بر اهل باطل پس همه را با خداى حشر كنند مطيع را ثواب دهند و عاصيان را عقاب كنند تا مكلّفان را بر آلام اعواض دهند .
[ سوره الأنعام ( 6 ) : آيه 39 ]
وَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا صُمٌّ وَ بُكْمٌ فِي الظُّلُماتِ مَنْ يَشَأِ اللَّهُ يُضْلِلْهُ وَ مَنْ يَشَأْ يَجْعَلْهُ عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ ( 39 )
آنگه وصف كافران و مكذّبان كرد و گفت : آنان كه آيات و بيّنات ما را تكذيب كردند كران و گنگانند يعنى از غايت جهل و نادانى بمثابهء كران و گنگاناند كه در تاريكى بمانند و هدايت نبود ايشان را و گوش ندارند تا بشنوند و زبان ندارند تا بگويند و استعانت خواهند ، و در قيامت نيز كران باشند چيزى نشنوند كه ايشان را خوش آيد و از حجّت گفتن گنگان باشند ، آنگه فرمود كه : هر كرا خداى تعالى خواهد اضلال كند و هر كرا خواهد به راه راست بدارد خداى تعالى اضلال انبيا و اوليا نخواهد آنان را كه اضلال ايشان خواست در ديگر آيت بيان كرد و گفت : يضلّ اللّه الظّالمين ، و آنان را كه هدايت ايشان خواست هم بيان كرد :
وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا
، مراد با ضلال ايشان اينجا خذلان است يعنى هر كرا خداى تعالى خواهد خذلان كند و لطف نكند چون بسيارى ادلّهء متواتر و آيات و براهين برو عرض كند و او در آن نظر نكند و انديشه را كار نبندد خداى تعالى وى را با وى گذارد چنان كه گفت : و تركهم فى ظلمات لا يبصرون ، و فرداى قيامت از راه ثواب و بهشتش گمراه كند چون از اهل بهشت و ثواب نباشد ، و آن را كه خواهد ببهشت راه نمايد چون اهل بهشت باشد بايمان و طاعت و « اضلال » بمعنى اهلاك است يعنى آن را كه خواهد هلاك كند و عذاب فرمايد .
[ سوره الأنعام ( 6 ) : آيات 40 تا 41 ]
قُلْ أَ رَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتاكُمْ عَذابُ اللَّهِ أَوْ أَتَتْكُمُ السَّاعَةُ أَ غَيْرَ اللَّهِ تَدْعُونَ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ ( 40 ) بَلْ إِيَّاهُ تَدْعُونَ فَيَكْشِفُ ما تَدْعُونَ إِلَيْهِ إِنْ شاءَ وَ تَنْسَوْنَ ما تُشْرِكُونَ ( 41 )
حقّ سبحانه و تعالى خطاب كرد محمّد را و گفت : اى محمّد بگوى اين كافران را كه : هيچ مىبينيد شما اگر عذاب خداى بشما آيد چنان كه بكافران ديگر آمد پيش