خدا به او ارزانى داشته تمتّع نمايد ، و احسان او تعالى را پذيرفته ، بنده شكرگزار گردد ؛ حلال را حرام نداند ؛ و وقتى كه از نعمت ها استفاده نمايد ، منعم حقيقى را فراموش نكند ؛ بلكه بر او و بر « 1 » پيغمبران او ايمان بياورد ، و احكام و هدايات او تعالى را پيروى كند .
إِنَّما حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَ الدَّمَ وَ لَحْمَ الْخِنْزِيرِ وَ ما أُهِلَّ لِغَيْرِ اللَّهِ بِهِ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ باغٍ وَ لا عادٍ فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
( 115 )
جز اين نيست كه حرام ساخته است خدا بر شما مردار را ، و خون ، و گوشت خوك را ؛ و آنچه ذكر كرده شد نام غير خدا بر ذبح آن ؛ پس هركه بيچاره شد ، نه ستم كرده و نه از حدّ گذشته ، پس ( هر آئينه ) خدا آمرزگار ، مهربان است .
تفسير : تفسير اين آيت كريمه در سورهء بقره و انعام و غيره گذشته ؛ در آنجا ملاحظه شود . در اينجا ، مطلب « 2 » اين است كه چون در آيت ماقبل اشاره شده بود كه حلال را بر خود حرام مگردانيد ؛ درين آيت ، تنبيه فرموده است كه چيزهاى حرام را هم حلال مگردانيد . خلاصه اين است كه چيزى را حلال يا حرام نمودن ، حق ذاتى است كه اين چيزها را آفريده است ؛ چنان كه در آيات آينده به كمال وضاحت « 3 » بيان مىشود .
وَ لا تَقُولُوا لِما تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبَ هذا
و مگوئيد چيزى را كه بيان مىكند حكم او را زبان شما به دروغ : آن
هامش
( 1 ) . به او و به
( 2 ) . مقصود
( 3 ) . وضوح ، صراحت