قُلْ أَرَأَيْتُم مَا أَنزَلَ اللَّهُ لَكُم مِن رِزْقٍ فَجَعَلْتُمْ مِنْهُ حَرَاماً وَحَلَالًا قُلْ آللَّهُ أَذِنَ لَكُمْ أَمْ عَلَى اللَّهِ تَفْتَرُونَ « 59 » وَمَا ظَنُّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَشْكُرُونَ « 60 »
تفسير :
قُلْ أَرَأَيْتُم مَا أَنزَلَ اللَّهُ لَكُم مِن رِزْقٍ فَجَعَلْتُمْ مِنْهُ حَرَاماً وَحَلَالًا قُلْ اللَّهُ أَذِنَ لَكُمْ أَمْ عَلَى اللَّهِ تَفْتَرُونَ
يعنى : اى پيامبر ، بگو : به من خبر دهيد ، آنچه از روزى خدا براى شما فرو فرستاده ، نظير زراعت و ميوهجات و حيوانات و غيره ، پس شما آنها را دو قسم كرده ، قسمى را حرام و قسمى را حلال دانستيد ، بگو : آيا خدا به شما چنين چيزى را اجازه داده يا آن كه بر خدا افترا مىبنديد ؟
بايد دانست كه روزى عبارت است از هر چيزى كه انسان را در زندگى يارى دهد و سبب ادامهء حيات او گردد از قبيل خوراك ، پوشاك ، مركب ، مسكن ، همسر و غيره . و در اين آيه بر روزى اطلاق « نزول » شده ، اشاره به اين كه روزىها را در جهان خلقت خزائنى است در نزد پروردگار و تحت ارادهء حتمى او كه براى ادارهء امور بشر از آن خزائن به تدريج نازل مىكند ، و لكن فرو نمىفرستد - يعنى از مرحلهء اقتضا به فعليت نمىآورد - مگر به مقدار محدود و معيّن و طبق اقتضاى مصالح عام و نظام اتمّ خلقت . و حاصل آن كه خزائن عبارت است از مواد اوليّهء روزىها ، و انزال ، در حركت و جريان قراردادن آنهاست تا آن گاه كه به مرحلهء فعليت درآيند . به آيهء وَإِن مِن شَىْءٍ إِلَّا عِنْدَنَا خَزَائِنُهُ وَمَا نُنَزِّلُهُ إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ [ حجر ، 21 ] مراجعه كنيد .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 394
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٣٩٤