آمده كه شما را بيم دهد ؟ مراد از « ذكر » وحى و شريعت و كتاب است كه همه سبب انذار و بيم دادن جامعه از غضب خدا و آتش دوزخ است .
وَ اذْكُرُواْ إِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفَآءَ مِنم بَعْدِ قَوْمِ نُوحٍ
يعنى : و متذكر باشيد و به ياد آوريد هنگامى را كه خدا شما را جانشينهايى پس از قوم نوح قرار داد . يعنى جانشين مسكنها و مزارع و مراتع و آنچه از حادثهء طوفان سالم درآمده بود . و يا جانشين آنان در حكومت و سلطه بر ملتها و مردمى كه پس از نوح به توالد و تناسل فزون گشته بودند ، زيرا خود « عاد » سلطان بوده و فرزندش « شدّاد » يكى از شاهان مسخّركنندهء كرهء خاك بوده است .
وَ زَادَكُمْ فِى الْخَلْقِ بَصْطَةً فَاذْكُرُواْ ءَالَآءَ اللَّهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ
يعنى : و شما را در جسموتن فزونى بخشيد . گفته شده كه : دو نعمت بزرگ و عظيم نصيب قوم هود شده بود ، يكى سرزمين وسيع كرهء خاكى پس از طوفان و هلاكت همهء اعيان و مترَفين ، و ديگر بدنها و هيكلهاى عظيم و نيرومند ، و از اين رو آنها در تمدن متناسب با آن اعصار بسيار پيشرفته بودند . و لذا فرمود : پس همواره نعمتهاى خدا را به ياد آوريد ، شايد رستگار گرديد .
قَالُوا أَجِئْتَنَا لِنَعْبُدَ اللَّهَ وَحْدَهُ وَنَذَرَ مَا كَانَ يَعْبُدُ آبَاؤُنَا فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَا إِن كُنْتَ مِنَ الْصَّادِقِينَ « 70 » قَالَ قَدْ وَقَعَ عَلَيْكُمْ مِن رَبِّكُمْ رِجْسٌ وَغَضَبٌ أَتُجَادِلُونَنِي فِي أَسْماءٍ سَمَّيْتُمُوهَا أَنْتُمْ وَآبَاؤُكُمْ مَا نَزَّلَ اللَّهُ بِهَا مِن سُلْطَانٍ فَانْتَظِرُوا إِنِّي مَعَكُمْ مِنَ الْمُنْتَظِرِينَ « 71 » فَأَنْجَيْنَاهُ وَالَّذِينَ مَعَهُ بِرَحْمَةٍ مِنَّا وَقَطَعْنَا دَابِرَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا وَمَا كَانُوا مُؤْمِنِينَ « 72 »
تفسير روان (فارسى) — صفحة 70
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٧٠