آمد گفتند كه : او ميخواهد كه بر شما بزرگى و افزونى جويد
[ وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ ]
و اگر خداى خواستى فرو فرستادى فريشتگان را بپيغمبرى ؛ اين هم از سخنان ايشان است كه گفتند :
اگر خداى خواستى كه پيغمبرى فرستادى فريشته فرستادى نه آدمى
[ ما سَمِعْنا ]
ما نشنوديم اين از پدران گذشتگان ما يعنى ما نشنيديم كه در ميان پدران پيشين ما همچنين آدمى آمد و دعوى پيغمبرى كرد ، و نيز پدران پيشين ما نگفتند كه : از جنس آدميان پيغمبرى به مثل از خداى پيش شما خواهد آمدن . آنگه گفت گفتند :
[ إِنْ هُوَ ]
نيست اين نوح مگر مردى كه بوى ديوانگى باشد يعنى او مردى ديوانه است
[ فَتَرَبَّصُوا بِهِ ]
چشم داريد و منتظر باشيد به او يعنى به هلاكت او تا زمانى كه بهتر شود ازين ديوانگى يا بميرد ، نوح چون از قوم خود چنين شنيد بر ايشان دعا كرد و گفت « 1 » : بار خدايا مرا يارى ده بر ايشان و نصرت كن كه مرا تكذيب ميكنند و بدروغ ميدارند .
[ سوره المؤمنون ( 23 ) : آيات 27 تا 30 ]
فَأَوْحَيْنا إِلَيْهِ أَنِ اصْنَعِ الْفُلْكَ بِأَعْيُنِنا وَ وَحْيِنا فَإِذا جاءَ أَمْرُنا وَ فارَ التَّنُّورُ فَاسْلُكْ فِيها مِنْ كُلٍّ زَوْجَيْنِ اثْنَيْنِ وَ أَهْلَكَ إِلاَّ مَنْ سَبَقَ عَلَيْهِ الْقَوْلُ مِنْهُمْ وَ لا تُخاطِبْنِي فِي الَّذِينَ ظَلَمُوا إِنَّهُمْ مُغْرَقُونَ ( 27 ) فَإِذَا اسْتَوَيْتَ أَنْتَ وَ مَنْ مَعَكَ عَلَى الْفُلْكِ فَقُلِ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي نَجَّانا مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ ( 28 ) وَ قُلْ رَبِّ أَنْزِلْنِي مُنْزَلاً مُبارَكاً وَ أَنْتَ خَيْرُ الْمُنْزِلِينَ ( 29 ) إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ وَ إِنْ كُنَّا لَمُبْتَلِينَ ( 30 )
ما وحى فرستاديم بنوح كه : كشتى بساز و راست كن بحفظ و نگاهداشت ما ، و بفرمان و اشارت ما .
[ فَإِذا جاءَ أَمْرُنا ]
چون فرمان ما درآيد و آب از تنّور برجو شد ؛ خداى تعالى برآمدن آب را از تنّور بعلامت ايشان كرد در باب هلاك ؛ و گفت : وقت هلاك ايشان آنگه باشد كه من بمعجز تو آبى برآرم از ميان تنورى تافته ، خداى تعالى از ميان آتش آب برآورد در عهد نوح و در بدايت طوفان ، و در آخر طوفان آتش
هامش
( 1 ) - ابو الفتوح ( ره ) گفته : « بر ايشان دعا كرد ؛ گفت : بار خدايا مرا يارى ده بر اينان كه مرا تكذيب ميكنند و بدروغ ميدارند و [ نصر عليه ] ضدّ [ نصره ] باشد چنان كه [ أعانه ] و [ أعان عليه ] أعنى چون با [ على ] گويد يار خصمش باشد بر او و مثله : شهد له و عليه ، و مثله قوله : حين حلت علينا الولايا و العدو المباسل » پس مراد نفرين است كه دعاى بد باشد .