[ سوره الفرقان ( 25 ) : آيات 4 تا 9 ]
وَ قالَ الَّذِينَ كَفَرُوا إِنْ هَذا إِلاَّ إِفْكٌ افْتَراهُ وَ أَعانَهُ عَلَيْهِ قَوْمٌ آخَرُونَ فَقَدْ جاؤُ ظُلْماً وَ زُوراً ( 4 ) وَ قالُوا أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ اكْتَتَبَها فَهِيَ تُمْلى عَلَيْهِ بُكْرَةً وَ أَصِيلاً ( 5 ) قُلْ أَنْزَلَهُ الَّذِي يَعْلَمُ السِّرَّ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ إِنَّهُ كانَ غَفُوراً رَحِيماً ( 6 ) وَ قالُوا ما لِهذَا الرَّسُولِ يَأْكُلُ الطَّعامَ وَ يَمْشِي فِي الْأَسْواقِ لَوْ لا أُنْزِلَ إِلَيْهِ مَلَكٌ فَيَكُونَ مَعَهُ نَذِيراً ( 7 ) أَوْ يُلْقى إِلَيْهِ كَنْزٌ أَوْ تَكُونُ لَهُ جَنَّةٌ يَأْكُلُ مِنْها وَ قالَ الظَّالِمُونَ إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلاَّ رَجُلاً مَسْحُوراً ( 8 )
انْظُرْ كَيْفَ ضَرَبُوا لَكَ الْأَمْثالَ فَضَلُّوا فَلا يَسْتَطِيعُونَ سَبِيلاً ( 9 )
گفتند آنان كه كافر بودند كه : نيست اينكه محمّد آن را قرآن ميخواند الّا دروغى كه او افترا كرده است و از خود نهاده و فرا بافته ؛ و گروهى ديگر او را برين يارى كردهاند .
مفسّران گفتهاند كه : اين سخن نضر بن الحارث گفت ، و به آن گروه جهودان را خواستند حسن بصرى گفت : عبيد بن الخضر الحبشى را خواست و او مردى كاهن بود .
بعضى ديگر گفتند كه : بدين سه مرد را خواست يكى حسير نام و يكى يسار و يكى عداس مولى حويطب بن عبد العزّى . آنگه خداى تعالى گفت :
[ فَقَدْ جاؤُ ظُلْماً وَ زُوراً ]
اينان در اينچه گفتند ظلم كردند و دروغ گفتند .
[ وَ قالُوا ]
گفتند اين كافران كه : اين قرآن افسانهء پيشينگان « 1 » است كه محمّد براى خود نوشته است « 2 »
[ فَهِيَ تُمْلى ]
پس افسانهها را املا ميكنند برو در بامداد و شبانگاه « 3 »
[ قُلْ ]
بگو اى محمّد كه : اين قرآن را فرستاد آن خداى كه سرّ و نهان داند در آسمان و زمين ، و غيب آسمانها و زمينها برو پوشيده نيست ، و او هميشه آمرزنده و بخشاينده بوده است و هست
[ وَ قالُوا ]
و گفتند
هامش
( 1 ) - در بعضى نسخ : « پيشينيان » .
( 2 ) - تقييد نوشتن بقيد « براى خود » به جهت فرقى است كه بعضى از لغويان ميان « كتب » و « اكتتب » گذاشتهاند ؛ ابو الفتوح ( ره ) گفته : «[ اكْتَتَبَها ]كه محمّد براى خود به نوشته است ؛ گفتند : كتب الشىء و اكتتبه بمعنى ، و گفتند : كتبت الشىء لغيرى و اكتتبته لنفسى كما يقال : شويت و اشتويت ، و خبزت و اختبزت » .
( 3 ) - ابو الفتوح ( ره ) گفته : « و [ هى ] راجع باساطير است براى آن تأنيث كرد آن را ؛ و نصب[ بُكْرَةً ]و[ أَصِيلًا ]بر ظرف است » .