و بر آنها بارانى بارانديم . يعنى بر سر آنها بارانى از سنگريزه بارانديم كه به غايت عجيب و بهتآور و بدون سابقه و لاحقه در تاريخ جهان بود و وصفش در آيات ديگر اين كتاب آمده است مانند حِجَارَةً مِّن سِجِّيلٍ مَّنْضُودٍ مُّسَوَّمَةً [ هود ، 83 ] و غير آن . پس بنگر كه عاقبت گنهكاران چگونه بود . يعنى بهديدهء سر بنگر اگر در محل باشى و بقاياى آثار عذاب را خواهى ، و بهديدهء دل بنگر اگر عاقبت دنيوى و اخروى گناه را خواهى .
[ داستان شعيب ( ع ) ]
وَإِلَى مَدْيَنَ أَخَاهُمْ شُعَيْباً قَالَ يَاقَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَالَكُمْ مِنْ إِلهٍ غَيْرُهُ قَدْ جَاءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ فَأَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيزَانَ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْيَاءَهُمْ وَلَا تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ بَعْدَ إِصْلَاحِهَا ذلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ « 85 »
لغت و اعراب :
و إلى مدين بهتقدير « وأرسلنا » . مدين : نام قبيلهاى از نسل مدين بن ابراهيم خليل ، و نيز نام شهر آنها . شعيب اسم اعجمى است . كيل : پيمانه كردن و آلت آن . ميزان : سنجش و آلت وزن يعنى ترازو . بَخَسَه - از باب مَنَع - : كاست از او و حقّ او را كم گذاشت . ذلكم خير لكم « ذلك » اشاره به ما ذُكر است از پرستش حقّ و ايفاى كيل و ترك بخس ، و حرف « كُم » در دو مورد خطاب به ملت است .
تفسير :
وَ إِلَى مَدْيَنَ أَخَاهُمْ شُعَيْبًا قَالَ يَاقَوْمِ اعْبُدُواْ اللَّهَ مَالَكُمْ مِّنْ إِلهٍ غَيْرُهُ
يعنى : و ما به سوى شهر مدين يا قبيلهء مدين برادر نسبى يا قبيلهاى آنها شعيب را