خشم آورد پاى نمىنهند ، مراد مواضعى از جبهههاى نبرد است كه سبب شكست آنها و پيروزى مسلمين مىگردد ، و به هيچ بهرهاى از دشمن نمىرسند و چيزى از آنها به دست نمىآورند ، نظير فرارى دادن آنها و كشتن و اسير گرفتن و غنيمت به دست آوردن از آنها ، مگر آن كه در برابر آن براى آنها عمل صالحى نوشته مىشود ، زيرا به يقين خداوند پاداش نيكوكاران را تباه نمىسازد .
وَلَايُنفِقُونَ نَفَقَةً صَغِيرَةً وَلَا كَبِيرَةً وَلَايَقْطَعُونَ وَادِياً إِلَّا كُتِبَ لَهُمْ لِيَجْزِيَهُمُ اللَّهُ أَحْسَنَ مَاكَانُوا يَعْمَلُونَ
يعنى : و نيز هيچ خرجى را هزينه نمىكنند كوچك يا بزرگ ، و هيچ درّه و ميان كوهستانها و زمين و صحرايى را در راه جهاد با دشمن يا انجام وظايف ديگر نمىپيمايند جز آن كه به نفع آنان در كتاب تدوين و تكوينشان نگاشته مىشود ، تا خدا به آنها در برابر عملهاى بسيار نيكشان پاداش دهد .
غرض آن كه اين پاداشهاى بىنظير بر جزئيات كارهاى مسلمين ، به خاطر توجه آنها به پيامبر و حراست از گوهر وجود اوست كه در واقع حراست از توحيد و شريعت و كتاب آسمانى و سعادت مجامع بشرى است .
وَمَا كَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِيَنْفِرُوا كَافَّةً فَلَوْلَا نَفَرَ مِن كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طَائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِي الدِّينِ وَلِيُنذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذَا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ لَعَلَّهُمْ يَحْذَرُونَ « 122 »
لغت و اعراب :
نَفَرَ إلى الشىء - از باب ضَرَب - : حركت كرد و كوچ نمود بهسوى آن . كافّةً يعنى جماعةً ، منصوب است دائماً به عنوان حال . لولا براى تحريص و ترغيب است . فرقة و طائفة به يك معناست ، لكن مراد از اول بهقرينهء مقام « گروه بسيار » و مراد از دوم « گروه اندك » است .
تفقّه زيدٌ : علم پيدا كرد ، يا علم عميق يافت .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 340
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٣٤٠