مرجح مضمونى داخلى است
و وجه ديگر اين بود كه مخالف عامّه داراى مزيتى است از اين حيث كه احتمال تقيه در او نيست و موافق عامّه منقصت دارد و راجح يعنى صاحب امتياز بر مرجوح مقدم است و از اين حيث مخالفت عامه از مرجحات جهتيه خواهد بود كه جهت الصدور را تقويت مىكند و يدلّ عليه اخبار علاجيه از قبيل خذ بما اشتهر . . . كه معلّل بود به اينكه : فان المجمع عليه لا ريب اى بالنسبة الى الشاذ و حديث مخالف عامه هم نسبت به موافق لا ريب فيه است به همان مناط ولى حديث موافق فيه ريب است چون ذو احتمالين است پس مخالف مقدم است
قوله : و لعل :
سابقا از زبان مرحوم صاحب اوثق تفاوت وجوه اربعه منجمله وجه ثانى و رابع اجمالا بيان شد ولى شيخ در اين مقام مىفرمايد كه اين دو وجه ثمرهء عملى هم دارند كه در تنبيه پنجم از تنبيهات باب تقيه خواهيم آورد .
تنبيهات باب
در خاتمه بحث از مرجح جهتى و سخن از تقيه مطالبى را به عنوان تنبيهات باب مىآورند كه مجموعا پنج تنبيه مىشود
تنبيه اول
مقدمه : صدق - كذب - توريه : صدق آنست كه متكلم كلامى را بگويد كه نص يا ظاهر در مطلبى است و همان ظهور و مفاد را اراده كند و آن هم مطابق با واقع باشد مثلا بگويد : زيد قائم ، با اراده هم بگويد ، فى الواقع هم زيد قائم باشد و الصدق هو المطابقية كذب آنست كه كلام نص يا ظاهر است و متكلم همان ظاهر را اراده كرده ولى مطابق واقع نيست