خلاصه ، ساعت 5 / 5 از دسته گذشته ، وارد « سرخون » « 1 » شديم .
« سرخون » در دره واقع شده [ است ] . از آبادى تا « كاروانسرا » يك ميدان راه است .
رفتم كنار « كاروانسرا » . گويا فراموش كردم [ كه ] بنويسم كاروانسراى شليل و كاروانسراى سرخون را سال گذشته ، « كهگيلويه [ اى ] » آمده ، غارت نموده [ و ] قريب [ به ] 000 ، 300 تومان مال « تجار » را برده [ است ] و اين 2 كاروانسرا را آتش زده و سوختهاند . منزل ديشب ما هم خارج از « كاروانسرا » بود .
وصل به كاروانسرا « 2 » ، سه اتاق را براى مستحفظ ساختهاند .
بالجمله ، كاروانسراى سرخون هم « سوخته » و « خراب » بود . در صحرا ، زير درخت بلوط ، بار انداخته ؛ منتها درختهاى بلوط و چنار اينجا هنوز رخ نكردهاند .
درواقع ، زير آفتاب منزل كرديم .
فورا چند نفر بختيارى با صورتهاى مهيب آمده ، ما را احاطه كردند . معلوم شد « كاروانسرادار » است . اين نقطه از عجايب نقاط اين كوهستان است . اولا از دامنهء كوه ، يعنى از كمر كوه ، زيرا كه خود اين نقطه به « قله » « 3 » كوه نزديكتر است تا به صحرا .
خلاصه ، كمر كوهى در كنار جاده فرورفتگى پيدا كرده ، به قدر 4 ذرع مرور ، و از اين نقطه به اندازهء 5 سنگ آب مىجوشد و رودخانه تشكيل مىكند و همينطور از درزهاى سنگ ، آب مىجوشد .
هرچه پيش رود ، آب زياد مىشود و در اين دره جارى مىشود . اين چشمه در هنگام عبور از طرف « ناصرى » در يسار دره واقع است و در طرف يمين هم يك رودخانه از آب برف جارى است ، كه حقيقت اين هردو آب ، از « گوارائى » و « عذوبت » فوق تصور است و با اين 2 آب 10 فرسخ اراضى را « برنج » مىكارند .
يك من « شلتوك » ، 150 من بهره مىدهد .
اين آب چشمه 2 برابر آب طاقبستان است . در بهار به عين مثل طاقبستان ، از زير سنگ كوه آب مىجوشد . رنگ آب به رنگ آسمان است . از شدت لطافت آب رودخانه فعلا به نظر من ده دوازده سنگ بيشتر نبود .
هامش
( 1 ) . روستاى سرخون( Sarxun )مركز بخش ميان كوه شهرستان اردل و در 29 كيلومترى غرب اين شهر واقع شده و در كنار رود آب سرخون و سر راه اردل به ايذه قرار گرفته و 1500 متر از سطح دريا ارتفاع دارد .
( 2 ) . در اصل : كاروانسران
( 3 ) . در اصل : غله