حكمت پيشرفت كند ، اصلا در اعجاز صورى و معنوى قرآن ، ضعف و نقص حس نمى شود . اقوام و سلطنت ها بسيار خواهند كوشيد كه آواز قرآن را خاموش و محو نمايند ؛ امّا نتوانند حرفى يا نقطه اى از آن كم كنند !
اين بيان عظيم الشان الهى ( ج ) در باب حفاظت قرآن به چنان لطافت و طريق حيرت انگيزى تكميل يافت « 1 » ، كه اكابر متعصّب و مغرور مخالفين چون آن را ديدند سر تسليم فرود آوردند .
« ميور » مى نويسد : « تا جائى كه معلومات داريم ، در سرتاسر جهان كتابى چون قرآن نيست كه تا دوازده قرن از هر نوع تحريف پاك باشد » !
يك محقّق ديگر اروپائى مى نويسد : ما هم الفاظ قرآنى را بعينه از زبان محمد - صلّى اللّه عليه و سلّم - برآمده مى دانيم ! چنان كه مسلمانان آن را كلام خدا ( ج ) مى دانند !
وقايع آشكار مىكند كه در هر عصر ، جم غفيرى از علما ( كه تعداد آن فقط به خدا ( ج ) معلوم است ) دائما به حفاظت علوم و مطالب قرآن و عجائب بى نهايت آن پرداخته اند . خطّاطان رسم الخطّ آن را ؛ قاريان طرز اداى آن را ؛ حفّاظ كلمات و عبارات آن را چنان حفاظت كردند كه از هنگام نزول تا امروز ، يك حركت كسره ، فتحه ، ضمّه تبديل نشد . يكى ، ركوعات قرآن را شمار كرد « 2 » ؛ ديگرى ، آيات آن را حساب نمود ؛ يكى عدد حروف آن را احصا نمود ؛ حتّى بعضى يك يك حركات و نقاط آن را شمردند .
از روزگار فرخندهء حضرت پيغمبر ( ص ) تا امروز ، هيچ لمحه « 3 » و ساعتى نيست كه صدها هزار حافظ قرآن موجود نباشد . ببينيد ، هشت يا ده سالهء هندى يا افغانى كه حفظ يك رسالهء كوچك در زبان مادرى خودش دشوار است ، كتابى اين قدر ضخيم را كه پر از متشابهات و به زبان اجنبى است ، به چه شهرت حفظ و قرائت مى نمايد ! برعلاوه « 4 » ، اگر در مجلسى از حافظ بس عالم در حرفى يا در اعراب خطائى واقع شود ، طفلى كوچك به وى فتح مىدهد « 5 » ، و از چار طرف تصحيح كنندگان بانگ مى زنند ، و ممكن نيست بگذارند ، قارى به خطاى خود ادامه دهد ! در باب حفظ قرآن ، مردم اين اهتمام و اعتنا را در عهد نبوّت نيز مشاهده مى كردند . خداوند ( ج ) به
« وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ »
توجّه منكران آن عصر را به اين طرف معطوف نمود .
هامش
( 1 ) . عملى گرديد ، به انجام رسيد .
( 2 ) . شماره كرد ؛
( 3 ) . لحظه
( 4 ) . به علاوه ،
( 5 ) . اشاره مىدهد ،