من مشغول شدم به دعاهاى خودم . وقتى فارغ شدم كه يك ساعت و نيم از دسته گذشته بود . درست 2 ساعت پياده آمده بودم . چون راه مسطح بود و هوا سرد ، خسته نشدم .
سوار شده ، رانديم . رشتهكوهى از طرف دست چپ به جاده نزديك شد و رشته كوه دست راست دور شد . اين مدت تقريبا نزديك به رودخانه بوديم و دهات اطراف رودخانه به جاده نزديك بود .
هرچه پيش رفتيم ، به كوه دست چپ نزديك شده و رودخانه از ما دور شد ؛ تا آنكه رسيديم . در ساعت 3 از دسته [ گذشته ] ، به گردنهء كاپيسه . « 1 »
تقريبا رودخانه يك فرسنگ از جاده دور شد . گردنه كاپيسه ، گردنهء خيلى پستى است . سنگستان كه دنبالهء همين كوه دست چپ است ، در طرف جاده كوه است ، كه بايد از وسط گذشت .
و چون از رودخانه و آبادى دورافتاده و كوهها [ آن را ] احاطه كرده است ، موقع خيلى مناسبى است از براى « سارقين » ؛ گويا طبيعت اين نقطه را براى سارقين تدارك كرده است .
در وسط « گردنه » ، يك « اتاق » و « آبانبار » ى براى سوار ساختهاند و چند سوار در آنجا سكونت دارند ، كه دزدها از هرمالى 100 دينار مىگيرند . از اين نقطه گذشتيم .
كوه قطعات منفصل شد . آخرين قطعه كوه كه مثل يك تپه عظيم سنگى است .
مرحوم « شاه عباس » در اطراف اين قلعه كوه ديوار كشيده بوده ، كه فعلا اثر ديوارها باقى است ؛ و بعضى نقاط به ارتفاع يك ذرع و نيم ديوار باقى است .
اين باغ مربع بوده است ، تقريبا نيم فرسنگ در نيم فرسنگ و آن قطعه كوه در قسمت بالاى باغ واقع [ و ] جاده از گوشهء ديوار باغ مىگذرد .
اين باغوحش سلاطين صفويه بوده است ، كه انواع جانوران درنده و گزنده را در اين باغ آورده و « 2 » اتاقها ساخته و باغ مشجر بسيار اعلائى بوده است ، كه بعد از صفويه ، مثل ساير بناهاى آن سلاطين خراب شده است و اين قطعه كوه كه به حالت طبيعى در اين باغ واقع بوده غارهاى طبيعى و مصنوعى دارد .
چشمهء آبى هم از زير اين قطعه كوه جارى بوده است ، كه حالا خشكيده [ است ] .
بارى ، ساعت 5 از دسته [ گذشته ] ، از گوشهء ديوار باغ گذشته ، آبادى مفصلى در
هامش
( 1 ) . امروزه به آن گردنه گاوپيسه( gavpiseh )مىگويند .
( 2 ) . دو بار « و » آمده است .