مىفروشند
* طبيعت ان
كرم و خشك
* افعال و خواص آن
با ترياقيت و جهت دفع فساد اخلاط خصوص خون و بلغم و ضيق النفس و دق شيخوخت و بواسير بادى و خونى و جريان مني و سيلان بول و ضعف باه و تفتيت سنك مثانه و استسقا و زردى بدن و جذام و اورام و تقويت باه و جميع اعضا و قوى و ارواح و دفع بعض سموم ضعيفه نافع دانستهاند
* سلاحه *
بضم سين و فتح لام و الف و فتح حا مهمله و ها و بفتح سين نيز كفتهاند
* ماهيت ان
بول بز نر كوهي است كه در كوه مسمى بسلاحه در هنكام هيجان مستي بر روى سنكها مىكند و منجمد مىكردد و آن سياه مانند قير مىباشد و در ولايت ديلم شوره از ان ترتيب مىدهند و بسيار قويتر از بارود است
* طبيعت ان
در آخر دوم كرم و خشك
* افعال و خواص آن
مسهل اخلاط سوخته و آشاميدن يك درم آن هر روز با سكنجبين تا چهل روز باعث شفاى جذام مستحكم دانستهاند اكرچه به حد ريختن اطراف رسيده باشد و طلاى آن جهت كشودن اورام و دمل و رفع آثار جلد موثر و مستعمل صاف كردهء سفيد آن و طريقهء تصفيهء آن در مقدمه مذكور شد و غير صافي آن سياه شبيه بزفت خاكآلود است
* سلت *
بضم سين و سكون لام و تاء مثناة فوقانيه و بكسر سين نيز آمده به فارسى جو برهنه و بزابلى جو كندم و بهندى آت جو بمد الف و كسر تاء مثناة فوقانيه و فتح جيم و واو نامند
* ماهيت ان
نوعي از جو است و كوچكتر از ان و متوسط ميان جو و كندم و مانند كندم مقشر مىكردد و سرخ و سفيد مىباشد و كياه آن يك ساق باريك دارد و مضر دواب نيست مانند كندم كه مضر است
* طبيعت ان
كرم و خشك و كفتهاند كه در اول كرم و در دوم تر است
* افعال و خواص آن
تناول مطبوخ آن با شير مسمن بدن و مولد پيه كرده و حريرهء آن با روغن زيتون و يا كرهء بسيار جهت ماليخوليا و هذيان و تنقيهء سينه و كرده و مثانه و رفع سرفهء شديد و نان كرم آن ملين طبع بعصر و مولد خلط صالح و چون يك روز بران بكذرد ديرهضم و مولد نفخ و ريح مىكردد مضر معده مصلح آن رازيانه و چربيها و شيرينيها و ضماد آن محلل اورام و رافع طحال و كلف و نمش و جلوس در طبيخ آن مسكن درد بواسير و شستن بشره به آب طبيخ آن منقي آن است
* سلخ الحيه *
بفتح سين و سكون لام و خا بفارسي پوست مار و بهندى سانپكى كيچلي نامند
* ماهيت ان
پوستىست كه مار در ايام بهار مىاندازد و بهترين آن پوست مار نر است و آن غليظتر و سياه مائل بزردى و براق مىباشد بخلاف از ماده كه سفيدرنك نازك است
* طبيعت ان
كرم و خشك در آخر دوم و در سوم بعضى خشك كفتهاند
* افعال و خواص آن
خوردن يك درم ريزه كردهء آن با دو درم آرد جو كه خمير كرده مانند نان ساخته در زير سنكريزه كرم كرده پخته باشند جهت بواسير ظاهرى و باطني مجرب دانستهاند و بدستور يك درم آن با سه عدد خرما كه در سه روز بنوشند جهت منع خروج ثآليل و سقوط آن مؤثر و با زجاج مكلس جهت ريزانيدن سنك مثانه بغايت سريع الاثر و مضمضه بسركهء كه در ان جوشانيده باشند جهت رفع درد دندان و لثه و قروح آن و قطور روغن زيتوني كه در ان جوشانيده و يا در افتاب مدتى كذاشته باشند در كوش جهت تسكين درد آن و رفع سيلان مواد آن و جهت جرب و دمعه و استرخاى اجفان و انتشار احداب و سلاق و تقويت و حدت باصره و شقاق مقعده و بدستور قطور مطبوخ آن با شراب جهت تسكين درد كوش و مضمضهء آن جهت تسكين درد دندان و همچنين مضمضهء مطبوخ آن با برك كبر و قيروطي مصنوع از روغن زيتونى كه در ان جوشانيده باشند جهت وجع شقاق لب و مقعده و ضماد سوختهء آن با نوشادر جهت بهق و برص و رفع اثار جلد و طلاى سوختهء آن با روغن زيتون و با شراب جهت رويانيدن موى داء الثعلب مجرب و بخور آن جهت كريزانيدن هوام و