اين آيه تأكيد در رعايت حال طبقهء پايين جامعه و هشدار به طبقهء بالاست از انبياء عليهم السلام و غير آنها در كيفيت برخورد با طبقهء پايين ، كه از غضب و عذاب خدا در دنيا و آخرت بپرهيزند . پس اعمّ است از تهديد مستفاد از جملهء انَّهم مُلاقوا ربِّهم .
وَلَا أَقُولُ لَكُمْ عِندِي خَزَائِنُ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُ الْغَيْبَ وَلَا أَقُولُ إِنِّي مَلَكٌ وَلَا أَقُولُ لِلَّذِينَ تَزْدَرِي أَعْيُنُكُمْ لَن يُؤْتِيَهُمُ اللَّهُ خَيْراً اللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا فِي أَنفُسِهِمْ إِنِّي إِذاً لَمِنَ الظَّالِمِينَ « 31 »
لغت و اعراب :
و لا اعلم الغيب عطف است به لاأقول و يا به عندى خزائن اللَّه با حمل لاء نافيه بر تأكيد .
ازدراه - از باب افتعال - : او را حقير و خوار شمرد ، و تزدرى بهتقدير « تزدريهم أعينكم » .
تفسير :
وَلَا أَقُولُ لَكُمْ عِندِى خَزَائِنُ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُ الْغَيْبَ وَلَا أَقُولُ إِنِّى مَلَكٌ
از گفتار قوم نوح در آيهء 27 ( كه در شما برترى نمىبينيم ) چنين برمىآيد كه آنها معتقد بودند گنجينههاى روزىِ الهى و ذخاير و كنوز رحمت او بايد در اختيار پيامبران باشد تا بتوانند نيازهاى مردم را رفع كنند ؛ فقيران را بىنياز سازند ، بيماران را شفا و گاهى هم مردهها را حيات بخشند . و نيز بايد آنها علم به غيب داشته باشند تا در موارد لازم ، از حوادث ضررزا دورى جويند و منافع لازم را جلب كنند . و نيز خود پيامبر بايد از جنس فرشته باشد كه گرفتار عوارض مادى بشرى و اسير حوادث جسمى آدمى نگردد و از خوردن و آشاميدن و ازدواج و اشتغال به كار و كاسبى منزه باشد تا بتواند وظايف نبوت و رسالت خويش را انجام دهد .
معناى آيه : نوح گفت : و من به شما نمىگويم كه گنجينههاى رحمت خدا نزد من است ، و من غيب هم نمىدانم ( و يا آن كه نمىگويم كه من غيب مىدانم ) و نمىگويم كه من فرشتهام .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 453
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٤٥٣