمرزندهام او را كه توبه كند از كفر و باز - گردد و ايمان آورد و عمل صالح كند از نماز و روزه و زكات آنگه ثابت و دايم ماند در اسلام ؛ و بر آن بميرد . زيد اسلم گفت : مراد آنست كه علم بياموزد تا به آن راه برد .
و در تفسير اهل البيت عليهم السّلام « 3 » است كه
[ ثُمَّ اهْتَدى ]
الى ولاية علىّ بن ابى طالب عليه السّلام ؛ بولايت امير المؤمنين على عليه السّلام راه يابد و تولّى بوى كند .
[ وَ ما أَعْجَلَكَ ]
خطابست موسى را اى موسى ترا چه چيز بشتابانيد از نزديك قوم تو كه قوم خود را بگذاشتى و بيامدى و اين قوم آن هفتاد كس بودند كه موسى عليه السّلام ايشان را برگزيد تا كلام خداى را بشنوند چه او ايشان را در راه رها كرد و خود از پيش برفت و ايشان را گفت كه : شما بر اثر
هامش
( 1 ) - در بعضى نسخ در هر دو مورد : « فرو مىآيد » .
( 2 ) - در بعضى نسخ در هر دو مورد : « فرو مىآيد » .
( 3 ) - روايت به همين عبارت در تفسير ابو الفتوح ( ره ) نيز هست ( ص 518 ؛ ج 3 چاپ اوّل ) .